bywać

Inherited from Proto-Slavic *byvàti. By surface analysis, być +‎ -wać. First attested in the end of the 14th century.

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /bivat͡ɕʲ/
• IPA^(key): (15^th CE) /bivat͡ɕʲ/

bywać impf

1. (attested in Masovia) used with the past participle to form the present and past passive tenses of verbs
   • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 28:

     Thacy slostnyczy przes thakee zachoczczow myenyenye wyzwalyaany biwaly (huiusmodi malefactores per eandem nominationem a poena liberabantur)

     [Tacy złostnicy przez takie zachodźcow mienienie wyzwalani bywali (huiusmodi malefactores per eandem nominationem a poena liberabantur)]

   • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 99:

     Przes wschitky, gysch przi they przissyąndze syedzeli albo przistali, milczano bywalo (per omnes assidentes vel astantes iuramento tacebatur)

     [Przez wszytki, jiż przy tej przysiędze siedzieli albo przystali, milczano bywało (per omnes assidentes vel astantes iuramento tacebatur)]

   • 1922 [End of the 14th century], Jan Łoś, editor, Początki piśmiennictwa polskiego. (Przegląd zabytków językowych)‎^[2], page 233:

     Vkazana tobe biwa miloszcziwa

     [Ukazana tobie bywa miłościwa]

2. (copulative) copulative in compound predicates
   • 1901 [Middle of the 15th century], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 427:

     [Trzecie odzie]nye, to yest yedwa[bne], [b]ywa s chrobakow (tertium vestimentum scilicet sericum, quod sit de vermibus)

     [[Trzecie odzie]nie, to jest jedwa[bne], [b]ywa z chrobakow (tertium vestimentum scilicet sericum, quod sit de vermibus)]

3. frequentative of być
   • 1930 [c. 1455], “Tob”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 5, 8:

     Ti wszitky scyeszki sø my iawni, bom gymy czøsto chodzil, a biwalem v Gabela brata waszego (et mansi apud Gabelum fratrem nostrum)

     [Ty wszytki ścieżki są mi jawny, bom jimi często chodził a bywałem u Gabela brata waszego (et mansi apud Gabelum fratrem nostrum)]

4. (attested in Lesser Poland) to linger; to remain
   • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎^{scan transliteration, transcription}, numbers 54, 20, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:

     Odkupi w pocoiu duszø moiø od tich, gich (pro gisz) se bliszø ku mne, bo medzy welmi bywal se mnø (quoniam inter multos erant mecum)

     [Odkupi w pokoju duszę moję od tych, jiż sie bliżą ku mnie, bo miedzy wielmi bywal[i] se mną (quoniam inter multos erant mecum)]

5. (attested in Masovia) to happen; to occur
   • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 28:

     Czanstokrocz bywa (plerumque fit), ysz... nyekthorzy... przes baklywoscz... wycząnstwo obikli odnoszycz

     [Częstokroć bywa (plerumque fit), iż... niektorzy... przez bakliwość... wicięstwo obykli odnosić]

6. to befall, to fall to
   • 1853 [End of the 15th century], Wacław Aleksander Maciejowski, editor, Piśmiennictwo polskie od czasów najdawniejszych aż do roku 1830, volume 4, page 139:

     Yelye dny do roką bywa, thele lath Szandomyrz odpustow myewa

     [Jele dni do roka bywa, tele lat Sędomirz odpustow miewa]

7. (attested in) to arise
   • Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎^{transliteration, transcription}, Krakow, page 12a:

     Sz nesktorego szyna slodzeg byua, kostarsz y pyganicza, a s dzefkicz tesze mnogdy sla szona byua

     [Z nie z ktorego syna złodziej bywa, kostarz i pijanica, a z dziewkić teże mnogdy zła żona bywa]

8. to take place
   • 1886 [c. 1455-1460], Emil Kałużniacki, editor, Die polnische Recension der Magdeburger Urtheile und die einschlägigen deutschen, lateinischen und czechischen Sammlungen, page 200:

     We trzych wylkych sandzech, gdy bywayą gyeden na szwyathego Iana y Pawla dzyen, ... gdy burgrabya szyedzy na sąndze..., gyest wyna osszmdzyeszath szelągow

     [We trzech wi[e]lkich sądziech, gdy bywają jeden na Świętego Jana i Pawła dzień, ... gdy burgrabia siedzi na sądzie..., jest wina ośmdziesiąt szelągow]

• Polish: bywać
• Silesian: bywać

• Boryś, Wiesław (2005), “bywać”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “bywać”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• Bańkowski, Andrzej (2000), “bywać”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “bywać”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Inherited from Old Polish bywać. By surface analysis, być +‎ -wać.

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɘvat͡ɕ
• Syllabification: by‧wać

bywać impf (indeterminate, frequentative, imperfective być)

1. (intransitive, copulative) frequentative of być

   On bywa całkiem wredny. ― He can be pretty mean.

   Bywam w kinie. ― I frequent the movie theater.

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), bywać is one of the most used words in Polish, appearing 23 times in scientific texts, 0 times in news, 16 times in essays, 19 times in fiction, and 22 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 80 times, making it the 800th most common word in a corpus of 500,000 words.^[1]

• bywać in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• bywać in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “bywać”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “BYWAĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 10.12.2021
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “bywać”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “bywać”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “bywać”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 248
• bywać in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego

Inherited from Old Polish bywać. By surface analysis, być +‎ -wać.

• IPA^(key): /ˈbɪ.vat͡ɕ/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɪvat͡ɕ
• Syllabification: by‧wać

bywać impf (indeterminate, frequentative, imperfective być)

1. (intransitive, copulative) frequentative of być

• bywać in silling.org
• Aleksandra Wencel (2023), “bywać”, in Dykcjůnôrz ślų̊sko-polski, page 96