कर्तति

Sanskrit

Alternative scripts

কৰ্ততি (Assamese script)
ᬓᬃᬢᬢᬶ (Balinese script)
কর্ততি (Bengali script)
𑰎𑰨𑰿𑰝𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
𑀓𑀭𑁆𑀢𑀢𑀺 (Brahmi script)
ကရ်္တတိ (Burmese script)
કર્તતિ (Gujarati script)
ਕਰ੍ਤਤਿ (Gurmukhi script)
𑌕𑌰𑍍𑌤𑌤𑌿 (Grantha script)
ꦏꦂꦠꦠꦶ (Javanese script)
𑂍𑂩𑂹𑂞𑂞𑂱 (Kaithi script)
ಕರ್ತತಿ (Kannada script)
កត៌តិ (Khmer script)
ກຣ຺ຕຕິ (Lao script)
കര്തതി (Malayalam script)
ᡬᠠᡵᢠᠠᢠᡳ (Manchu script)
𑘎𑘨𑘿𑘝𑘝𑘱 (Modi script)
ᢉᠠᠷᢐᠠᢐᠢ (Mongolian script)
𑦮𑧈𑧠𑦽𑦽𑧒 (Nandinagari script)
𑐎𑐬𑑂𑐟𑐟𑐶 (Newa script)
କର୍ତତି (Odia script)
ꢒꢬ꣄ꢡꢡꢶ (Saurashtra script)
𑆑𑆫𑇀𑆠𑆠𑆴 (Sharada script)
𑖎𑖨𑖿𑖝𑖝𑖰 (Siddham script)
කර්‍තති (Sinhalese script)
𑩜𑩼 𑪙𑩫𑩫𑩑 (Soyombo script)
𑚊𑚤𑚶𑚙𑚙𑚮 (Takri script)
கர்ததி (Tamil script)
కర్తతి (Telugu script)
กรฺตติ (Thai script)
ཀ་རྟ་ཏི (Tibetan script)
𑒏𑒩𑓂𑒞𑒞𑒱 (Tirhuta script)
𑨋𑨫𑩇𑨙𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-Iranian *kr̥ntáti

Sanskrit कृ॒न्तति॑ (kṛntáti)

Sanskrit कर्तति

Thematised from earlier कृ॒न्तति॑ (kṛntáti), ultimately from Proto-Indo-European *(s)ker- (“to cut”).

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /kɐɾ.tɐ.ti/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /kɐɾ.t̪ɐ.t̪i/

Verb

कर्तति • (kartati) third-singular indicative (class 1, type P, present, root कृत्)^[1] (Epic Sanskrit)

to cut, cut in pieces, cut off
to divide
to destroy, tear

Conjugation

Forms of Sanskrit verbs are numerous and complicated. The following conjugation shows only a subset of all forms and should be treated as a guide.

Nonfinite Forms: कर्त्तु॑म् (kárttum)
	Undeclinable
Infinitive	कर्त्तु॑म् kárttum
Gerund	कृ॒त्त्वा kṛttvā́
	Participles
Masculine/Neuter Gerundive	कर्त्य॑ / कर्त्तव्य / कर्तनीय kártya / karttavya / kartanīya
Feminine Gerundive	कर्त्या॑ / कर्त्तव्या / कर्तनीया kártyā / karttavyā / kartanīyā
Masculine/Neuter Past Passive Participle	कृ॒त्त kṛttá
Feminine Past Passive Participle	कृ॒त्ता kṛttā́
Masculine/Neuter Past Active Participle	कृ॒त्तव॑त् kṛttávat
Feminine Past Active Participle	कृ॒त्तव॑ती kṛttávatī

Present: कर्त॑ति (kártati), कर्त॑ते (kártate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	कर्त॑ति kártati	कर्त॑तः kártataḥ	कर्त॑न्ति kártanti	कर्त॑ते kártate	कर्ते॑ते kártete	कर्त॑न्ते kártante
Second	कर्त॑सि kártasi	कर्त॑थः kártathaḥ	कर्त॑थ kártatha	कर्त॑से kártase	कर्ते॑थे kártethe	कर्त॑ध्वे kártadhve
First	कर्ता॑मि kártāmi	कर्ता॑वः kártāvaḥ	कर्ता॑मः / कर्ता॑मसि¹ kártāmaḥ / kártāmasi¹	कर्ते॑ kárte	कर्ता॑वहे kártāvahe	कर्ता॑महे kártāmahe
Imperative
Third	कर्त॑तु kártatu	कर्त॑ताम् kártatām	कर्त॑न्तु kártantu	कर्त॑ताम् kártatām	कर्ते॑ताम् kártetām	कर्त॑न्ताम् kártantām
Second	कर्त॑ kárta	कर्त॑तम् kártatam	कर्त॑त kártata	कर्त॑स्व kártasva	कर्ते॑थाम् kártethām	कर्त॑ध्वम् kártadhvam
First	कर्ता॑नि kártāni	कर्ता॑व kártāva	कर्ता॑म kártāma	कर्तै॑ kártai	कर्ता॑वहै kártāvahai	कर्ता॑महै kártāmahai
Optative/Potential
Third	कर्ते॑त् kártet	कर्ते॑ताम् kártetām	कर्ते॑युः kárteyuḥ	कर्ते॑त kárteta	कर्ते॑याताम् kárteyātām	कर्ते॑रन् kárteran
Second	कर्तेः॑ kárteḥ	कर्ते॑तम् kártetam	कर्ते॑त kárteta	कर्ते॑थाः kártethāḥ	कर्ते॑याथाम् kárteyāthām	कर्ते॑ध्वम् kártedhvam
First	कर्ते॑यम् kárteyam	कर्ते॑व kárteva	कर्ते॑म kártema	कर्ते॑य kárteya	कर्ते॑वहि kártevahi	कर्ते॑महि kártemahi
Subjunctive
Third	कर्ता॑त् / कर्ता॑ति kártāt / kártāti	कर्ता॑तः kártātaḥ	कर्ता॑न् kártān	कर्ता॑ते / कर्ता॑तै kártāte / kártātai	कर्तै॑ते kártaite	कर्त॑न्त / कर्ता॑न्तै kártanta / kártāntai
Second	कर्ताः॑ / कर्ता॑सि kártāḥ / kártāsi	कर्ता॑थः kártāthaḥ	कर्ता॑थ kártātha	कर्ता॑से / कर्ता॑सै kártāse / kártāsai	कर्तै॑थे kártaithe	कर्ता॑ध्वै kártādhvai
First	कर्ता॑नि kártāni	कर्ता॑व kártāva	कर्ता॑म kártāma	कर्तै॑ kártai	कर्ता॑वहै kártāvahai	कर्ता॑महै kártāmahai
Participles
	कर्त॑त् kártat			कर्त॑मान kártamāna
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit. ¹Vedic

Imperfect: अक॑र्तत् (ákartat), अक॑र्तत (ákartata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अक॑र्तत् ákartat	अक॑र्तताम् ákartatām	अक॑र्तन् ákartan	अक॑र्तत ákartata	अक॑र्तेताम् ákartetām	अक॑र्तन्त ákartanta
Second	अक॑र्तः ákartaḥ	अक॑र्ततम् ákartatam	अक॑र्तत ákartata	अक॑र्तथाः ákartathāḥ	अक॑र्तेथाम् ákartethām	अक॑र्तध्वम् ákartadhvam
First	अक॑र्तम् ákartam	अक॑र्ताव ákartāva	अक॑र्ताम ákartāma	अक॑र्ते ákarte	अक॑र्तावहि ákartāvahi	अक॑र्तामहि ákartāmahi

Future: कर्तिष्यति (kartiṣyati), कर्तिष्यते (kartiṣyate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	कर्तिष्यति kartiṣyati	कर्तिष्यतः kartiṣyataḥ	कर्तिष्यन्ति kartiṣyanti	कर्तिष्यते kartiṣyate	कर्तिष्येते kartiṣyete	कर्तिष्यन्ते kartiṣyante
Second	कर्तिष्यसि kartiṣyasi	कर्तिष्यथः kartiṣyathaḥ	कर्तिष्यथ kartiṣyatha	कर्तिष्यसे kartiṣyase	कर्तिष्येथे kartiṣyethe	कर्तिष्यध्वे kartiṣyadhve
First	कर्तिष्यामि kartiṣyāmi	कर्तिष्यावः kartiṣyāvaḥ	कर्तिष्यामः / कर्तिष्यामसि¹ kartiṣyāmaḥ / kartiṣyāmasi¹	कर्तिष्ये kartiṣye	कर्तिष्यावहे kartiṣyāvahe	कर्तिष्यामहे kartiṣyāmahe
Participles
	कर्तिष्यत् kartiṣyat			कर्तिष्यमाण kartiṣyamāṇa
Notes	¹Vedic

Conditional: अक॑र्तिष्यत् (ákartiṣyat), अक॑र्तिष्यत (ákartiṣyata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अक॑र्तिष्यत् ákartiṣyat	अक॑र्तिष्यताम् ákartiṣyatām	अक॑र्तिष्यन् ákartiṣyan	अक॑र्तिष्यत ákartiṣyata	अक॑र्तिष्येताम् ákartiṣyetām	अक॑र्तिष्यन्त ákartiṣyanta
Second	अक॑र्तिष्यः ákartiṣyaḥ	अक॑र्तिष्यतम् ákartiṣyatam	अक॑र्तिष्यत ákartiṣyata	अक॑र्तिष्यथाः ákartiṣyathāḥ	अक॑र्तिष्येथाम् ákartiṣyethām	अक॑र्तिष्यध्वम् ákartiṣyadhvam
First	अक॑र्तिष्यम् ákartiṣyam	अक॑र्तिष्याव ákartiṣyāva	अक॑र्तिष्याम ákartiṣyāma	अक॑र्तिष्ये ákartiṣye	अक॑र्तिष्यावहि ákartiṣyāvahi	अक॑र्तिष्यामहि ákartiṣyāmahi

Aorist: अक॑र्तीत् (ákartīt), अक॑र्तिष्ट (ákartiṣṭa)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अक॑र्तीत् ákartīt	अक॑र्तिष्टाम् ákartiṣṭām	अक॑र्तिषुः ákartiṣuḥ	अक॑र्तिष्ट ákartiṣṭa	अक॑र्तिषाताम् ákartiṣātām	अक॑र्तिषत ákartiṣata
Second	अक॑र्तीः ákartīḥ	अक॑र्तिष्टम् ákartiṣṭam	अक॑र्तिष्ट ákartiṣṭa	अक॑र्तिष्ठाः ákartiṣṭhāḥ	अक॑र्तिषाथाम् ákartiṣāthām	अक॑र्तिढ्वम् ákartiḍhvam
First	अक॑र्तिषम् ákartiṣam	अक॑र्तिष्व ákartiṣva	अक॑र्तिष्म ákartiṣma	अक॑र्तिषि ákartiṣi	अक॑र्तिष्वहि ákartiṣvahi	अक॑र्तिष्महि ákartiṣmahi
Injunctive
Third	कर्ती॑त् kártīt	कर्ति॑ष्टाम् kártiṣṭām	कर्ति॑षुः kártiṣuḥ	कर्ति॑ष्ट kártiṣṭa	कर्ति॑षाताम् kártiṣātām	कर्ति॑षत kártiṣata
Second	कर्तीः॑ kártīḥ	कर्ति॑ष्टम् kártiṣṭam	कर्ति॑ष्ट kártiṣṭa	कर्ति॑ष्ठाः kártiṣṭhāḥ	कर्ति॑षाथाम् kártiṣāthām	कर्ति॑ढ्वम् kártiḍhvam
First	कर्ति॑षम् kártiṣam	कर्ति॑ष्व kártiṣva	कर्ति॑ष्म kártiṣma	कर्ति॑षि kártiṣi	कर्ति॑ष्वहि kártiṣvahi	कर्ति॑ष्महि kártiṣmahi
Subjunctive
Third	कर्ति॑षत् / कर्ति॑षति kártiṣat / kártiṣati	कर्ति॑षतः kártiṣataḥ	कर्ति॑षन् kártiṣan	कर्ति॑षते / कर्ति॑षातै kártiṣate / kártiṣātai	कर्ति॑षैते kártiṣaite	कर्ति॑षन्त kártiṣanta
Second	कर्ति॑षः / कर्ति॑षसि kártiṣaḥ / kártiṣasi	कर्ति॑षथः kártiṣathaḥ	कर्ति॑षथ kártiṣatha	कर्ति॑षसे / कर्ति॑षासै kártiṣase / kártiṣāsai	कर्ति॑षैथे kártiṣaithe	कर्ति॑षध्वे / कर्ति॑षाध्वै kártiṣadhve / kártiṣādhvai
First	कर्ति॑षाणि kártiṣāṇi	कर्ति॑षाव kártiṣāva	कर्ति॑षाम kártiṣāma	कर्ति॑षै kártiṣai	कर्ति॑षावहे kártiṣāvahe	कर्ति॑षामहे / कर्ति॑षामहै kártiṣāmahe / kártiṣāmahai
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit.

Benedictive/Precative: कृ॒त्यात् (kṛtyā́t) or कृ॒त्याः (kṛtyā́ḥ), क॒र्ति॒षी॒ष्ट (kartiṣīṣṭá)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Optative/Potential
Third	कृ॒त्यात् / कृ॒त्याः¹ kṛtyā́t / kṛtyā́ḥ¹	कृ॒त्यास्ता॑म् kṛtyā́stām	कृ॒त्यासुः॑ kṛtyā́suḥ	क॒र्ति॒षी॒ष्ट kartiṣīṣṭá	क॒र्ति॒षी॒यास्ता॑म्² kartiṣīyā́stām²	क॒र्ति॒षी॒रन् kartiṣīrán
Second	कृ॒त्याः kṛtyā́ḥ	कृ॒त्यास्त॑म् kṛtyā́stam	कृ॒त्यास्त॑ kṛtyā́sta	क॒र्ति॒षी॒ष्ठाः kartiṣīṣṭhā́ḥ	क॒र्ति॒षी॒यास्था॑म्² kartiṣīyā́sthām²	क॒र्ति॒षी॒ढ्वम् kartiṣīḍhvám
First	कृ॒त्यास॑म् kṛtyā́sam	कृ॒त्यास्व॑ kṛtyā́sva	कृ॒त्यास्म॑ kṛtyā́sma	क॒र्ति॒षी॒य kartiṣīyá	क॒र्ति॒षी॒वहि॑ kartiṣīváhi	क॒र्ति॒षी॒महि॑ kartiṣīmáhi
Notes	¹Vedic ²Uncertain

Perfect: च॒कर्त॑ (cakárta), च॒कृ॒ते (cakṛté)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	च॒कर्त॑ cakárta	च॒कृ॒ततुः॑ cakṛtátuḥ	च॒कृ॒तुः cakṛtúḥ	च॒कृ॒ते cakṛté	च॒कृ॒ताते॑ cakṛtā́te	च॒कृ॒ति॒रे / च॒कृ॒त्रे¹ cakṛtiré / cakṛtré¹
Second	च॒कर्ति॑थ cakártitha	च॒कृ॒तथुः॑ cakṛtáthuḥ	च॒कृ॒त cakṛtá	च॒कृ॒ति॒षे / च॒कृ॒त्से¹ cakṛtiṣé / cakṛtsé¹	च॒कृ॒ताथे॑ cakṛtā́the	च॒कृ॒ति॒ध्वे / च॒कृ॒द्ध्वे¹ cakṛtidhvé / cakṛddhvé¹
First	च॒कर्त॑ cakárta	च॒कृ॒ति॒व / च॒कृ॒त्व¹ cakṛtivá / cakṛtvá¹	च॒कृ॒ति॒म / च॒कृ॒त्म¹ cakṛtimá / cakṛtmá¹	च॒कृ॒ते cakṛté	च॒कृ॒ति॒वहे॑ / च॒कृ॒त्वहे॑¹ cakṛtiváhe / cakṛtváhe¹	च॒कृ॒ति॒महे॑ / च॒कृ॒त्महे॑¹ cakṛtimáhe / cakṛtmáhe¹
Participles
	च॒कृ॒त्वांस् cakṛtvā́ṃs			च॒कृ॒ता॒न cakṛtāná
Notes	¹Vedic

Descendants

Prakrit: 𑀓𑀝𑁆𑀝𑀇 (kaṭṭaï), 𑀓𑀢𑁆𑀢𑀇 (kattaï)
- Central Indo-Aryan:
  - Awadhi: काटब (kāṭab)
  - Hindustani:
    - Hindi: काटना (kāṭnā), ⇒ कटना (kaṭnā)
    - Urdu: کاٹنا
- Eastern Indo-Aryan:
  - Bengali-Assamese:
    - Assamese: কাট (kat)
    - Bengali: কাটা (kaṭa)
    - Bishnupriya Manipuri: কাটা
    - Kamta: kaṭ
    - Sylheti: ꠇꠣꠐꠣ (xaṭa)
  - Bihari:
    - Maithili: काटब (kāṭab)
  - Odia: କଟିବା (kaṭibā)
- Northern Indo-Aryan:
  - Nepali: काट्नु (kāṭnu)
- Northwestern Indo-Aryan:
  - Kachchi: કટણુ (kaṭṇu)
  - Punjabi: ਕਟਣਾ (kaṭṇā), ਕੱਟਣਾ (kaṭṭaṇā)
- Western Indo-Aryan:
  - Mewari: काटणो (kāṭṇo)

References

^ Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “kártati¹”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 145

[1] Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “kártati¹”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 145

[1]