założyć

Polish

Etymology

    Inherited from Old Polish założyć, from Proto-Slavic *založiti, from *za- + *ložìti. By surface analysis, za- +‎ łożyć.

    Pronunciation

     
    • IPA(key): /zaˈwɔ.ʐɘt͡ɕ/
    • Audio 1; założyć:(file)
    • Audio 2; założyć:(file)
    • Audio 3; założyć się:(file)
    • Rhymes: -ɔʐɘt͡ɕ
    • Syllabification: za‧ło‧żyć

    Verb

    założyć pf (imperfective zakładać)

    1. (transitive) to put on (to put clothing or equipment on a person or animal) [with dative ‘onto whom or what’; or with na (+ accusative) ‘onto what’]
      Antonym: zdjąć
    2. (transitive) to install (to place something somewhere so that it may function)
    3. (transitive) to grab (to perform a specific named grab according to the rules of hand to hand combat) [with dative ‘whom’]
    4. (transitive) to start; to found, to establish (to cause something to exist)
    5. (transitive) to create, to set up
      Na naszym forum można założyć maksymalnie jedno konto.On our forum, you are allowed to create one account at most.
    6. (transitive, law) to file (to commit (official papers) to some office)
    7. (intransitive) to assume (to suppose to be true, especially without proof)
    8. (transitive) to spot, to cover (to pay for someone in the belief they will pay back) [with za (+ accusative) ‘for whom’]
    9. (transitive) to cover, to put next to each other (to place objects on a surface) [with instrumental ‘with what’]
      • 1900 (first published 1855), Zygmunt Kaczkowski, “Mąż Szalony”, in Wybór Pism Zygmunta Kaczowskiego[1], volume 1, Gebethner i Wolff, archived from the original on 13 May 2022, page 135:
        A kiedy Żyd z wielkim respektem panu kłaniając się z daleka, zaraz i to bez wielkiego targu tak wiele drzewa, desek i gontów z onych górskich wiosek zakupił, że pieniędzmi za nie cały stół wielki założył, to pan, mając to na uwadze, że dotychczas ani grosza za ten materyał nigdy nie wzięło starostwo, bardzo był rad Żydowi, a nawet go gorzałkiem i piernikiem częstował.
        And when the Jew, bowing to the lord with great respect from a distance, immediately, and that without much haggling, bought so much wood, boards, and shingles from those mountain villages that he covered a large table with the money for them, then the lord, bearing in mind that up to that time the starostwo had never gotten a penny for those materials, was very grateful to the Jew, and even offered him vodka and gingerbread.
    10. (transitive) to bookmark (to place a mark on a page in a book) [with instrumental ‘with what’]
    11. (transitive, archaic) to block, to bar (to keep closed by putting something in front of it)
      • 1980, Magdalena Dubanowiczowa, Na Mongolskich Bezdrożach: Wspomnienia Z Zesłania 1940-1942[2], Polska Fundacja Kulturalna, page 100:
        ...kazał szczelnie zatkać otwory w dachu i mocno założyć drzwi, bo nadchodzi wielki buran.
        ...he said to tightly block the holes in the roof and strongly bar the door, because a big blizzard was approaching.
    12. (transitive) to set (to establish a goal or plan)
    13. (transitive) to tuck (to place the edge of something under something else)
    14. (reflexive with się) to bet, to impone, to wager, to make a bet [with z (+ instrumental) ‘with someone’] [with o (+ accusative) ‘the stakes, or the event bet on’]
    15. (transitive, obsolete) to see, to find, to spot
    16. (reflexive with się) to be covered (to have many objects placed on top of) [with na (+ accusative) ‘on whom/what’]
      Synonym: nałożyć się
    17. (reflexive with się, obsolete) to founded, to be established
    18. (reflexive with się, obsolete) to be based on
    19. (reflexive with się, obsolete) to hide behind something
    20. (transitive, Przemyśl) synonym of zaprząc
      Załóż ta konie do wozu.Harness those horses to the wagon.

    Conjugation

    Conjugation of założyć pf
    person singular plural
    masculine feminine neuter virile nonvirile
    infinitive założyć
    future tense 1st założę założymy
    2nd założysz założycie
    3rd założy założą
    impersonal założy się
    past tense 1st założyłem,
    -(e)m założył
    założyłam,
    -(e)m założyła
    założyłom,
    -(e)m założyło
    założyliśmy,
    -(e)śmy założyli
    założyłyśmy,
    -(e)śmy założyły
    2nd założyłeś,
    -(e)ś założył
    założyłaś,
    -(e)ś założyła
    założyłoś,
    -(e)ś założyło
    założyliście,
    -(e)ście założyli
    założyłyście,
    -(e)ście założyły
    3rd założył założyła założyło założyli założyły
    impersonal założono
    conditional 1st założyłbym,
    bym założył
    założyłabym,
    bym założyła
    założyłobym,
    bym założyło
    założylibyśmy,
    byśmy założyli
    założyłybyśmy,
    byśmy założyły
    2nd założyłbyś,
    byś założył
    założyłabyś,
    byś założyła
    założyłobyś,
    byś założyło
    założylibyście,
    byście założyli
    założyłybyście,
    byście założyły
    3rd założyłby,
    by założył
    założyłaby,
    by założyła
    założyłoby,
    by założyło
    założyliby,
    by założyli
    założyłyby,
    by założyły
    impersonal założono by
    imperative 1st niech założę załóżmy
    2nd załóż załóżcie
    3rd niech założy niech założą
    passive adjectival participle założony założona założone założeni założone
    anterior adverbial participle założywszy
    verbal noun założenie

    Derived terms

    Further reading

    • założyć in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
    • założyć się in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
    • założyć in Polish dictionaries at PWN
    • Aleksander Saloni (1899), “zakładać”, in “Lud wiejski w okolicy Przeworska”, in M. Arct, E. Lubowski, editors, Wisła : miesięcznik gieograficzno-etnograficzny[3] (in Polish), volume 13, Warsaw: Artur Gruszecki, page 247)