ह्वरति

Sanskrit

Alternative forms

ह्वल॑ति (hválati) — Later Sanskrit

Alternative scripts

হ্বৰতি (Assamese script)
ᬳ᭄ᬯᬭᬢᬶ (Balinese script)
হ্বরতি (Bengali script)
𑰮𑰿𑰪𑰨𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
𑀳𑁆𑀯𑀭𑀢𑀺 (Brahmi script)
ဟွရတိ (Burmese script)
હ્વરતિ (Gujarati script)
ਹ੍ਵਰਤਿ (Gurmukhi script)
𑌹𑍍𑌵𑌰𑌤𑌿 (Grantha script)
ꦲ꧀ꦮꦫꦠꦶ (Javanese script)
𑂯𑂹𑂫𑂩𑂞𑂱 (Kaithi script)
ಹ್ವರತಿ (Kannada script)
ហ្វរតិ (Khmer script)
ຫ຺ວຣຕິ (Lao script)
ഹ്വരതി (Malayalam script)
ᡥᠣᠸᠠᡵᠠᢠᡳ (Manchu script)
𑘮𑘿𑘪𑘨𑘝𑘱 (Modi script)
ᠾᢦᠷᠠᢐᠢ (Mongolian script)
𑧎𑧠𑧊𑧈𑦽𑧒 (Nandinagari script)
𑐴𑑂𑐰𑐬𑐟𑐶 (Newa script)
ହ୍ଵରତି (Odia script)
ꢲ꣄ꢮꢬꢡꢶ (Saurashtra script)
𑆲𑇀𑆮𑆫𑆠𑆴 (Sharada script)
𑖮𑖿𑖪𑖨𑖝𑖰 (Siddham script)
හ‍්වරති (Sinhalese script)
𑪂 𑪙𑩾𑩼𑩫𑩑 (Soyombo script)
𑚩𑚶𑚦𑚤𑚙𑚮 (Takri script)
ஹ்வரதி (Tamil script)
హ్వరతి (Telugu script)
หฺวรติ (Thai script)
ཧྭ་ར་ཏི (Tibetan script)
𑒯𑓂𑒫𑒩𑒞𑒱 (Tirhuta script)
𑨱𑩇𑨭𑨫𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *ǵʰwer-?

Proto-Indo-European *ǵʰwel-?

Proto-Indo-Iranian *ȷ́ʰwár-a-ti

Sanskrit ह्वरति

Inherited from Proto-Indo-Iranian *ȷ́ʰwár-a-ti, possibly from Proto-Indo-European *ǵʰwer- (“wild”) or *ǵʰwel- (“to lie, deceive, bend”).^[1]^[2]^[3] Compare Younger Avestan 𐬰𐬠𐬀𐬭 (zbar, “to go crooked, limp”, root), Ancient Greek θήρα (thḗra, “hunt”), Lithuanian žvėri̇̀s (“wild animal”).

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /ɦʋɐ́.ɾɐ.ti/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /ɦʋɐ.ɾɐ.t̪i/

Verb

ह्वर॑ति • (hvárati) third-singular indicative (class 1, type P, present, root ह्वृ)^[4]

to deviate or diverge from the right line, be crooked, bend
- c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda
to err
to stumble, fall down

Conjugation

Present: ह्वर॑ति (hvárati), ह्वर॑ते (hvárate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	ह्वर॑ति hvárati	ह्वर॑तः hvárataḥ	ह्वर॑न्ति hváranti	ह्वर॑ते hvárate	ह्वरे॑ते hvárete	ह्वर॑न्ते hvárante
Second	ह्वर॑सि hvárasi	ह्वर॑थः hvárathaḥ	ह्वर॑थ hváratha	ह्वर॑से hvárase	ह्वरे॑थे hvárethe	ह्वर॑ध्वे hváradhve
First	ह्वरा॑मि hvárāmi	ह्वरा॑वः hvárāvaḥ	ह्वरा॑मः / ह्वरा॑मसि¹ hvárāmaḥ / hvárāmasi¹	ह्वरे॑ hváre	ह्वरा॑वहे hvárāvahe	ह्वरा॑महे hvárāmahe
Imperative
Third	ह्वर॑तु hváratu	ह्वर॑ताम् hváratām	ह्वर॑न्तु hvárantu	ह्वर॑ताम् hváratām	ह्वरे॑ताम् hváretām	ह्वर॑न्ताम् hvárantām
Second	ह्वर॑ hvára	ह्वर॑तम् hváratam	ह्वर॑त hvárata	ह्वर॑स्व hvárasva	ह्वरे॑थाम् hvárethām	ह्वर॑ध्वम् hváradhvam
First	ह्वरा॑णि hvárāṇi	ह्वरा॑व hvárāva	ह्वरा॑म hvárāma	ह्वरै॑ hvárai	ह्वरा॑वहै hvárāvahai	ह्वरा॑महै hvárāmahai
Optative/Potential
Third	ह्वरे॑त् hváret	ह्वरे॑ताम् hváretām	ह्वरे॑युः hváreyuḥ	ह्वरे॑त hváreta	ह्वरे॑याताम् hváreyātām	ह्वरे॑रन् hváreran
Second	ह्वरेः॑ hváreḥ	ह्वरे॑तम् hváretam	ह्वरे॑त hváreta	ह्वरे॑थाः hvárethāḥ	ह्वरे॑याथाम् hváreyāthām	ह्वरे॑ध्वम् hváredhvam
First	ह्वरे॑यम् hváreyam	ह्वरे॑व hváreva	ह्वरे॑म hvárema	ह्वरे॑य hváreya	ह्वरे॑वहि hvárevahi	ह्वरे॑महि hváremahi
Subjunctive
Third	ह्वरा॑त् / ह्वरा॑ति hvárāt / hvárāti	ह्वरा॑तः hvárātaḥ	ह्वरा॑न् hvárān	ह्वरा॑ते / ह्वरा॑तै hvárāte / hvárātai	ह्वरै॑ते hváraite	ह्वर॑न्त / ह्वरा॑न्तै hváranta / hvárāntai
Second	ह्वराः॑ / ह्वरा॑सि hvárāḥ / hvárāsi	ह्वरा॑थः hvárāthaḥ	ह्वरा॑थ hvárātha	ह्वरा॑से / ह्वरा॑सै hvárāse / hvárāsai	ह्वरै॑थे hváraithe	ह्वरा॑ध्वै hvárādhvai
First	ह्वरा॑णि hvárāṇi	ह्वरा॑व hvárāva	ह्वरा॑म hvárāma	ह्वरै॑ hvárai	ह्वरा॑वहै hvárāvahai	ह्वरा॑महै hvárāmahai
Participles
	ह्वर॑त् hvárat			ह्वर॑माण hváramāṇa
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit. ¹Vedic

Imperfect: अह्वरत् (ahvarat), अह्वरत (ahvarata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अह्वरत् ahvarat	अह्वरताम् ahvaratām	अह्वरन् ahvaran	अह्वरत ahvarata	अह्वरेताम् ahvaretām	अह्वरन्त ahvaranta
Second	अह्वरः ahvaraḥ	अह्वरतम् ahvaratam	अह्वरत ahvarata	अह्वरथाः ahvarathāḥ	अह्वरेथाम् ahvarethām	अह्वरध्वम् ahvaradhvam
First	अह्वरम् ahvaram	अह्वराव ahvarāva	अह्वराम ahvarāma	अह्वरे ahvare	अह्वरावहि ahvarāvahi	अह्वरामहि ahvarāmahi

References

^ Rix, Helmut, editor (2001), Lexikon der indogermanischen Verben [Lexicon of Indo-European Verbs] (in German), 2nd edition, Wiesbaden: Dr. Ludwig Reichert Verlag, →ISBN, page 182
^ Cheung, Johnny (2007), “*zu̯ar”, in Etymological Dictionary of the Iranian Verb (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 2), Leiden, Boston: Brill, →ISBN, page 475
^ Mayrhofer, Manfred (1996), “HVAR”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume II, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 825
^ Monier Williams (1899), “ह्वरति”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 1308.

[1] Rix, Helmut, editor (2001), Lexikon der indogermanischen Verben [Lexicon of Indo-European Verbs] (in German), 2nd edition, Wiesbaden: Dr. Ludwig Reichert Verlag, →ISBN, page 182

[2] Cheung, Johnny (2007), “*zu̯ar”, in Etymological Dictionary of the Iranian Verb (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 2), Leiden, Boston: Brill, →ISBN, page 475

[3] Mayrhofer, Manfred (1996), “HVAR”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume II, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 825

[4] Monier Williams (1899), “ह्वरति”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 1308.

[1]

[2]

[3]

[4]