पुराण

See also: प्राण, प्राणु, पर्ण, and पूर्ण

Hindi

Etymology

Borrowed from Sanskrit पुराण (purāṇa). Doublet of पुराना (purānā).

Pronunciation

(Standard Hindi) IPA^(key): /pʊ.ɾɑːɳ/, [pʊ.ɾä̃ːɳ]

Proper noun

पुराण • (purāṇ) m

(Hinduism) Purana (one of several texts of an ancient genre of Hindu or Jain literature)

Declension

Declension of *पुराण* (masc cons-stem)
	singular	plural
direct	पुराण purāṇ	पुराण purāṇ
oblique	पुराण purāṇ	पुराणों purāṇõ
vocative	पुराण purāṇ	पुराणो purāṇo

Adjective

पुराण • (purāṇ) (indeclinable)

(formal) ancient, old
Synonyms: प्राचीन (prācīn), पुराना (purānā)

References

McGregor, Ronald Stuart (1993), “पुराण”, in The Oxford Hindi-English Dictionary, London: Oxford University Press

Pali

Alternative forms

Alternative scripts

purāṇa (Latin script)
𑀧𑀼𑀭𑀸𑀡 (Brahmi script)
পুরাণ (Bengali script)
පුරාණ (Sinhalese script)
ပုရာဏ or ပုရႃꧣ (Burmese script)
ปุราณ or ปุราณะ (Thai script)
ᨷᩩᩁᩣᨱ (Tai Tham script)
ປຸຣາຓ or ປຸຣາຓະ (Lao script)
បុរាណ (Khmer script)
𑄛𑄪𑄢𑄂𑄕 (Chakma script)

Adjective

पुराण (purāṇa)

Devanagari script form of purāṇa (“old”)

Declension

Declension table of "पुराण" (masculine)

Case \ Number	Singular	Plural
Nominative (first)	पुराणो (purāṇo)	पुराणा (purāṇā)
Accusative (second)	पुराणं (purāṇaṃ)	पुराणे (purāṇe)
Instrumental (third)	पुराणेन (purāṇena)	पुराणेहि (purāṇehi) or पुराणेभि (purāṇebhi)
Dative (fourth)	पुराणस्स (purāṇassa) or पुराणाय (purāṇāya) or पुराणत्थं (purāṇatthaṃ)	पुराणानं (purāṇānaṃ)
Ablative (fifth)	पुराणस्मा (purāṇasmā) or पुराणम्हा (purāṇamhā) or पुराणा (purāṇā)	पुराणेहि (purāṇehi) or पुराणेभि (purāṇebhi)
Genitive (sixth)	पुराणस्स (purāṇassa)	पुराणानं (purāṇānaṃ)
Locative (seventh)	पुराणस्मिं (purāṇasmiṃ) or पुराणम्हि (purāṇamhi) or पुराणे (purāṇe)	पुराणेसु (purāṇesu)
Vocative (calling)	पुराण (purāṇa)	पुराणा (purāṇā)

Declension table of "पुराणी" (feminine)

Case \ Number	Singular	Plural
Nominative (first)	पुराणी (purāṇī)	पुराणियो (purāṇiyo) or पुराणी (purāṇī)
Accusative (second)	पुराणिं (purāṇiṃ) or पुराणियं (purāṇiyaṃ)	पुराणियो (purāṇiyo) or पुराणी (purāṇī)
Instrumental (third)	पुराणिया (purāṇiyā)	पुराणीहि (purāṇīhi) or पुराणीभि (purāṇībhi)
Dative (fourth)	पुराणिया (purāṇiyā)	पुराणीनं (purāṇīnaṃ)
Ablative (fifth)	पुराणिया (purāṇiyā)	पुराणीहि (purāṇīhi) or पुराणीभि (purāṇībhi)
Genitive (sixth)	पुराणिया (purāṇiyā)	पुराणीनं (purāṇīnaṃ)
Locative (seventh)	पुराणिया (purāṇiyā) or पुराणियं (purāṇiyaṃ)	पुराणीसु (purāṇīsu)
Vocative (calling)	पुराणि (purāṇi)	पुराणियो (purāṇiyo) or पुराणी (purāṇī)

Declension table of "पुराण" (neuter)

Case \ Number	Singular	Plural
Nominative (first)	पुराणं (purāṇaṃ)	पुराणानि (purāṇāni)
Accusative (second)	पुराणं (purāṇaṃ)	पुराणानि (purāṇāni)
Instrumental (third)	पुराणेन (purāṇena)	पुराणेहि (purāṇehi) or पुराणेभि (purāṇebhi)
Dative (fourth)	पुराणस्स (purāṇassa) or पुराणाय (purāṇāya) or पुराणत्थं (purāṇatthaṃ)	पुराणानं (purāṇānaṃ)
Ablative (fifth)	पुराणस्मा (purāṇasmā) or पुराणम्हा (purāṇamhā) or पुराणा (purāṇā)	पुराणेहि (purāṇehi) or पुराणेभि (purāṇebhi)
Genitive (sixth)	पुराणस्स (purāṇassa)	पुराणानं (purāṇānaṃ)
Locative (seventh)	पुराणस्मिं (purāṇasmiṃ) or पुराणम्हि (purāṇamhi) or पुराणे (purāṇe)	पुराणेसु (purāṇesu)
Vocative (calling)	पुराण (purāṇa)	पुराणानि (purāṇāni)

Sanskrit

Alternative scripts

পুৰাণ (Assamese script)
ᬧᬸᬭᬵᬡ (Balinese script)
পুরাণ (Bengali script)
𑰢𑰲𑰨𑰯𑰜 (Bhaiksuki script)
𑀧𑀼𑀭𑀸𑀡 (Brahmi script)
ပုရာဏ (Burmese script)
પુરાણ (Gujarati script)
ਪੁਰਾਣ (Gurmukhi script)
𑌪𑍁𑌰𑌾𑌣 (Grantha script)
ꦥꦸꦫꦴꦟ (Javanese script)
𑂣𑂳𑂩𑂰𑂝 (Kaithi script)
ಪುರಾಣ (Kannada script)
បុរាណ (Khmer script)
ປຸຣາຓ (Lao script)
പുരാണ (Malayalam script)
ᢒᡠᡵᠠ᠎᠊ᠠᢏᠠ (Manchu script)
𑘢𑘳𑘨𑘰𑘜 (Modi script)
ᢒᠤᠷᠠᢗᢏᠠ᠋ (Mongolian script)
𑧂𑧔𑧈𑧑𑦼 (Nandinagari script)
𑐥𑐸𑐬𑐵𑐞 (Newa script)
ପୁରାଣ (Odia script)
ꢦꢸꢬꢵꢠ (Saurashtra script)
𑆥𑆶𑆫𑆳𑆟 (Sharada script)
𑖢𑖲𑖨𑖯𑖜 (Siddham script)
පුරාණ (Sinhalese script)
𑩰𑩒𑩼𑩛𑩪 (Soyombo script)
𑚞𑚰𑚤𑚭𑚘 (Takri script)
புராண (Tamil script)
పురాణ (Telugu script)
ปุราณ (Thai script)
པུ་རཱ་ཎ (Tibetan script)
𑒣𑒳𑒩𑒰𑒝 (Tirhuta script)
𑨞𑨃𑨫𑨊𑨘 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *per-

Proto-Indo-European *preh₂-

Proto-Indo-European *pr̥h₂-ó-h₁

Proto-Indo-Iranian *pr̥Hā́

Proto-Indo-Aryan *pr̥Hā́

Sanskrit पु॒रा (purā́)

Proto-Indo-European *-nós

Sanskrit -न (-na)

Sanskrit पु॒रा॒ण

From पु॒रा (purā́, “before, formerly”) + -न (-na). Compare Old Norse forn (“ancient”).^[1]

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /pu.ɾɑː.ɳɐ́/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /pu.ɾɑː.ɳɐ/

Adjective

पु॒रा॒ण • (purāṇá) stem

belonging to ancient or olden times, ancient, old
- c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda 4.18.1:
  अ॒यं पन्था॒ अनु॑वित्तः पुरा॒णो यतो॑ दे॒वा उ॒दजा॑यन्त॒ विश्वे॑ ।
  ayáṃ pánthā ánuvittaḥ purāṇó yáto devā́ udájāyanta víśve.
  This is the ancient and accepted pathway by which all Gods have come into existence...
withered, worn out

Declension

Masculine a-stem declension of पु॒रा॒ण
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णः (purāṇáḥ)	पु॒रा॒णौ (purāṇáu) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)	पु॒रा॒णाः (purāṇā́ḥ) पु॒रा॒णासः॑¹ (purāṇā́saḥ¹)
accusative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णौ (purāṇáu) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)	पु॒रा॒णान् (purāṇā́n)
instrumental	पु॒रा॒णेन॑ (purāṇéna)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णैः (purāṇáiḥ) पु॒रा॒णेभिः॑¹ (purāṇébhiḥ¹)
dative	पु॒रा॒णाय॑ (purāṇā́ya)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒णात् (purāṇā́t)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒णस्य॑ (purāṇásya)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णाना॑म् (purāṇā́nām)
locative	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णेषु॑ (purāṇéṣu)
vocative	पुरा॑ण (púrāṇa)	पुरा॑णौ (púrāṇau) पुरा॑णा¹ (púrāṇā¹)	पुरा॑णाः (púrāṇāḥ) पुरा॑णासः¹ (púrāṇāsaḥ¹)

¹Vedic

Feminine ī-stem declension of पु॒रा॒णी
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णी (purāṇī́)	पु॒रा॒ण्यौ॑ (purāṇyàu) पु॒रा॒णी¹ (purāṇī́¹)	पु॒रा॒ण्यः॑ (purāṇyàḥ) पु॒रा॒णीः¹ (purāṇī́ḥ¹)
accusative	पु॒रा॒णीम् (purāṇī́m)	पु॒रा॒ण्यौ॑ (purāṇyàu) पु॒रा॒णी¹ (purāṇī́¹)	पु॒रा॒णीः (purāṇī́ḥ)
instrumental	पु॒रा॒ण्या (purāṇyā́)	पु॒रा॒णीभ्या॑म् (purāṇī́bhyām)	पु॒रा॒णीभिः॑ (purāṇī́bhiḥ)
dative	पु॒रा॒ण्यै (purāṇyái)	पु॒रा॒णीभ्या॑म् (purāṇī́bhyām)	पु॒रा॒णीभ्यः॑ (purāṇī́bhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒ण्याः (purāṇyā́ḥ) पु॒रा॒ण्यै² (purāṇyái²)	पु॒रा॒णीभ्या॑म् (purāṇī́bhyām)	पु॒रा॒णीभ्यः॑ (purāṇī́bhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒ण्याः (purāṇyā́ḥ) पु॒रा॒ण्यै² (purāṇyái²)	पु॒रा॒ण्योः (purāṇyóḥ)	पु॒रा॒णीना॑म् (purāṇī́nām)
locative	पु॒रा॒ण्याम् (purāṇyā́m)	पु॒रा॒ण्योः (purāṇyóḥ)	पु॒रा॒णीषु॑ (purāṇī́ṣu)
vocative	पुरा॑णि (púrāṇi)	पुरा॑ण्यौ (púrāṇyau) पुरा॑णी¹ (púrāṇī¹)	पुरा॑ण्यः (púrāṇyaḥ) पुरा॑णीः¹ (púrāṇīḥ¹)

¹Vedic
²Brāhmaṇas

Feminine ā-stem declension of पु॒रा॒णा
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णा (purāṇā́)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णाः (purāṇā́ḥ)
accusative	पु॒रा॒णाम् (purāṇā́m)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णाः (purāṇā́ḥ)
instrumental	पु॒रा॒णया॑ (purāṇáyā) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णाभिः॑ (purāṇā́bhiḥ)
dative	पु॒रा॒णायै॑ (purāṇā́yai)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णाभ्यः॑ (purāṇā́bhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒णायाः॑ (purāṇā́yāḥ) पु॒रा॒णायै॑² (purāṇā́yai²)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णाभ्यः॑ (purāṇā́bhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒णायाः॑ (purāṇā́yāḥ) पु॒रा॒णायै॑² (purāṇā́yai²)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णाना॑म् (purāṇā́nām)
locative	पु॒रा॒णाया॑म् (purāṇā́yām)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णासु॑ (purāṇā́su)
vocative	पुरा॑णे (púrāṇe)	पुरा॑णे (púrāṇe)	पुरा॑णाः (púrāṇāḥ)

¹Vedic
²Brāhmaṇas

Neuter a-stem declension of पु॒रा॒ण
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णानि॑ (purāṇā́ni) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)
accusative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णानि॑ (purāṇā́ni) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)
instrumental	पु॒रा॒णेन॑ (purāṇéna)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णैः (purāṇáiḥ) पु॒रा॒णेभिः॑¹ (purāṇébhiḥ¹)
dative	पु॒रा॒णाय॑ (purāṇā́ya)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒णात् (purāṇā́t)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒णस्य॑ (purāṇásya)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णाना॑म् (purāṇā́nām)
locative	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णेषु॑ (purāṇéṣu)
vocative	पुरा॑ण (púrāṇa)	पुरा॑णे (púrāṇe)	पुरा॑णानि (púrāṇāni) पुरा॑णा¹ (púrāṇā¹)

¹Vedic

Antonyms

नूतन (nū́tana)
नव (náva)

Descendants

Dardic:
- Kashmiri: پرٛون (prōn)
- Khowar: پَرانُو (paráanu)
- Palula:
  Arabic script: پُروݨوۡ
  
  Latin script: puróoṇu
Pali: purāṇa
Prakrit: 𑀧𑀼𑀭𑀸𑀡 (purāṇa) (see there for further descendants)
→ Khmer: បុរាណ (boraan)

Noun

पु॒रा॒ण • (purāṇá) stem, n

a thing or event of the past, an ancient tale or legend, old traditional history

Proper noun

पु॒रा॒ण • (purāṇá) stem, n

Purana (one of several texts of an ancient genre of Hindu or Jain literature)
name of work (containing an index of the contents of a number of पद्म (padma) and some other works)
name of a Rishi

Declension

Neuter a-stem declension of पु॒रा॒ण
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णानि॑ (purāṇā́ni) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)
accusative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णानि॑ (purāṇā́ni) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)
instrumental	पु॒रा॒णेन॑ (purāṇéna)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णैः (purāṇáiḥ) पु॒रा॒णेभिः॑¹ (purāṇébhiḥ¹)
dative	पु॒रा॒णाय॑ (purāṇā́ya)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒णात् (purāṇā́t)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒णस्य॑ (purāṇásya)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णाना॑म् (purāṇā́nām)
locative	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णेषु॑ (purāṇéṣu)
vocative	पुरा॑ण (púrāṇa)	पुरा॑णे (púrāṇe)	पुरा॑णानि (púrāṇāni) पुरा॑णा¹ (púrāṇā¹)

¹Vedic

Descendants

Learned borrowings

→ Bengali: পুরাণ (puran) (learned)
→ Gujarati: પુરાણ (purāṇ) (learned)
→ Hindi: पुराण (purāṇ) (learned)
→ Kannada: ಪುರಾಣ (purāṇa) (learned)
→ Malayalam: പുരാണം (purāṇaṁ) (learned)
→ Punjabi: ਪੁਰਾਣ (purāṇ) (learned)
→ Tamil: புராணம் (purāṇam) (learned)
→ Telugu: పురాణము (purāṇamu) (learned)
→ Sindhi: (learned) purāṇu
Arabic script: پُراڻُ (purāṇu)

Devanagari script: पुराणु

Noun

पु॒रा॒ण • (purāṇá) stem, m

a कर्ष (karṣa) or measure of silver
(in the plural) the ancients

Declension

Masculine a-stem declension of पु॒रा॒ण
	singular	dual	plural
nominative	पु॒रा॒णः (purāṇáḥ)	पु॒रा॒णौ (purāṇáu) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)	पु॒रा॒णाः (purāṇā́ḥ) पु॒रा॒णासः॑¹ (purāṇā́saḥ¹)
accusative	पु॒रा॒णम् (purāṇám)	पु॒रा॒णौ (purāṇáu) पु॒रा॒णा¹ (purāṇā́¹)	पु॒रा॒णान् (purāṇā́n)
instrumental	पु॒रा॒णेन॑ (purāṇéna)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णैः (purāṇáiḥ) पु॒रा॒णेभिः॑¹ (purāṇébhiḥ¹)
dative	पु॒रा॒णाय॑ (purāṇā́ya)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
ablative	पु॒रा॒णात् (purāṇā́t)	पु॒रा॒णाभ्या॑म् (purāṇā́bhyām)	पु॒रा॒णेभ्यः॑ (purāṇébhyaḥ)
genitive	पु॒रा॒णस्य॑ (purāṇásya)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णाना॑म् (purāṇā́nām)
locative	पु॒रा॒णे (purāṇé)	पु॒रा॒णयोः॑ (purāṇáyoḥ)	पु॒रा॒णेषु॑ (purāṇéṣu)
vocative	पुरा॑ण (púrāṇa)	पुरा॑णौ (púrāṇau) पुरा॑णा¹ (púrāṇā¹)	पुरा॑णाः (púrāṇāḥ) पुरा॑णासः¹ (púrāṇāsaḥ¹)

¹Vedic

References

^ Mayrhofer, Manfred (1996), “purás (> line 18 > purāṇá- Adj. früher dagewesen)”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume 2, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 146

Hindi

Etymology

Pronunciation

Proper noun

Declension

Adjective

References

Pali

Alternative forms

Adjective

Declension

Sanskrit

Alternative scripts

Etymology

Pronunciation

Adjective

Declension

Antonyms

Descendants

Noun

Proper noun

Declension

Descendants

Noun

Declension

References

Further reading