podobny

See also: podobný, pôdôbny, pòdobny, and podobnÿ

Old Polish

Alternative forms

  • podowny

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *podobьnъ. First attested in the 14th century. By surface analysis, podoba +‎ -ny.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /pɔdɔbniː/
    • IPA(key): (15th CE) /pɔdɔbni/

    Adjective

    podobny (comparative podobniejszy, derived adverb podobnie or podobno)

    1. similar, alike (resembling someone) [with ku (+ dative) ‘to whom’]
      • 1930 [c. 1455], “Num”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 24, 8:
        Bog wiwyodl gy z Egypta, iegosz syla podobna iest (similis est) kv ienorosczowi
        [Bog wywiodł ji z Ejipta, jegoż siła podobna jest (similis est) ku jenorożcowi]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[2], page 714:
        Tako nathychmyast vystampylo vyelye svyadkow krzyvych y począly movycz rozmayta krzyva svyadecztva, ktore vschytky nye byly podobne
        [Tako natychmiast wystąpiło wiele świadkow krzywych i poczęli mowić rozmaita krzywa świadectwa, ktore wszytki nie były podobne]
    2. (attested in Masovia, Lesser Poland) correct, proper, right [with ku (+ dative)]
    3. pleasing
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[4], page 150:
        Polyczky yego byly nye tluste a takyesch nye czyenkye, alye podobne y porządne (bene condecentes)
        [Policzki jego były nie tłuste a takież [czeluści] nie cienkie, ale podobne i porządne (bene condecentes)]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[5], page 28:
        Tegodlya vydzycz my szyą to *podobnye (ergo mihi placet hoc), aby Ioachym bogv wschechmogączemv szyą modlyl
        [Tegodla widzić mi się to podobnie (ergo mihi placet hoc), aby[joa]chom Bogu wszechmogącemu się modlil[i ...]]
    4. probable, likely; possible
      • 1885-2024 [Middle of the 15th century], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne[6], volume IV, page 594:
        Czsocz v lyvdzy nyerowno, v boga *schytko podobno
        [Csoć u ludzi nierowno, u Boga szytko podobno]
    5. tameable, domesticatable
      • 1885-2024 [End of the 15th century], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne[7], volume V, page 6:
        Podobny domabilis
        [Podobny domabilis]
    6. (of Biblical texts) allegorical, figurative
      • 1874-1891 [Middle of the 15th century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[8], [9], [10], volume XXV, page 154:
        Intellectus Scripture historiacus, gysthny, ... allegoricus, podobny albo przykladny, tropoloicus, czsny albo obyczayny, anagogicus zwyczayny albo pasroczny
        [Intellectus Scripture historiacus, istny, ... allegoricus, podobny albo przykładny, tropoloicus, czsny albo obyczajny, anagogicus zwyczajny albo pazroczny]

    Derived terms

    nouns
    adjective
    • podobliwy
    adverb
    • podobliwie
    noun
    verbs

    Descendants

    • Polish: podobny
    • Silesian: podobny

    References

    • Boryś, Wiesław (2005), “podobny”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    • Bańkowski, Andrzej (2000), “podobny”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
    • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “podobny, podowny”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
    • Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “podobny”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

    Polish

    Alternative forms

    Etymology

      Inherited from Old Polish podobny. By surface analysis, podoba +‎ -ny.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): /pɔˈdɔb.nɘ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɔbnɘ
      • Syllabification: po‧dob‧ny

      Adjective

      podobny (comparative podobniejszy or bardziej podobny, superlative najpodobniejszy or najbardziej podobny, derived adverb podobnie)

      1. similar, alike (having similar qualities) [with dative or (more commonly) do (+ genitive) ‘to whom/what’]
        Antonyms: niepodobny, różny
      2. similar, alike (the same as one before)
      3. (geometry, of figures) similar (obtainable from one another through a series of transformations)
        Coordinate term: przystający
        • 2010, Matematyka 2001. Gimnazjum. Podręcznik. Klasa 3. Wersja e-book[11]:
          Rozstrzygnij, czy trójkąty o podanych długościach dwóch boków i rozwartości kąta między tymi bokami są podobne.
          Determine whether triangles with sides of two lengths and a measure of the angle between those sides as given are similar.
      4. (Near Masovian, Grudów) synonym of ładny
      5. (obsolete) likely; probable, possible (able or likely to happen)
      6. (Middle Polish) suitable (that which is apt for a situation)
      7. (Middle Polish) workable (that from or with which something may be made or done)
      8. (Middle Polish) correct, proper, right
        Synonyms: see Thesaurus:dobry

      Declension

      Derived terms

      adjectives
      adverb
      phrases
      verbs
      verbs

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), podobny is one of the most used words in Polish, appearing 64 times in scientific texts, 44 times in news, 38 times in essays, 30 times in fiction, and 24 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 200 times, making it the 273rd most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “podobny”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 1, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 386

      Further reading

      Silesian

      Alternative forms

      • podobiyn

      Etymology

        Inherited from Old Polish podobny.

        Pronunciation

        • IPA(key): /pɔˈdɔb.nɪ/
        • Audio:(file)
        • Rhymes: -ɔbnɪ
        • Syllabification: po‧dob‧ny

        Adjective

        podobny

        1. (rare) similar, alike
          Synonym: (more common) podany

        Declension

        Declension of podobny
        singular plural
        masculine neuter feminine virile nonvirile
        animate inanimate
        nominative podobny podobne podobnŏ podobni podobne
        genitive podobnego podobnyj podobnych
        dative podobnymu podobnyj podobnym
        accusative podobnego podobny podobne podobnõ podobnych podobne
        instrumental podobnym podobnōm podobnymi
        locative podobnym podobnyj podobnych
        vocative podobny podobne podobnŏ podobni podobne

        Derived terms

        adverb
        noun
        • podobiyństwo
        verbs

        Further reading

        Upper Sorbian

        Etymology

        Inherited from Proto-Slavic *podobьnъ.

        Pronunciation

        • IPA(key): /ˈpɔdɔbnɨ/
        • Syllabification: po‧dob‧ny

        Adjective

        podobny (comparative podobniši, superlative najpodobniši, absolute superlative nanajpodobniši, excessive přepodobny, derived adverb podobnje)

        1. similar, alike, resembling [with dative ‘to what’]

        Declension

        Further reading