zacząć

See also: zacząc

Old Polish

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *začęti. First attested in c. 1500.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /zat͡ʃʲɑ̃t͡ɕʲ/
    • IPA(key): (15th CE) /zat͡ʃʲɑ̃t͡ɕʲ/

    Verb

    zacząć pf (imperfective zaczynać)

    1. (attested in Greater Poland) to start, to begin
      • 1979 [c. 1500], Ladislas of Gielniów, “Rzepka Wojciech R. Pieśni Władysława z Gielniowa nowo odnalezione”, in Wiesław Wydra, editor, Studia Polonistyczne, volume 6, numbers 167-201, Gniezno, page 175:
        Syn mathuchny swey duszą wszyal a szlothkye pyenye yest *zaczchąl
        [Syn matuchny swej duszę wziął a słodkie pienie jest zacz[ch]ął]
        The mother's son took his soul and the sweet singing has begun.
    noun
    • zaczynacz

    Descendants

    • Polish: zacząć
    • Silesian: zaczōńć

    References

    • Boryś, Wiesław (2005), “zacząć”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “zacząć”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

    Polish

    Etymology

      Inherited from Old Polish zacząć.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): /ˈza.t͡ʂɔɲt͡ɕ/
      • Audio 1; zacząć:(file)
      • Audio 2; zacząć się:(file)
      • Rhymes: -at͡ʂɔɲt͡ɕ
      • Syllabification: za‧cząć

      Verb

      zacząć pf (imperfective zaczynać)

      1. (transitive) to start, to begin (to do something previously not done) [with infinitive ‘to do what’]
        Synonyms: jąć, rozpocząć, wszcząć
      2. (transitive) to start (to enter the first stages of something) [with infinitive ‘to do what’]
        Synonym: rozpocząć
      3. (transitive) to begin (to do something as the first of a series of actions) [with instrumental ‘with what’; or with od (+ genitive) ‘from what’]
        Synonym: rozpocząć
      4. (intransitive) to begin, to start (to take on a particular profession) [with jako (+ nominative) ‘as what’ and w (+ locative) ‘in what field’]
        Synonym: rozpocząć
      5. (transitive) to begin (to open and start using something previously unused)
        Synonyms: napocząć, rozpocząć
      6. (intransitive) to begin (to say something at first and continue speaking afterwards) [with o (+ locative) ‘about what’]
        Synonym: rozpocząć
      7. (intransitive) to begin, to start (to gain a particular ability) [with infinitive ‘to do what’]
        zacząć chodzićto start walking
      8. (intransitive) to start (to be the cause of conflict)
        Ale to on zaczął!But he started it!
      9. (intransitive, obsolete) to enter pregnancy, to become pregnant
        Synonym: zajść w ciążę
      10. (reflexive with się) to start, to begin (of events, etc., to have a beginning; to be initiated)
        Synonym: rozpocząć się
        Antonym: skończyć się
        Spotkanie się zaczęło.The meeting has started.
      11. (reflexive with się) to start, to begin (of places, etc., to have an edge; to be first seen somewhere)
        Synonym: rozpocząć się
        Antonym: skończyć się
      12. (reflexive with się) to start, to begin (of periods, etc., to have the initial phase and continue to last)
        Synonyms: nastać, rozpocząć się
      13. (reflexive with się) to start, to begin (to be the first of a collection of events) [with instrumental ‘with what’; or with od (+ genitive) ‘from what’; or with z (+ instrumental) ‘with what’]
        Synonym: rozpocząć się

      Conjugation

      Conjugation of zacząć pf
      person singular plural
      masculine feminine neuter virile nonvirile
      infinitive zacząć
      future tense 1st zacznę zaczniemy
      2nd zaczniesz zaczniecie
      3rd zacznie zaczną
      impersonal zacznie się
      past tense 1st zacząłem,
      -(e)m zaczął
      zaczęłam,
      -(e)m zaczęła
      zaczęłom,
      -(e)m zaczęło
      zaczęliśmy,
      -(e)śmy zaczęli
      zaczęłyśmy,
      -(e)śmy zaczęły
      2nd zacząłeś,
      -(e)ś zaczął
      zaczęłaś,
      -(e)ś zaczęła
      zaczęłoś,
      -(e)ś zaczęło
      zaczęliście,
      -(e)ście zaczęli
      zaczęłyście,
      -(e)ście zaczęły
      3rd zaczął zaczęła zaczęło zaczęli zaczęły
      impersonal zaczęto
      conditional 1st zacząłbym,
      bym zaczął
      zaczęłabym,
      bym zaczęła
      zaczęłobym,
      bym zaczęło
      zaczęlibyśmy,
      byśmy zaczęli
      zaczęłybyśmy,
      byśmy zaczęły
      2nd zacząłbyś,
      byś zaczął
      zaczęłabyś,
      byś zaczęła
      zaczęłobyś,
      byś zaczęło
      zaczęlibyście,
      byście zaczęli
      zaczęłybyście,
      byście zaczęły
      3rd zacząłby,
      by zaczął
      zaczęłaby,
      by zaczęła
      zaczęłoby,
      by zaczęło
      zaczęliby,
      by zaczęli
      zaczęłyby,
      by zaczęły
      impersonal zaczęto by
      imperative 1st niech zacznę zacznijmy
      2nd zacznij zacznijcie
      3rd niech zacznie niech zaczną
      passive adjectival participle zaczęty zaczęta zaczęte zaczęci zaczęte
      anterior adverbial participle zacząwszy
      verbal noun zaczęcie

      Derived terms

      verbs
      • zacząć od pieca pf, zaczynać od pieca impf
      • zaczęły się schody pf, zaczynają się schody impf

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), zacząć is one of the most used words in Polish, appearing 33 times in scientific texts, 12 times in news, 14 times in essays, 93 times in fiction, and 48 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 200 times, making it the 274th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “zacząć”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 2, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 729

      Further reading