siedzieć

Old Polish

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *sědě̀ti. First attested in 1301–1350.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /ɕɛd͡ʑʲɛt͡ɕʲ/
    • IPA(key): (15th CE) /ɕɛd͡ʑʲɛt͡ɕʲ/

    Verb

    siedzieć impf

    1. (attested in Lesser Poland, Southern Borderlands) to sit (to be positioned on one's buttocks)
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 68, 15, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Przeciwo mne molwili sø, gisz sedzeli we wroczech (sedebant in porta)
        [Przeciwo mnie mołwili są, jiż siedzieli we wrociech (sedebant in porta)]
      • 1880-1894 [Middle of the 15th century], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności[2], volume I, Lviv, page 89:
        Vkazaly sze gym roszny... yęzykowye yako ogyen, szyedzal na kaszdem z nych seditque supra singulos eorum (Act 2, 3)
        [Ukazały sie jim rozni... językowie jako ogień, siedział na każdem z nich seditque supra singulos eorum (Act 2, 3)]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[3], page 294:
        Ceperunt, qui simul recumbebant, szyedzely, divere in se (Luc 7, 49)
        [Ceperunt, qui simul recumbebant, siedzieli, divere in se (Luc 7, 49)]
      • c. 1301-1350, Kazania świętokrzyskiescan transliteration, transcription, Miechów, page dv 17:
        A trece gy (sc. boga wszechmogącego) uidal [uidal] Ezechiel na uisokem stolcy sedøcego
        [A trzecie ji (sc. Boga wszechmogącego) widział Ezechyjel na wysokiem stolcy siedzącego]
    2. (attested in Lesser Poland) to sit; to be; to reside
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 136, 1, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Na rzekach babylonskych tamo sedzely gesmy (super flumina Babylonis illic sedimus) y plakaly
        [Na rzekach babilońskich tamo siedzieli jesmy (super flumina Babylonis illic sedimus) i płakali]
    3. (attested in Greater Poland) to be settled somewhere; to lease someone else's property in exchange for the performance of specific obligations
      • 1888 [1393], Romuald Hube, editor, Zbiór rot przysiąg sądowych poznańskich, kościańskich, kaliskich, sieradzkich, piotrkowskich i dobrzyszyckich z końca wieku XIV i pierwszych lat wieku XV[4], Greater Poland, page 68:
        Iako praue Ondrzeyka szedzi na Margorzaczine oczcza sedliscu
        [Jako prawie Ondrzejka siedzi na Margorzacine oćca siedlisku]
    4. (attested in Greater Poland) to exercise power
      • 1959 [1400], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 428, Poznań:
        Iacom wtenczasz szedzal na sandze ot woyewodi, kedi Smichna otsandzona poszasznich penadzy
        [Jakom wtenczas siedział na sądzie ot wojewody, kiedy Śmichna otsądzona posażnych pieniędzy]
      • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 25:
        Paknyąly iana strona... trzykrocz wezwana szą na szandze szedzączym (praesidentibus) nye postway (pro postawy)
        [Paknięli jana strona... trzykroć wezwana się na sądzie siedzącym (praesidentibus) nie postawi]
    5. to be deprived of freedom
      • 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 12, 29:
        Zabyl pan wszitko pyrworodzone w szemy egipskyey, od pyrworodzonego ffar[a]onowa, ktory na stolczu gego szedzal (in solio eius sedebat) asz do pirworodzonego gego yøtey, ktorasz szedzala w czyemnyczy (erat in carcere)
        [Zabił Pan wszytko pirworodzone w ziemi ejipskiej, od pirworodzonego far[a]onowa, ktory na stolcu jego siedział (in solio eius sedebat), aż do pirworodzonego jego jętej, ktoraż siedziała w ciemnicy (erat in carcere)]
    6. (attested in Lesser Poland) to sit (to be placed, to be located)
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 121, 5, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Bo tamo sø sedzely stolczowe w sødze (illic sederunt sedes in iudicio)
        [Bo tamo są siedzieli stolcowie w sądzie (illic sederunt sedes in iudicio)]

    Derived terms

    nouns
    verbs
    • dosiedzieć pf
    • na robocie siedzieć impf
    • nasiedzieć impf
    • odsiedzieć pf
    • posiedzieć pf
    • siedzieć na czynszu impf
    • siedzieć na śmierć impf
    • siedzieć pod ręką impf
    • siedzieć w ciemnicy impf
    • siedzieć w silnem impf
    • w kłodzie siedzieć impf
    • w nadzieję siedzieć impf
    • w woli siedzieć impf
    • wysiedzieć pf
    • zasiedzieć pf
    nouns
    • siedziane

    Descendants

    • Polish: siedzieć, siedzić (Near Masovian, Kielce, Łowicz)
    • Silesian: siedzieć

    References

    • Boryś, Wiesław (2005), “siedzieć”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    • Mańczak, Witold (2017), “siedzieć”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
    • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “siedzieć”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

    Polish

    Alternative forms

    Etymology

      Inherited from Old Polish siedzieć.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): /ˈɕɛ.d͡ʑɛt͡ɕ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɛd͡ʑɛt͡ɕ
      • Syllabification: sie‧dzieć

      Verb

      siedzieć impf

      1. (intransitive, of people) to sit (to be positioned on one's buttocks)
      2. (intransitive, of animals) to sit (to have one's weight on the buttocks or on one's hind legs)
      3. (intransitive, of birds or flying insects) to sit (to stop flight somewhere)
      4. (intransitive, of objects or plants, etc.) to sit (to be strongly fastened somewhere; to be positioned)
      5. (intransitive, colloquial) to hang out (to spend some time somewhere)
        Synonym: przebywać
      6. (intransitive, colloquial) to serve time, to be in for (to serve a prison sentence)
        Synonyms: gnić, kiblować, odsiadywać
        Za co siedzisz?What are you in for?
      7. (intransitive, colloquial) to be engaged in something [with nad (+ instrumental) ‘in what’]
      8. (intransitive, colloquial, law) to distrain (to seize somebody's property in place of, or to force, payment of a debt) [with dative ‘whose property’ and na (+ locative) ‘what property’]
        Synonym: zajmować
      9. (intransitive) to reside (to take residence somewhere permanently)
        Synonym: mieszkać
      10. (intransitive, colloquial) to work (to have some position somewhere)
      11. (intransitive, colloquial) to sit on (to have in one's possession) [with na (+ locative) ‘what’]

      Conjugation

      Conjugation of siedzieć impf
      person singular plural
      masculine feminine neuter virile nonvirile
      infinitive siedzieć
      present tense 1st siedzę siedzimy
      2nd siedzisz siedzicie
      3rd siedzi siedzą
      impersonal siedzi się
      past tense 1st siedziałem,
      -(e)m siedział
      siedziałam,
      -(e)m siedziała
      siedziałom,
      -(e)m siedziało
      siedzieliśmy,
      -(e)śmy siedzieli
      siedziałyśmy,
      -(e)śmy siedziały
      2nd siedziałeś,
      -(e)ś siedział
      siedziałaś,
      -(e)ś siedziała
      siedziałoś,
      -(e)ś siedziało
      siedzieliście,
      -(e)ście siedzieli
      siedziałyście,
      -(e)ście siedziały
      3rd siedział siedziała siedziało siedzieli siedziały
      impersonal siedziano
      future tense 1st będę siedział,
      będę siedzieć
      będę siedziała,
      będę siedzieć
      będę siedziało,
      będę siedzieć
      będziemy siedzieli,
      będziemy siedzieć
      będziemy siedziały,
      będziemy siedzieć
      2nd będziesz siedział,
      będziesz siedzieć
      będziesz siedziała,
      będziesz siedzieć
      będziesz siedziało,
      będziesz siedzieć
      będziecie siedzieli,
      będziecie siedzieć
      będziecie siedziały,
      będziecie siedzieć
      3rd będzie siedział,
      będzie siedzieć
      będzie siedziała,
      będzie siedzieć
      będzie siedziało,
      będzie siedzieć
      będą siedzieli,
      będą siedzieć
      będą siedziały,
      będą siedzieć
      impersonal będzie siedzieć się
      conditional 1st siedziałbym,
      bym siedział
      siedziałabym,
      bym siedziała
      siedziałobym,
      bym siedziało
      siedzielibyśmy,
      byśmy siedzieli
      siedziałybyśmy,
      byśmy siedziały
      2nd siedziałbyś,
      byś siedział
      siedziałabyś,
      byś siedziała
      siedziałobyś,
      byś siedziało
      siedzielibyście,
      byście siedzieli
      siedziałybyście,
      byście siedziały
      3rd siedziałby,
      by siedział
      siedziałaby,
      by siedziała
      siedziałoby,
      by siedziało
      siedzieliby,
      by siedzieli
      siedziałyby,
      by siedziały
      impersonal siedziano by
      imperative 1st niech siedzę siedźmy
      2nd siedź siedźcie
      3rd niech siedzi niech siedzą
      active adjectival participle siedzący siedząca siedzące siedzący siedzące
      contemporary adverbial participle siedząc
      verbal noun siedzenie

      Derived terms

      adjectives
      phrases
      proverbs
      • kto nie ma miedzi, ten w domu siedzi
      • kto nie ryzykuje, ten w kozie nie siedzi
      • punkt widzenia zależy od punktu siedzenia
      • siedź w kącie, a znajdą cię
      • wiedzą sąsiedzi, jak kto siedzi
      verbs
      verbs

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), siedzieć is one of the most used words in Polish, appearing 3 times in scientific texts, 3 times in news, 5 times in essays, 68 times in fiction, and 71 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 150 times, making it the 383rd most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “siedzieć”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 2, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 527

      Further reading

      • siedzieć in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
      • siedzieć in Polish dictionaries at PWN
      • Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “siedzieć”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
      • SIEDZIEĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 7 July 2011
      • Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “siedzieć”, in Słownik języka polskiego
      • Aleksander Zdanowicz (1861), “siedzieć”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
      • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1915), “siedzieć”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 6, Warsaw, page 100
      • siedzieć in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
      • Wojciech Grzegorzewicz (1894), “śedźeć”, in “O języku ludowym w powiecie przasnyskim”, in Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 5, Krakow: Akademia Umiejętności, page 121
      • Aleksander Saloni (1899), “siedzieć”, in “Lud wiejski w okolicy Przeworska”, in M. Arct, E. Lubowski, editors, Wisła : miesięcznik gieograficzno-etnograficzny[5] (in Polish), volume 13, Warsaw: Artur Gruszecki, page 244
      • Roman Zawiliński (1880), “śedźeć”, in “Gwara brzezińska w pow. ropczyckim”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I)‎[6] (in Polish), volume 8, Krakow: Akademia Umiejętności, page 232

      Silesian

      Etymology

        Inherited from Old Polish siedzieć.

        Pronunciation

        • IPA(key): /ˈɕɛ.d͡ʑɛt͡ɕ/
        • Audio:(file)
        • Rhymes: -ɛd͡ʑɛt͡ɕ
        • Syllabification: sie‧dzieć

        Verb

        siedzieć impf

        1. (intransitive) to sit

        Conjugation

        Conjugation of siedzieć impf
        person singular plural
        masculine feminine neuter virile nonvirile
        infinitive siedzieć
        present tense 1st siedzã siedzymy
        2nd siedzisz siedzicie
        3rd siedzi siedzōm
        past tense 1st siedziołch,
        siedziołech,
        siedzioł żech
        siedziałach
        siedziała żech
        siedziałoch1)
        siedziało żech
        1)
        siedzielimy,
        siedzielichmy
        siedziałymy,
        siedziałychmy
        2nd siedziołś,
        siedziołeś,
        siedzioł żeś
        siedziałaś
        siedziała żeś
        siedziałoś1)
        siedziało żeś
        1)
        siedzieliście,
        siedzieli żeście
        siedziałyście,
        siedziały żeście
        3rd siedzioł siedziała siedziało siedzieli siedziały
        future tense 1st bydã siedzioł,
        bydã siedzieć
        bydã siedziała,
        bydã siedzieć
        bydã siedziało,1)
        bydã siedzieć
        bydymy siedziali,
        bydymy siedzieć
        bydymy siedziały,
        bydymy siedzieć
        2nd bydziesz siedzioł,
        bydziesz siedzieć
        bydziesz siedziała,
        bydziesz siedzieć
        bydziesz siedziało,1)
        bydziesz siedzieć
        bydziecie siedziali,
        bydziecie siedzieć
        bydziecie siedziały,
        bydziecie siedzieć
        3rd bydzie siedzioł,
        bydzie siedzieć
        bydzie siedziała,
        bydzie siedzieć
        bydzie siedziało,
        bydzie siedzieć
        bydōm siedziali,
        bydōm siedzieć
        bydōm siedziały,
        bydōm siedzieć
        pluperfect tense2)
        1st bōłch siedzioł,
        bōłech siedzioł,
        bōł żech siedzioł
        byłach siedziała
        była żech siedziała
        byłoch siedziało1)
        było żech siedziało
        1)
        byli my siedzieli,
        bylichmy siedzieli
        były my siedziały,
        byłychmy siedziały
        2nd bōłś siedzioł,
        bōłeś siedzioł,
        bōł żeś siedzioł
        byłaś siedziała
        była żeś siedziała
        byłoś siedziało1)
        było żeś siedziało
        1)
        byliście siedzieli,
        byli żeście siedzieli
        byłyście siedziały,
        były żeście siedziały
        3rd bōł siedzioł była siedziała było siedziało1)
        były my siedzieli,
        byłychmy siedzieli
        były siedziały
        conditional 1st bych siedzioł bych siedziała byście siedzieli by my siedziały,
        bychmy siedziały
        2nd byś siedzioł byś siedziała byście siedzieli byście siedziały
        3rd by siedzioł by siedziała by siedziało by siedzieli by siedziały
        imperative 1st niych siedzã siedźmy
        2nd siedź siedźcie
        3rd niych siedzi niych siedzōm
        active adjectival participle siedzōncy siedzōncŏ siedzōnce siedzōncy siedzōnce
        verbal noun siedzynie
        1) Personal neuter forms might be considered nonstandard, protological, or nonce, appearing mostly in literature to refer to grammatically neuter nouns, however might also be used for people who prefer neuter forms.
        2) The pluperfect is either archaic or obsolete and now used for conditional in the past.

        Further reading