कृन्तति
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- কৃন্ততি (Assamese script)
- ᬓᬺᬦ᭄ᬢᬢᬶ (Balinese script)
- কৃন্ততি (Bengali script)
- 𑰎𑰴𑰡𑰿𑰝𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
- 𑀓𑀾𑀦𑁆𑀢𑀢𑀺 (Brahmi script)
- ကၖန္တတိ (Burmese script)
- કૃન્તતિ (Gujarati script)
- ਕ੍ਰਨ੍ਤਤਿ (Gurmukhi script)
- 𑌕𑍃𑌨𑍍𑌤𑌤𑌿 (Grantha script)
- ꦏꦽꦤ꧀ꦠꦠꦶ (Javanese script)
- 𑂍𑃂𑂢𑂹𑂞𑂞𑂱 (Kaithi script)
- ಕೃನ್ತತಿ (Kannada script)
- ក្ឫន្តតិ (Khmer script)
- ກ຺ຣິນ຺ຕຕິ (Lao script)
- കൃന്തതി (Malayalam script)
- ᡬᡵᡳᠨᢠᠠᢠᡳ (Manchu script)
- 𑘎𑘵𑘡𑘿𑘝𑘝𑘱 (Modi script)
- ᢉᠷᠢᠨᢐᠠᢐᠢ (Mongolian script)
- 𑦮𑧖𑧁𑧠𑦽𑦽𑧒 (Nandinagari script)
- 𑐎𑐺𑐣𑑂𑐟𑐟𑐶 (Newa script)
- କୃନ୍ତତି (Odia script)
- ꢒꢺꢥ꣄ꢡꢡꢶ (Saurashtra script)
- 𑆑𑆸𑆤𑇀𑆠𑆠𑆴 (Sharada script)
- 𑖎𑖴𑖡𑖿𑖝𑖝𑖰 (Siddham script)
- කෘන්තති (Sinhalese script)
- 𑩜𑩙𑩯 𑪙𑩫𑩫𑩑 (Soyombo script)
- 𑚊𑚝𑚶𑚙𑚙𑚮 (Takri script)
- க்ரிந்ததி (Tamil script)
- కృన్తతి (Telugu script)
- กฺฤนฺตติ (Thai script)
- ཀྲྀ་ནྟ་ཏི (Tibetan script)
- 𑒏𑒵𑒢𑓂𑒞𑒞𑒱 (Tirhuta script)
- 𑨋𑨼𑨉𑨝𑩇𑨙𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)
Etymology
Etymology tree
Proto-Indo-Iranian *kr̥ntáti
Sanskrit कृ॒न्तति॑
Inherited from Proto-Indo-Iranian *kr̥ntáti, thematised from Proto-Indo-European *(s)kr̥-né-t-ti (perhaps to avoid collision with Sanskrit कृ॒णत्ति॑ (kṛṇátti, “to twist threads”)), né-infixed present from *(s)ker-t-, extended from *(s)ker- (“to cut”).[1] Cognate with Avestan 𐬐𐬆𐬭𐬆𐬧𐬙𐬀𐬌𐬙𐬌 (kərəṇtaiti).
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /kr̩n.tɐ́.ti/
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /kr̩n̪.t̪ɐ.t̪i/
Verb
कृ॒न्तति॑ • (kṛntáti) third-singular indicative (class 6, type P, present, root कृत्)[2]
Conjugation
Forms of Sanskrit verbs are numerous and complicated. The following conjugation shows only a subset of all forms and should be treated as a guide.
| Nonfinite Forms: कर्त्तु॑म् (kárttum) | |||
|---|---|---|---|
| Undeclinable | |||
| Infinitive | कर्त्तु॑म् kárttum | ||
| Gerund | कृ॒त्त्वा kṛttvā́ | ||
| Participles | |||
| Masculine/Neuter Gerundive | कर्त्य॑ / कर्त्तव्य / कर्तनीय kártya / karttavya / kartanīya | ||
| Feminine Gerundive | कर्त्या॑ / कर्त्तव्या / कर्तनीया kártyā / karttavyā / kartanīyā | ||
| Masculine/Neuter Past Passive Participle | कृ॒त्त kṛttá | ||
| Feminine Past Passive Participle | कृ॒त्ता kṛttā́ | ||
| Masculine/Neuter Past Active Participle | कृ॒त्तव॑त् kṛttávat | ||
| Feminine Past Active Participle | कृ॒त्तव॑ती kṛttávatī | ||
| Present: कृ॒न्तति॑ (kṛntáti), कृ॒न्तते॑ (kṛntáte) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | कृ॒न्तति॑ kṛntáti |
कृ॒न्ततः॑ kṛntátaḥ |
कृ॒न्तन्ति॑ kṛntánti |
कृ॒न्तते॑ kṛntáte |
कृ॒न्तेते॑ kṛntéte |
कृ॒न्तन्ते॑ kṛntánte | |
| Second | कृ॒न्तसि॑ kṛntási |
कृ॒न्तथः॑ kṛntáthaḥ |
कृ॒न्तथ॑ kṛntátha |
कृ॒न्तसे॑ kṛntáse |
कृ॒न्तेथे॑ kṛntéthe |
कृ॒न्तध्वे॑ kṛntádhve | |
| First | कृ॒न्तामि॑ kṛntā́mi |
कृ॒न्तावः॑ kṛntā́vaḥ |
कृ॒न्तामः॑ / कृ॒न्ताम॑सि¹ kṛntā́maḥ / kṛntā́masi¹ |
कृ॒न्ते kṛnté |
कृ॒न्ताव॑हे kṛntā́vahe |
कृ॒न्ताम॑हे kṛntā́mahe | |
| Imperative | |||||||
| Third | कृ॒न्ततु॑ kṛntátu |
कृ॒न्तता॑म् kṛntátām |
कृ॒न्तन्तु॑ kṛntántu |
कृ॒न्तता॑म् kṛntátām |
कृ॒न्तेता॑म् kṛntétām |
कृ॒न्तन्ता॑म् kṛntántām | |
| Second | कृ॒न्त kṛntá |
कृ॒न्तत॑म् kṛntátam |
कृ॒न्तत॑ kṛntáta |
कृ॒न्तस्व॑ kṛntásva |
कृ॒न्तेथा॑म् kṛntéthām |
कृ॒न्तध्व॑म् kṛntádhvam | |
| First | कृ॒न्तानि॑ kṛntā́ni |
कृ॒न्ताव॑ kṛntā́va |
कृ॒न्ताम॑ kṛntā́ma |
कृ॒न्तै kṛntái |
कृ॒न्ताव॑है kṛntā́vahai |
कृ॒न्ताम॑है kṛntā́mahai | |
| Optative/Potential | |||||||
| Third | कृ॒न्तेत् kṛntét |
कृ॒न्तेता॑म् kṛntétām |
कृ॒न्तेयुः॑ kṛntéyuḥ |
कृ॒न्तेत॑ kṛntéta |
कृ॒न्तेया॑ताम् kṛntéyātām |
कृ॒न्तेर॑न् kṛntéran | |
| Second | कृ॒न्तेः kṛntéḥ |
कृ॒न्तेत॑म् kṛntétam |
कृ॒न्तेत॑ kṛntéta |
कृ॒न्तेथाः॑ kṛntéthāḥ |
कृ॒न्तेया॑थाम् kṛntéyāthām |
कृ॒न्तेध्व॑म् kṛntédhvam | |
| First | कृ॒न्तेय॑म् kṛntéyam |
कृ॒न्तेव॑ kṛntéva |
कृ॒न्तेम॑ kṛntéma |
कृ॒न्तेय॑ kṛntéya |
कृ॒न्तेव॑हि kṛntévahi |
कृ॒न्तेम॑हि kṛntémahi | |
| Subjunctive | |||||||
| Third | कृ॒न्तात् / कृ॒न्ताति॑ kṛntā́t / kṛntā́ti |
कृ॒न्तातः॑ kṛntā́taḥ |
कृ॒न्तान् kṛntā́n |
कृ॒न्ताते॑ / कृ॒न्तातै॑ kṛntā́te / kṛntā́tai |
कृ॒न्तैते॑ kṛntáite |
कृ॒न्तन्त॑ / कृ॒न्तान्तै॑ kṛntánta / kṛntā́ntai | |
| Second | कृ॒न्ताः / कृ॒न्तासि॑ kṛntā́ḥ / kṛntā́si |
कृ॒न्ताथः॑ kṛntā́thaḥ |
कृ॒न्ताथ॑ kṛntā́tha |
कृ॒न्तासे॑ / कृ॒न्तासै॑ kṛntā́se / kṛntā́sai |
कृ॒न्तैथे॑ kṛntáithe |
कृ॒न्ताध्वै॑ kṛntā́dhvai | |
| First | कृ॒न्तानि॑ kṛntā́ni |
कृ॒न्ताव॑ kṛntā́va |
कृ॒न्ताम॑ kṛntā́ma |
कृ॒न्तै kṛntái |
कृ॒न्ताव॑है kṛntā́vahai |
कृ॒न्ताम॑है kṛntā́mahai | |
| Participles | |||||||
| कृ॒न्तत् kṛntát |
कृ॒न्तमा॑न kṛntámāna | ||||||
| Notes |
| ||||||
| Imperfect: अकृ॑न्तत् (ákṛntat), अकृ॑न्तत (ákṛntata) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | अकृ॑न्तत् ákṛntat |
अकृ॑न्तताम् ákṛntatām |
अकृ॑न्तन् ákṛntan |
अकृ॑न्तत ákṛntata |
अकृ॑न्तेताम् ákṛntetām |
अकृ॑न्तन्त ákṛntanta |
| Second | अकृ॑न्तः ákṛntaḥ |
अकृ॑न्ततम् ákṛntatam |
अकृ॑न्तत ákṛntata |
अकृ॑न्तथाः ákṛntathāḥ |
अकृ॑न्तेथाम् ákṛntethām |
अकृ॑न्तध्वम् ákṛntadhvam |
| First | अकृ॑न्तम् ákṛntam |
अकृ॑न्ताव ákṛntāva |
अकृ॑न्ताम ákṛntāma |
अकृ॑न्ते ákṛnte |
अकृ॑न्तावहि ákṛntāvahi |
अकृ॑न्तामहि ákṛntāmahi |
| Future: कर्तिष्यति (kartiṣyati), कर्तिष्यते (kartiṣyate) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | कर्तिष्यति kartiṣyati |
कर्तिष्यतः kartiṣyataḥ |
कर्तिष्यन्ति kartiṣyanti |
कर्तिष्यते kartiṣyate |
कर्तिष्येते kartiṣyete |
कर्तिष्यन्ते kartiṣyante | |
| Second | कर्तिष्यसि kartiṣyasi |
कर्तिष्यथः kartiṣyathaḥ |
कर्तिष्यथ kartiṣyatha |
कर्तिष्यसे kartiṣyase |
कर्तिष्येथे kartiṣyethe |
कर्तिष्यध्वे kartiṣyadhve | |
| First | कर्तिष्यामि kartiṣyāmi |
कर्तिष्यावः kartiṣyāvaḥ |
कर्तिष्यामः / कर्तिष्यामसि¹ kartiṣyāmaḥ / kartiṣyāmasi¹ |
कर्तिष्ये kartiṣye |
कर्तिष्यावहे kartiṣyāvahe |
कर्तिष्यामहे kartiṣyāmahe | |
| Participles | |||||||
| कर्तिष्यत् kartiṣyat |
कर्तिष्यमाण kartiṣyamāṇa | ||||||
| Notes |
| ||||||
| Conditional: अक॑र्तिष्यत् (ákartiṣyat), अक॑र्तिष्यत (ákartiṣyata) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | अक॑र्तिष्यत् ákartiṣyat |
अक॑र्तिष्यताम् ákartiṣyatām |
अक॑र्तिष्यन् ákartiṣyan |
अक॑र्तिष्यत ákartiṣyata |
अक॑र्तिष्येताम् ákartiṣyetām |
अक॑र्तिष्यन्त ákartiṣyanta |
| Second | अक॑र्तिष्यः ákartiṣyaḥ |
अक॑र्तिष्यतम् ákartiṣyatam |
अक॑र्तिष्यत ákartiṣyata |
अक॑र्तिष्यथाः ákartiṣyathāḥ |
अक॑र्तिष्येथाम् ákartiṣyethām |
अक॑र्तिष्यध्वम् ákartiṣyadhvam |
| First | अक॑र्तिष्यम् ákartiṣyam |
अक॑र्तिष्याव ákartiṣyāva |
अक॑र्तिष्याम ákartiṣyāma |
अक॑र्तिष्ये ákartiṣye |
अक॑र्तिष्यावहि ákartiṣyāvahi |
अक॑र्तिष्यामहि ákartiṣyāmahi |
| Aorist: अक॑र्तीत् (ákartīt), अक॑र्तिष्ट (ákartiṣṭa) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | अक॑र्तीत् ákartīt |
अक॑र्तिष्टाम् ákartiṣṭām |
अक॑र्तिषुः ákartiṣuḥ |
अक॑र्तिष्ट ákartiṣṭa |
अक॑र्तिषाताम् ákartiṣātām |
अक॑र्तिषत ákartiṣata | |
| Second | अक॑र्तीः ákartīḥ |
अक॑र्तिष्टम् ákartiṣṭam |
अक॑र्तिष्ट ákartiṣṭa |
अक॑र्तिष्ठाः ákartiṣṭhāḥ |
अक॑र्तिषाथाम् ákartiṣāthām |
अक॑र्तिढ्वम् ákartiḍhvam | |
| First | अक॑र्तिषम् ákartiṣam |
अक॑र्तिष्व ákartiṣva |
अक॑र्तिष्म ákartiṣma |
अक॑र्तिषि ákartiṣi |
अक॑र्तिष्वहि ákartiṣvahi |
अक॑र्तिष्महि ákartiṣmahi | |
| Injunctive | |||||||
| Third | कर्ती॑त् kártīt |
कर्ति॑ष्टाम् kártiṣṭām |
कर्ति॑षुः kártiṣuḥ |
कर्ति॑ष्ट kártiṣṭa |
कर्ति॑षाताम् kártiṣātām |
कर्ति॑षत kártiṣata | |
| Second | कर्तीः॑ kártīḥ |
कर्ति॑ष्टम् kártiṣṭam |
कर्ति॑ष्ट kártiṣṭa |
कर्ति॑ष्ठाः kártiṣṭhāḥ |
कर्ति॑षाथाम् kártiṣāthām |
कर्ति॑ढ्वम् kártiḍhvam | |
| First | कर्ति॑षम् kártiṣam |
कर्ति॑ष्व kártiṣva |
कर्ति॑ष्म kártiṣma |
कर्ति॑षि kártiṣi |
कर्ति॑ष्वहि kártiṣvahi |
कर्ति॑ष्महि kártiṣmahi | |
| Subjunctive | |||||||
| Third | कर्ति॑षत् / कर्ति॑षति kártiṣat / kártiṣati |
कर्ति॑षतः kártiṣataḥ |
कर्ति॑षन् kártiṣan |
कर्ति॑षते / कर्ति॑षातै kártiṣate / kártiṣātai |
कर्ति॑षैते kártiṣaite |
कर्ति॑षन्त kártiṣanta | |
| Second | कर्ति॑षः / कर्ति॑षसि kártiṣaḥ / kártiṣasi |
कर्ति॑षथः kártiṣathaḥ |
कर्ति॑षथ kártiṣatha |
कर्ति॑षसे / कर्ति॑षासै kártiṣase / kártiṣāsai |
कर्ति॑षैथे kártiṣaithe |
कर्ति॑षध्वे / कर्ति॑षाध्वै kártiṣadhve / kártiṣādhvai | |
| First | कर्ति॑षाणि kártiṣāṇi |
कर्ति॑षाव kártiṣāva |
कर्ति॑षाम kártiṣāma |
कर्ति॑षै kártiṣai |
कर्ति॑षावहे kártiṣāvahe |
कर्ति॑षामहे / कर्ति॑षामहै kártiṣāmahe / kártiṣāmahai | |
| Notes |
| ||||||
| Benedictive/Precative: कृ॒त्यात् (kṛtyā́t) or कृ॒त्याः (kṛtyā́ḥ), क॒र्ति॒षी॒ष्ट (kartiṣīṣṭá) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Optative/Potential | |||||||
| Third | कृ॒त्यात् / कृ॒त्याः¹ kṛtyā́t / kṛtyā́ḥ¹ |
कृ॒त्यास्ता॑म् kṛtyā́stām |
कृ॒त्यासुः॑ kṛtyā́suḥ |
क॒र्ति॒षी॒ष्ट kartiṣīṣṭá |
क॒र्ति॒षी॒यास्ता॑म्² kartiṣīyā́stām² |
क॒र्ति॒षी॒रन् kartiṣīrán | |
| Second | कृ॒त्याः kṛtyā́ḥ |
कृ॒त्यास्त॑म् kṛtyā́stam |
कृ॒त्यास्त॑ kṛtyā́sta |
क॒र्ति॒षी॒ष्ठाः kartiṣīṣṭhā́ḥ |
क॒र्ति॒षी॒यास्था॑म्² kartiṣīyā́sthām² |
क॒र्ति॒षी॒ढ्वम् kartiṣīḍhvám | |
| First | कृ॒त्यास॑म् kṛtyā́sam |
कृ॒त्यास्व॑ kṛtyā́sva |
कृ॒त्यास्म॑ kṛtyā́sma |
क॒र्ति॒षी॒य kartiṣīyá |
क॒र्ति॒षी॒वहि॑ kartiṣīváhi |
क॒र्ति॒षी॒महि॑ kartiṣīmáhi | |
| Notes |
| ||||||
| Perfect: च॒कर्त॑ (cakárta), च॒कृ॒ते (cakṛté) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | च॒कर्त॑ cakárta |
च॒कृ॒ततुः॑ cakṛtátuḥ |
च॒कृ॒तुः cakṛtúḥ |
च॒कृ॒ते cakṛté |
च॒कृ॒ताते॑ cakṛtā́te |
च॒कृ॒ति॒रे / च॒कृ॒त्रे¹ cakṛtiré / cakṛtré¹ | |
| Second | च॒कर्ति॑थ cakártitha |
च॒कृ॒तथुः॑ cakṛtáthuḥ |
च॒कृ॒त cakṛtá |
च॒कृ॒ति॒षे / च॒कृ॒त्से¹ cakṛtiṣé / cakṛtsé¹ |
च॒कृ॒ताथे॑ cakṛtā́the |
च॒कृ॒ति॒ध्वे / च॒कृ॒द्ध्वे¹ cakṛtidhvé / cakṛddhvé¹ | |
| First | च॒कर्त॑ cakárta |
च॒कृ॒ति॒व / च॒कृ॒त्व¹ cakṛtivá / cakṛtvá¹ |
च॒कृ॒ति॒म / च॒कृ॒त्म¹ cakṛtimá / cakṛtmá¹ |
च॒कृ॒ते cakṛté |
च॒कृ॒ति॒वहे॑ / च॒कृ॒त्वहे॑¹ cakṛtiváhe / cakṛtváhe¹ |
च॒कृ॒ति॒महे॑ / च॒कृ॒त्महे॑¹ cakṛtimáhe / cakṛtmáhe¹ | |
| Participles | |||||||
| च॒कृ॒त्वांस् cakṛtvā́ṃs |
च॒कृ॒ता॒न cakṛtāná | ||||||
| Notes |
| ||||||
Derived terms
Descendants
- Pali: kantati
References
- ^ Kümmel, Martin Joachim (2011–2025), “*(s)kert-”, in Addenda und Corrigenda zu LIV²[1], page 559
- ^ Monier Williams (1899), “कृत् kṛit”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 304, column 2.