वयति

Sanskrit

Alternative scripts

ৱয়তি (Assamese script)
ᬯᬬᬢᬶ (Balinese script)
বয়তি (Bengali script)
𑰪𑰧𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
𑀯𑀬𑀢𑀺 (Brahmi script)
ဝယတိ (Burmese script)
વયતિ (Gujarati script)
ਵਯਤਿ (Gurmukhi script)
𑌵𑌯𑌤𑌿 (Grantha script)
ꦮꦪꦠꦶ (Javanese script)
𑂫𑂨𑂞𑂱 (Kaithi script)
ವಯತಿ (Kannada script)
វយតិ (Khmer script)
ວຍຕິ (Lao script)
വയതി (Malayalam script)
ᠸᠠᠶᠠᢠᡳ (Manchu script)
𑘪𑘧𑘝𑘱 (Modi script)
ᠸᠠᠶ᠋ᠠᢐᠢ (Mongolian script)
𑧊𑧇𑦽𑧒 (Nandinagari script)
𑐰𑐫𑐟𑐶 (Newa script)
ଵଯତି (Odia script)
ꢮꢫꢡꢶ (Saurashtra script)
𑆮𑆪𑆠𑆴 (Sharada script)
𑖪𑖧𑖝𑖰 (Siddham script)
වයති (Sinhalese script)
𑩾𑩻𑩫𑩑 (Soyombo script)
𑚦𑚣𑚙𑚮 (Takri script)
வயதி (Tamil script)
వయతి (Telugu script)
วยติ (Thai script)
ཝ་ཡ་ཏི (Tibetan script)
𑒫𑒨𑒞𑒱 (Tirhuta script)
𑨭𑨪𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /ʋɐ́.jɐ.ti/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /ʋɐ.jɐ.t̪i/

Etymology 1

From Proto-Indo-Iranian *Hwáyati, Proto-Indo-European *h₂w-éye-ti, from *h₂ew- (“to weave”). Cognate with Lithuanian áusti (“to weave”).

Verb

वय॑ति • (váyati) third-singular indicative (class 1, type P, root वे)

to spin, weave

Conjugation

Present: वय॑ति (váyati), वय॑ते (váyate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	वय॑ति váyati	वय॑तः váyataḥ	वय॑न्ति váyanti	वय॑ते váyate	वये॑ते váyete	वय॑न्ते váyante
Second	वय॑सि váyasi	वय॑थः váyathaḥ	वय॑थ váyatha	वय॑से váyase	वये॑थे váyethe	वय॑ध्वे váyadhve
First	वया॑मि váyāmi	वया॑वः váyāvaḥ	वया॑मः / वया॑मसि¹ váyāmaḥ / váyāmasi¹	वये॑ váye	वया॑वहे váyāvahe	वया॑महे váyāmahe
Imperative
Third	वय॑तु váyatu	वय॑ताम् váyatām	वय॑न्तु váyantu	वय॑ताम् váyatām	वये॑ताम् váyetām	वय॑न्ताम् váyantām
Second	वय॑ váya	वय॑तम् váyatam	वय॑त váyata	वय॑स्व váyasva	वये॑थाम् váyethām	वय॑ध्वम् váyadhvam
First	वया॑नि váyāni	वया॑व váyāva	वया॑म váyāma	वयै॑ váyai	वया॑वहै váyāvahai	वया॑महै váyāmahai
Optative/Potential
Third	वये॑त् váyet	वये॑ताम् váyetām	वये॑युः váyeyuḥ	वये॑त váyeta	वये॑याताम् váyeyātām	वये॑रन् váyeran
Second	वयेः॑ váyeḥ	वये॑तम् váyetam	वये॑त váyeta	वये॑थाः váyethāḥ	वये॑याथाम् váyeyāthām	वये॑ध्वम् váyedhvam
First	वये॑यम् váyeyam	वये॑व váyeva	वये॑म váyema	वये॑य váyeya	वये॑वहि váyevahi	वये॑महि váyemahi
Subjunctive
Third	वया॑त् / वया॑ति váyāt / váyāti	वया॑तः váyātaḥ	वया॑न् váyān	वया॑ते / वया॑तै váyāte / váyātai	वयै॑ते váyaite	वय॑न्त / वया॑न्तै váyanta / váyāntai
Second	वयाः॑ / वया॑सि váyāḥ / váyāsi	वया॑थः váyāthaḥ	वया॑थ váyātha	वया॑से / वया॑सै váyāse / váyāsai	वयै॑थे váyaithe	वया॑ध्वै váyādhvai
First	वया॑नि váyāni	वया॑व váyāva	वया॑म váyāma	वयै॑ váyai	वया॑वहै váyāvahai	वया॑महै váyāmahai
Participles
	वय॑त् váyat			वय॑मान váyamāna
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit. ¹Vedic

Imperfect: अव॑यत् (ávayat), अव॑यत (ávayata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अव॑यत् ávayat	अव॑यताम् ávayatām	अव॑यन् ávayan	अव॑यत ávayata	अव॑येताम् ávayetām	अव॑यन्त ávayanta
Second	अव॑यः ávayaḥ	अव॑यतम् ávayatam	अव॑यत ávayata	अव॑यथाः ávayathāḥ	अव॑येथाम् ávayethām	अव॑यध्वम् ávayadhvam
First	अव॑यम् ávayam	अव॑याव ávayāva	अव॑याम ávayāma	अव॑ये ávaye	अव॑यावहि ávayāvahi	अव॑यामहि ávayāmahi

Descendants

Dardic:
- Domaaki: [script needed] (bu)
- Northeast Pashayi: [script needed] (wayek)
- Northwest Pashayi: [script needed] (wayek)
- Southeast Pashayi: [script needed] (wayek)
- Southwest Pashayi: [script needed] (wayek)
- Kashmiri: وُونُن (vuvnun)
Helu Prakrit:
- Dhivehi: ވިޔަން (viyan̊)
- Sinhalese: වියනවා (wiyanawā)
Maharastri Prakrit:
- Old Marathi: 𑘪𑘪𑘜𑘹 (vavaṇe), 𑘪𑘻𑘪𑘜𑘹 (vovaṇe)
  - Marathi: ओवणे (ovṇe)
Magadhi Prakrit:
- Assamese: বোৱা (büa)
Pali: vāyati

References

Monier Williams (1899), “वे”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 1013, column 2.
Mayrhofer, Manfred (1992), “O”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume 1, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, pages 275-6
Lubotsky, Alexander (2011), “o”, in The Indo-Aryan Inherited Lexicon (in progress) (Indo-European Etymological Dictionary Project), Leiden University, pages 349-350
Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “váyati”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press

Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

Verb

वय॑ति • (váyati) (Vedic)

third-person singular subjunctive active of वेति (véti)