hupyty
Paraguayan Guarani
Pronunciation
- Rhymes: -ɨ
Verb
hupyty
Conjugation
Conjugation of hupyty
| singular | plural | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st person | 2nd person | 3rd person | 1st person inclusive |
1st person exclusive |
2nd person | 3rd person | ||
| active | ||||||||
| indicative | che ahupyty | nde rehupyty | ha'e ohupyty | ñande jahupyty | ore rohupyty | peẽ pehupyty | ha'ekuéra ohupyty/ohupyty hikuái | |
| hortative | tahupyty che | terehupyty nde | tohupyty ha'e | tajahupyty ñande | torohupyty ore | tapehupyty peẽ | tohupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | ehupyty | - | - | - | pehupyty | - | |
| passive | ||||||||
| indicative | che ajehupyty | nde rejehupyty | ha'e ojehupyty | ñande jajehupyty | ore rojehupyty | peẽ pejehupyty | ha'ekuéra ojehupyty/ojehupyty hikuái | |
| hortative | tajehupyty che | terejehupyty nde | tojehupyty ha'e | tajajehupyty ñande | torojehupyty ore | tapejehupyty peẽ | tojehupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | ejehupyty | - | - | - | pejehupyty | - | |
| reciprocal | ||||||||
| indicative | - | - | - | ñande jajohupyty | ore rojohupyty | peẽ pejohupyty | ha'ekuéra ojohupyty/ojohupyty hikuái | |
| hortative | - | - | - | tajajohupyty ñande | torojohupyty ore | tapejohupyty peẽ | tojohupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | - | - | - | - | pejohupyty | - | |
| coactive | ||||||||
| indicative | che ambohupyty | nde rembohupyty | ha'e ombohupyty | ñande ñambohupyty | ore rombohupyty | peẽ pembohupyty | ha'ekuéra ombohupyty/ombohupyty hikuái | |
| hortative | tambohupyty che | terembohupyty nde | tombohupyty ha'e | tañambohupyty ñande | torombohupyty ore | tapembohupyty peẽ | tombohupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | embohupyty | - | - | - | pembohupyty | - | |
| objective | ||||||||
| indicative | che arohupyty/aguerohupyty | nde rerohupyty/reguerohupyty | ha'e orohupyty/oguerohupyty | ñande jarohupyty/jaguerohupyty | ore rorohupyty/roguerohupyty | peẽ perohupyty/peguerohupyty | ha'ekuéra orohupyty/oguerohupyty//orohupyty/oguerohupyty hikuái | |
| hortative | torohupyty/taguerohupyty che | tererohupyty/tereguerohupyty nde | torohupyty/toguerohupyty ha'e | tajarohupyty/tajaguerohupyty ñande | tororohupyty/toroguerohupyty ore | taperohupyty/tapeguerohupyty peẽ | torohupyty/toguerohupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | erohupyty/eguerohupyty | - | - | - | perohupyty/peguerohupyty | - | |
| subsumptive¹ | ||||||||
| indicative | che aporohupyty/amba'ehupyty | nde reporohupyty/remba'ehupyty | ha'e oporohupyty/omba'ehupyty | ñande japorohupyty/ñamba'ehupyty | ore roporohupyty/romba'ehupyty | peẽ peporohupyty/pemba'ehupyty | ha'ekuéra oporohupyty/omba'ehupyty//oporohupyty/omba'ehupyty hikuái | |
| hortative | taporohupyty/tamba'ehupyty che | tereporohupyty/teremba'ehupyty nde | toporohupyty/tomba'ehupyty ha'e | tajaporohupyty/tañamba'ehupyty ñande | toroporohupyty/toromba'ehupyty ore | tapeporohupyty/tapemba'ehupyty peẽ | toporohupyty/tomba'ehupyty ha'ekuéra/hikuái | |
| imperative | - | eporohupyty/emba'ehupyty | - | - | - | peporohupyty/pemba'ehupyty | - | |
| ¹: the subsumptive forms with -poro- are used with humans, while the forms with -mba'e- are used with animals. | ||||||||
References
- Canese, Natalia Krivoshein de; Alcaraz, Feliciano Acosta (2016), “hupyty”, in Ñe’ẽryru [Dictionary] (overall work in Spanish), Asunción: Instituto Superior de Lenguas, →ISBN, page 31, column 1