zrozumieć

• zrozmieć

From z- + rozumieć. First attested in the fifteenth century. Compare Old Czech zrozoměti and Old Slovak zrozumieť.

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /zrɔzumʲɛ(ː)t͡ɕʲ/
• IPA^(key): (15^th CE) /zrɔzumʲɛt͡ɕʲ/, /zrɔzumʲet͡ɕʲ/

zrozumieć pf (imperfective rozumieć)

1. (attested in Lesser Poland, Sieradz-Łęczyca) to understand (to grasp a concept fully in one's mind) [with dative or accusative]
   • 1887 [1482-1483], Wacław Ubogi z Brodni, edited by Lucjan Malinowski, Modlitwy Wacława. Zabytek języka polskiego z wieku XV odkryty i skopjowany przez Aleksandra Przezdzieckiego wydał i objaśnił Lucyjan Malinowski‎^[2], Krakow, Brodnia, page 36b:

     Od przikazanya twego zrozumialem (a mandatis tuis intellexi Psal 118, 104), przeto nyenawidzalem wszelkiey drogy zlosczi

     [Od przykazania twego zrozumiałem (a mandatis tuis intellexi Psal 118, 104), przeto nienawidziałem wszelkiej drogi złości]

   • 1930 [c. 1455], “Deut”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 18, 21:

     Ktorim *vbiczagem mogø srozmyecz slowv (intelligere verbum), ktoregosz gest pan nye movil?

     [Ktorym obiczajem mogę srozmieć słowu (intelligere verbum), ktoregoż jest Pan nie mowił?]

   • 1930 [c. 1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 5, 4:

     Dussa, ktorasz... zrozvmye grzech swoy (quae... intellexerit delictum suum)

     [Dusza, ktoraż... zrozumie grzech swoj (quae... intellexerit delictum suum)]

   • 1874-1891 [Middle of the 15th century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[3], [4], [5]}, volume XXII, page 247:

     Patrzsze, a srozumyesch, czemu syą ludze ludzmi sromayą

     [Patrzże, a srozumiesz, czemu się ludzie ludźmi sromają]

   • 1930 [c. 1455], “Deut”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 28, 49:

     Prziwyedze na czø pan narod..., gegosz yøzikovi nye bødzesz mocz srozvmyecz (cuius linguam intelligere non possis)

     [Przywiedzie na cię Pan narod..., jegoż językowi nie będziesz moc srozumieć (cuius linguam intelligere non possis)]

2. to notice kindly, to not ignore
   • 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 39, 1:

     Waschą ządzachmy szroszvmyely (affectionem vestram bene intelleximus, OrtMac 43: *sządzya wasząszmy... vrozumyely) a radzy bychmy waszym myesczanom ku praw (leg. prawu) poszluszyly, czo bychom vmyely

     [Waszę żądząchmy zrozumieli (affectionem vestram bene intelleximus, OrtMac 43: żądzą waszęsmy... urozumieli) a radzi bychmy waszym mieszczanom ku prawu posłużyli, co bychom umieli]

• Polish: zrozumieć
• Silesian: zrozumieć

• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “zrozumieć”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Inherited from Old Polish zrozumieć. By surface analysis, z- +‎ rozumieć. Compare Kashubian zrozmiec and Ukrainian зрозумі́ти (zrozumíty).

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -umjɛt͡ɕ
• Syllabification: zro‧zu‧mieć

zrozumieć pf (imperfective rozumieć)

1. (transitive) to understand; to realize (to begin to grasp a concept fully in one's mind)

   Synonyms: obczaić, pojąć, pokumać, sczaić, skapować, skumać, zakapować, zakumać

2. (transitive) to understand; to realize (to begin to grasp something is true)
3. (transitive) to understand (to assign a particular meaning to something)
4. (transitive) to understand (to empathize with someone or something)

   Synonyms: pojąć, wczuć się

5. (reflexive with się) to understand each other [with z (+ instrumental)]

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), zrozumieć is one of the most used words in Polish, appearing 10 times in scientific texts, 2 times in news, 8 times in essays, 36 times in fiction, and 49 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 105 times, making it the 595th most common word in a corpus of 500,000 words.^[1]

• zrozumieć in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• zrozumieć in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “zrozumieć”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “zrozumieć się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “ZROZUMIEĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 20.03.2023
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “zrozumieć”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “zrozumieć”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1927), “zrozumieć”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 8, Warsaw, page 613
• zrozumieć in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego

Inherited from Old Polish zrozumieć. By surface analysis, z- +‎ rozumieć.

• IPA^(key): /zrɔˈzu.mjɛt͡ɕ/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -umjɛt͡ɕ
• Syllabification: zro‧zu‧mieć

zrozumieć pf (imperfective rozumieć)

1. (transitive) to understand (to grasp a concept fully in one's mind)

This verb needs an inflection-table template.

• zrozumieć in silling.org