rækta

Icelandic

Etymology

From Old Norse rœkta. Probably Old Norse rœkja (“to pay attention to, to care for”) +‎ -ta (verb-forming suffix). By surface analysis, rækt f (“cultivation”) +‎ -a (verb-forming suffix).[1][2] Cognate with Faroese røkta, Norwegian Bokmål røkte, Danish røgte, and Swedish rykta (“to groom (a horse)”)

Pronunciation

  • IPA(key): /ˈraixta/
  • Rhymes: -aixta

Verb

rækta (weak verb, third-person singular past indicative ræktaði, supine ræktað)

  1. to grow, cultivate [with accusative ‘land, plants, food crops’]
    Synonyms: yrkja, erja
    Antonym: láta falla í órækt (“to leave fallow”)
    Near-synonym: græða (“to make grown”)
    rækta grænmeti/matjurt/rófur ― to grow vegetables/edible/beets plants
    rækta skóg/garð ― to cultivate a forest/garden
    lífrænt ræktaður ― organically grown
    Sumir hafa hænur eða geitur og rækta ávexti. ― Some people have hens or goats and grow fruit.
  2. to keep up, nurture, cultivate [with accusative ‘people, things related to people’]
    Synonyms: hyrða um, hlúa að, annast
    Antonyms: vanrækja, afrækja (“to neglect”)
    Near-synonym: stunda (“to pursue, practice”)
    rækta samband ― to cultivate a relationship
    rækta hæfileika sína ― to nurture one's talents
    rækta líkamann ― to keep fit (literally, “to nurture the body”)
    rækta sig andlega ― to cultivate one's spiritual life
    rækta tungumálið ― to cultivate one's language
    Það er auðvelt að rækta með sér nýja færni og nýja styrkleika. ― It is easy to cultivate new skills and new strengths.

Conjugation

rækta – active voice (germynd)
infinitive nafnháttur að rækta
supine sagnbót ræktað
present participle
lýsingarháttur nútíðar
 ræktandi
indicative
framsöguháttur
 subjunctive
viðtengingarháttur
present
nútíð
 past
þátíð
 present
nútíð
 past
þátíð
singular ég rækta ræktaði rækti ræktaði
þú ræktar ræktaðir ræktir ræktaðir
hann, hún, það ræktar ræktaði rækti ræktaði
plural við ræktum ræktuðum ræktum ræktuðum
þið ræktið ræktuðuð ræktið ræktuðuð
þeir, þær, þau rækta ræktuðu rækti ræktuðu
imperative boðháttur
singular þú rækta (þú), ræktaðu
plural þið ræktið (þið), ræktiði1
1 Spoken form, usually not written; in writing, the unappended plural form (optionally followed by the full pronoun) is preferred.
ræktast – mediopassive voice (miðmynd)
infinitive nafnháttur að ræktast
supine sagnbót ræktast
present participle
lýsingarháttur nútíðar
 ræktandist (rare; see appendix)
indicative
framsöguháttur
 subjunctive
viðtengingarháttur
present
nútíð
 past
þátíð
 present
nútíð
 past
þátíð
singular ég ræktast ræktaðist ræktist ræktaðist
þú ræktast ræktaðist ræktist ræktaðist
hann, hún, það ræktast ræktaðist ræktist ræktaðist
plural við ræktumst ræktuðumst ræktumst ræktuðumst
þið ræktist ræktuðust ræktist ræktuðust
þeir, þær, þau ræktast ræktuðust ræktist ræktuðust
imperative boðháttur
singular þú ræktast (þú), ræktastu
plural þið ræktist (þið), ræktisti1
1 Spoken form, usually not written; in writing, the unappended plural form (optionally followed by the full pronoun) is preferred.
ræktaður — past participle (lýsingarháttur þátíðar)
strong declension
(sterk beyging) 		singular (eintala) plural (fleirtala)
masculine
(karlkyn) 		feminine
(kvenkyn) 		neuter
(hvorugkyn) 		masculine
(karlkyn) 		feminine
(kvenkyn) 		neuter
(hvorugkyn)
nominative
(nefnifall) 		ræktaður ræktuð ræktað ræktaðir ræktaðar ræktuð
accusative
(þolfall) 		ræktaðan ræktaða ræktað ræktaða ræktaðar ræktuð
dative
(þágufall) 		ræktuðum ræktaðri ræktuðu ræktuðum ræktuðum ræktuðum
genitive
(eignarfall) 		ræktaðs ræktaðrar ræktaðs ræktaðra ræktaðra ræktaðra
weak declension
(veik beyging) 		singular (eintala) plural (fleirtala)
masculine
(karlkyn) 		feminine
(kvenkyn) 		neuter
(hvorugkyn) 		masculine
(karlkyn) 		feminine
(kvenkyn) 		neuter
(hvorugkyn)
nominative
(nefnifall) 		ræktaði ræktaða ræktaða ræktuðu ræktuðu ræktuðu
accusative
(þolfall) 		ræktaða ræktuðu ræktaða ræktuðu ræktuðu ræktuðu
dative
(þágufall) 		ræktaða ræktuðu ræktaða ræktuðu ræktuðu ræktuðu
genitive
(eignarfall) 		ræktaða ræktuðu ræktaða ræktuðu ræktuðu ræktuðu

Derived terms

  • einrækta (“to clone”)
  • endurrækta (“to recultivate”)
  • forrækta (“to sprout”, transitive verb)
  • ræktandi m (“grower, breeder”)
  • ræktanlegur (“arable”)
  • ræktun f (“cultivation; culture (of a sample)”)
  • rakur (“straight, right”)
  • rekja (“to unravel; to trace”)
  • réttur (“straight”)
  • rækja (“to perform, attend to”)
  • ræksla f (“care”)
  • rækt f (“cultivation”)
  • rækur, rækinn (“orderly”)
  • rök n pl (“reasoning”)

References

  1. ^ Alexander Jóhannesson (1927), Die Suffixe im Isländischen [The Icelandic suffixes] (in German), Halle: Max Niemeyer Gutenberg Buchdruckerei, §112 3) a), pages 104-5
  2. ^ Ásgeir Blöndal Magnússon (1989), “rækta”, in Íslensk orðsifjabók, Reykjavík: Árni Magnússon Institute for Icelandic Studies, →ISBN, page 786 (Available at Málið.is under the “Eldri orðabækur” tab.)

Further reading

  • Kristín Bjarnadóttir, editor (2002–2026), “rækta”, in Beygingarlýsing íslensks nútímamáls [The Database of Modern Icelandic Inflection] (in Icelandic), Reykjavík: The Árni Magnússon Institute for Icelandic Studies
  • “rækta” in the Dictionary of Modern Icelandic (in Icelandic) and ISLEX (in the Nordic languages)
  • “rækta”, in Íðorðabanki [Terminology Bank] (in Icelandic), Reykjavík: The Árni Magnússon Institute for Icelandic Studies, 2002–2024
  • “rækta”, in Ritmálssafn Orðabókar Háskólans [The Written Collection of the Lexicological Institute] (in Icelandic), Reykjavík: The Árni Magnússon Institute for Icelandic Studies
This article is issued from Wiktionary. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.