नव

See also: नाव and नांव

Bhojpuri

Etymology

From Sanskrit नव (náva), from Proto-Indo-Iranian *Hnáwa, from Proto-Indo-European *h₁néwn̥.

Numeral

नव (nav)

  1. nine

Hindi

Etymology

Borrowed from Sanskrit नव (nava).

Adjective

नव • (nav) (indeclinable)

  1. (in compounds) new, recent, modern
  2. (in compounds) nine

Synonyms

Pali

Alternative forms

Alternative scripts
  • nava (Latin script)
  • 𑀦𑀯 (Brahmi script)
  • নৰ (Bengali script)
  • නව (Sinhalese script)
  • နဝ or ၼဝ (Burmese script)
  • นว or นะวะ (Thai script)
  • ᨶᩅ (Tai Tham script)
  • ນວ or ນະວະ (Lao script)
  • នវ (Khmer script)
  • 𑄚𑅇 (Chakma script)

Numeral

नव (nava)

  1. Devanagari script form of nava

Declension

Optionally indeclinable.

Declension table of "नव"
Case \ NumberPlural
Nominative (first)नव (nava)
Accusative (second)नव (nava)
Instrumental (third)नवहि (navahi)
Dative (fourth)नवन्नं (navannaṃ)
Ablative (fifth)नवहि (navahi)
Genitive (sixth)नवन्नं (navannaṃ)
Locative (seventh)नवसु (navasu)

Sanskrit

Alternative scripts

Alternative scripts
  • নৱ (Assamese script)
  • ᬦᬯ (Balinese script)
  • নব (Bengali script)
  • 𑰡𑰪 (Bhaiksuki script)
  • 𑀦𑀯 (Brahmi script)
  • နဝ (Burmese script)
  • નવ (Gujarati script)
  • ਨਵ (Gurmukhi script)
  • 𑌨𑌵 (Grantha script)
  • ꦤꦮ (Javanese script)
  • 𑂢𑂫 (Kaithi script)
  • ನವ (Kannada script)
  • នវ (Khmer script)
  • ນວ (Lao script)
  • നവ (Malayalam script)
  • ᠨᠠᠸᠠ (Manchu script)
  • 𑘡𑘪 (Modi script)
  • ᠨᠠᠸᠠ᠋ (Mongolian script)
  • 𑧁𑧊 (Nandinagari script)
  • 𑐣𑐰 (Newa script)
  • ନଵ (Odia script)
  • ꢥꢮ (Saurashtra script)
  • 𑆤𑆮 (Sharada script)
  • 𑖡𑖪 (Siddham script)
  • නව (Sinhalese script)
  • 𑩯𑩾 (Soyombo script)
  • 𑚝𑚦 (Takri script)
  • நவ (Tamil script)
  • నవ (Telugu script)
  • นว (Thai script)
  • ན་ཝ (Tibetan script)
  • 𑒢𑒫 (Tirhuta script)
  • 𑨝𑨭 (Zanabazar Square script)

Pronunciation

Etymology 1

From Proto-Indo-Iranian *náwas (“new”), from Proto-Indo-European *néwos.

Cognates

Cognate with Avestan 𐬥𐬀𐬎𐬎𐬀 (nauua), Persian نو (now), Ancient Greek νέος (néos), Latin novus, Tocharian B ñuwe, Old Church Slavonic новъ (novŭ), Old English nīewe (whence English new).

Adjective

नव॑ • (náva) stem

  1. new, fresh, recent, young, modern
  2. often in compounds with a substantive
    नवान्न (navā-nna) — new rice or grain; first-fruits
  3. or with a past participle in the sense of "newly, just, lately"
    नवोदित (navo-dita) — newly risen (sun)
Declension
Masculine a-stem declension of नव॑
singular dual plural
nominative नवः॑ (návaḥ) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवाः॑ (návāḥ)
नवा॑सः¹ (návāsaḥ¹)
accusative नव॑म् (návam) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवा॑न् (návān)
instrumental नवे॑न (návena) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवैः॑ (návaiḥ)
नवे॑भिः¹ (návebhiḥ¹)
dative नवा॑य (návāya) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
ablative नवा॑त् (návāt) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
genitive नव॑स्य (návasya) नव॑योः (návayoḥ) नवा॑नाम् (návānām)
locative नवे॑ (náve) नव॑योः (návayoḥ) नवे॑षु (náveṣu)
vocative नव॑ (náva) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवाः॑ (návāḥ)
नवा॑सः¹ (návāsaḥ¹)
  • ¹Vedic
Feminine ā-stem declension of नवा॑
singular dual plural
nominative नवा॑ (návā) नवे॑ (náve) नवाः॑ (návāḥ)
accusative नवा॑म् (návām) नवे॑ (náve) नवाः॑ (návāḥ)
instrumental नव॑या (návayā)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवा॑भिः (návābhiḥ)
dative नवा॑यै (návāyai) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवा॑भ्यः (návābhyaḥ)
ablative नवा॑याः (návāyāḥ)
नवा॑यै² (návāyai²) 		नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवा॑भ्यः (návābhyaḥ)
genitive नवा॑याः (návāyāḥ)
नवा॑यै² (návāyai²) 		नव॑योः (návayoḥ) नवा॑नाम् (návānām)
locative नवा॑याम् (návāyām) नव॑योः (návayoḥ) नवा॑सु (návāsu)
vocative नवे॑ (náve) नवे॑ (náve) नवाः॑ (návāḥ)
  • ¹Vedic
  • ²Brāhmaṇas
Neuter a-stem declension of नव॑
singular dual plural
nominative नव॑म् (návam) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
accusative नव॑म् (návam) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
instrumental नवे॑न (návena) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवैः॑ (návaiḥ)
नवे॑भिः¹ (návebhiḥ¹)
dative नवा॑य (návāya) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
ablative नवा॑त् (návāt) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
genitive नव॑स्य (návasya) नव॑योः (návayoḥ) नवा॑नाम् (návānām)
locative नवे॑ (náve) नव॑योः (návayoḥ) नवे॑षु (náveṣu)
vocative नव॑ (náva) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
  • ¹Vedic
Antonyms
Descendants
  • Dardic:
    • Dameli: [script needed] (nū̃a)
    • Gawar-Bati: [script needed] (nuṅga)
    • Kalami: [script needed] (nim)
    • Kalasha: [script needed] (nhok)
    • Kashmiri: نۆو (nov)
    • Khowar: نوغ (noġ)
    • Kohistani Shina: [script needed] (nā)
    • Northeast Pashayi: [script needed] (nəgō)
    • Northwest Pashayi: [script needed] (nūṅga)
    • Palula: [script needed] (nāwu)
    • Shina: [script needed] (nāvu)
    • Southeast Pashayi: [script needed] (nō̃ā)
    • Torwali: [script needed] (nam)
    • Wotapuri-Katarqalai: [script needed] (nam)
  • Helu Prakrit:
    • Sinhalese: නව (nawa)
  • Magadhi Prakrit:
  • Maharastri Prakrit:
  • Sauraseni Prakrit:

Noun

नव॑ • (náva) stem, m

  1. young monk, novice
  2. crow
  3. a red-flowered पुनर्नवा (punar-navā)
  4. name of a son of उशीनर (uśīnara) and नवा (navā)
  5. name of a son of विलोमन् (viloman)
Declension
Masculine a-stem declension of नव॑
singular dual plural
nominative नवः॑ (návaḥ) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवाः॑ (návāḥ)
नवा॑सः¹ (návāsaḥ¹)
accusative नव॑म् (návam) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवा॑न् (návān)
instrumental नवे॑न (návena) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवैः॑ (návaiḥ)
नवे॑भिः¹ (návebhiḥ¹)
dative नवा॑य (návāya) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
ablative नवा॑त् (návāt) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
genitive नव॑स्य (návasya) नव॑योः (návayoḥ) नवा॑नाम् (návānām)
locative नवे॑ (náve) नव॑योः (návayoḥ) नवे॑षु (náveṣu)
vocative नव॑ (náva) नवौ॑ (návau)
नवा॑¹ (návā¹) 		नवाः॑ (návāḥ)
नवा॑सः¹ (návāsaḥ¹)
  • ¹Vedic

Noun

नव॑ • (náva) stem, n

  1. new grain
Declension
Neuter a-stem declension of नव॑
singular dual plural
nominative नव॑म् (návam) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
accusative नव॑म् (návam) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
instrumental नवे॑न (návena) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवैः॑ (návaiḥ)
नवे॑भिः¹ (návebhiḥ¹)
dative नवा॑य (návāya) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
ablative नवा॑त् (návāt) नवा॑भ्याम् (návābhyām) नवे॑भ्यः (návebhyaḥ)
genitive नव॑स्य (návasya) नव॑योः (návayoḥ) नवा॑नाम् (návānām)
locative नवे॑ (náve) नव॑योः (návayoḥ) नवे॑षु (náveṣu)
vocative नव॑ (náva) नवे॑ (náve) नवा॑नि (návāni)
नवा॑¹ (návā¹)
  • ¹Vedic

Etymology 2

Sanskrit numbers (edit)
90
 ←  8 ९
9 		10  → 
    Cardinal: नव (nava)
    Ordinal: नवम (navama)
    Multiplier: नवधा (navadhā)

From Proto-Indo-Iranian *Hnáwa, from Proto-Indo-European *h₁néwn̥.[1]

Cognate with Avestan 𐬥𐬀𐬎𐬎𐬀 (nauua), Persian نه (noh), Pashto نه (nə), Northern Kurdish neh, Latin novem, Ancient Greek ἐννέα (ennéa), Old English nigon (whence English nine).

Numeral

नव • (náva)

  1. nine
Declension
Gender-neutral numeral declension of नव॑
plural
nominative नव॑ (náva)
accusative नव॑ (náva)
instrumental न॒वभिः॑ (navábhiḥ)
dative न॒वभ्यः॑ (navábhyaḥ)
ablative न॒वभ्यः॑ (navábhyaḥ)
genitive न॒वा॒नाम् (navānā́m)
locative न॒वसु॑ (navásu)
vocative नव॑ (náva)
Alternative forms
Derived terms
Descendants
  • Helu Prakrit: 𑀦𑀯 (nava)
  • Khasa Prakrit:
  • Magadhi Prakrit: 𑀦𑀯 (nava), Ardhamagadhi Prakrit: 𑀦𑀅 (naa)
  • Maharastri Prakrit: 𑀦𑀯 (nava), 𑀡𑀯 (ṇava)?
  • Paisaci Prakrit:
  • Pali: nava
  • Sauraseni Prakrit: 𑀦𑀯 (nava)
    • Fiji Hindi: nau
    • Gujarati: નવ (nav)
    • Saurashtra: ꢥꣁꢮ꣄ (nov)
    • Hindustani:
      Hindi: नौ (nau)
      Urdu: نو (nau)
  • → Malay: nawa / ناوا

Etymology 3

From the root नु (nu, “to praise, commend”).

Noun

नव • (nava) stem, m

  1. praise, celebration
Declension
Masculine a-stem declension of नव
singular dual plural
nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवाः (navāḥ)
नवासः¹ (navāsaḥ¹)
accusative नवम् (navam) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवान् (navān)
instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
नवेभिः¹ (navebhiḥ¹)
dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)
vocative नव (nava) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवाः (navāḥ)
नवासः¹ (navāsaḥ¹)
  • ¹Vedic

Etymology 4

From the root नु (nu, “to sound loudly, roar, thunder”).

Noun

नव • (nava) stem, m

  1. sneezing
Declension
Masculine a-stem declension of नव
singular dual plural
nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवाः (navāḥ)
नवासः¹ (navāsaḥ¹)
accusative नवम् (navam) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवान् (navān)
instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
नवेभिः¹ (navebhiḥ¹)
dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)
vocative नव (nava) नवौ (navau)
नवा¹ (navā¹) 		नवाः (navāḥ)
नवासः¹ (navāsaḥ¹)
  • ¹Vedic

References

  1. ^ Mayrhofer, Manfred (1996), “náva”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎[1] (in German), volume 2, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, pages 24-25

Further reading

This article is issued from Wiktionary. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.