तापयति
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- তাপয়তি (Assamese script)
- ᬢᬵᬧᬬᬢᬶ (Balinese script)
- তাপয়তি (Bengali script)
- 𑰝𑰯𑰢𑰧𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
- 𑀢𑀸𑀧𑀬𑀢𑀺 (Brahmi script)
- တာပယတိ (Burmese script)
- તાપયતિ (Gujarati script)
- ਤਾਪਯਤਿ (Gurmukhi script)
- 𑌤𑌾𑌪𑌯𑌤𑌿 (Grantha script)
- ꦠꦴꦥꦪꦠꦶ (Javanese script)
- 𑂞𑂰𑂣𑂨𑂞𑂱 (Kaithi script)
- ತಾಪಯತಿ (Kannada script)
- តាបយតិ (Khmer script)
- ຕາປຍຕິ (Lao script)
- താപയതി (Malayalam script)
- ᢠᠠ᠊ᠠᢒᠠᠶᠠᢠᡳ (Manchu script)
- 𑘝𑘰𑘢𑘧𑘝𑘱 (Modi script)
- ᢐᠠᢗᢒᠠᠶ᠋ᠠᢐᠢ (Mongolian script)
- 𑦽𑧑𑧂𑧇𑦽𑧒 (Nandinagari script)
- 𑐟𑐵𑐥𑐫𑐟𑐶 (Newa script)
- ତାପଯତି (Odia script)
- ꢡꢵꢦꢫꢡꢶ (Saurashtra script)
- 𑆠𑆳𑆥𑆪𑆠𑆴 (Sharada script)
- 𑖝𑖯𑖢𑖧𑖝𑖰 (Siddham script)
- තාපයති (Sinhalese script)
- 𑩫𑩛𑩰𑩻𑩫𑩑 (Soyombo script)
- 𑚙𑚭𑚞𑚣𑚙𑚮 (Takri script)
- தாபயதி (Tamil script)
- తాపయతి (Telugu script)
- ตาปยติ (Thai script)
- ཏཱ་པ་ཡ་ཏི (Tibetan script)
- 𑒞𑒰𑒣𑒨𑒞𑒱 (Tirhuta script)
- 𑨙𑨊𑨞𑨪𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)
Etymology
From Proto-Indo-Iranian *tāpáyati, from Proto-Indo-European *top-éye-ti (“to heat”). Cognate with Avestan 𐬙𐬁𐬞𐬀𐬌𐬌𐬈𐬌𐬙𐬌 (tāpaiieiti). Also related to तपति (tapati) and तपस् (tapas).
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /tɑː.pɐ.jɐ.ti/
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /t̪ɑː.pɐ.jɐ.t̪i/
Verb
तापयति • (tāpayati) third-singular indicative (class 10, type P, causative, root तप्)
Conjugation
| Present: ता॒पय॑ति (tāpáyati), ता॒पय॑ते (tāpáyate) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | ता॒पय॑ति tāpáyati |
ता॒पय॑तः tāpáyataḥ |
ता॒पय॑न्ति tāpáyanti |
ता॒पय॑ते tāpáyate |
ता॒पये॑ते tāpáyete |
ता॒पय॑न्ते tāpáyante | |
| Second | ता॒पय॑सि tāpáyasi |
ता॒पय॑थः tāpáyathaḥ |
ता॒पय॑थ tāpáyatha |
ता॒पय॑से tāpáyase |
ता॒पये॑थे tāpáyethe |
ता॒पय॑ध्वे tāpáyadhve | |
| First | ता॒पया॑मि tāpáyāmi |
ता॒पया॑वः tāpáyāvaḥ |
ता॒पया॑मः / ता॒पया॑मसि¹ tāpáyāmaḥ / tāpáyāmasi¹ |
ता॒पये॑ tāpáye |
ता॒पया॑वहे tāpáyāvahe |
ता॒पया॑महे tāpáyāmahe | |
| Imperative | |||||||
| Third | ता॒पय॑तु tāpáyatu |
ता॒पय॑ताम् tāpáyatām |
ता॒पय॑न्तु tāpáyantu |
ता॒पय॑ताम् tāpáyatām |
ता॒पये॑ताम् tāpáyetām |
ता॒पय॑न्ताम् tāpáyantām | |
| Second | ता॒पय॑ tāpáya |
ता॒पय॑तम् tāpáyatam |
ता॒पय॑त tāpáyata |
ता॒पय॑स्व tāpáyasva |
ता॒पये॑थाम् tāpáyethām |
ता॒पय॑ध्वम् tāpáyadhvam | |
| First | ता॒पया॑नि tāpáyāni |
ता॒पया॑व tāpáyāva |
ता॒पया॑म tāpáyāma |
ता॒पयै॑ tāpáyai |
ता॒पया॑वहै tāpáyāvahai |
ता॒पया॑महै tāpáyāmahai | |
| Optative/Potential | |||||||
| Third | ता॒पये॑त् tāpáyet |
ता॒पये॑ताम् tāpáyetām |
ता॒पये॑युः tāpáyeyuḥ |
ता॒पये॑त tāpáyeta |
ता॒पये॑याताम् tāpáyeyātām |
ता॒पये॑रन् tāpáyeran | |
| Second | ता॒पयेः॑ tāpáyeḥ |
ता॒पये॑तम् tāpáyetam |
ता॒पये॑त tāpáyeta |
ता॒पये॑थाः tāpáyethāḥ |
ता॒पये॑याथाम् tāpáyeyāthām |
ता॒पये॑ध्वम् tāpáyedhvam | |
| First | ता॒पये॑यम् tāpáyeyam |
ता॒पये॑व tāpáyeva |
ता॒पये॑म tāpáyema |
ता॒पये॑य tāpáyeya |
ता॒पये॑वहि tāpáyevahi |
ता॒पये॑महि tāpáyemahi | |
| Subjunctive | |||||||
| Third | ता॒पया॑त् / ता॒पया॑ति tāpáyāt / tāpáyāti |
ता॒पया॑तः tāpáyātaḥ |
ता॒पया॑न् tāpáyān |
ता॒पया॑ते / ता॒पया॑तै tāpáyāte / tāpáyātai |
ता॒पयै॑ते tāpáyaite |
ता॒पय॑न्त / ता॒पया॑न्तै tāpáyanta / tāpáyāntai | |
| Second | ता॒पयाः॑ / ता॒पया॑सि tāpáyāḥ / tāpáyāsi |
ता॒पया॑थः tāpáyāthaḥ |
ता॒पया॑थ tāpáyātha |
ता॒पया॑से / ता॒पया॑सै tāpáyāse / tāpáyāsai |
ता॒पयै॑थे tāpáyaithe |
ता॒पया॑ध्वै tāpáyādhvai | |
| First | ता॒पया॑नि tāpáyāni |
ता॒पया॑व tāpáyāva |
ता॒पया॑म tāpáyāma |
ता॒पयै॑ tāpáyai |
ता॒पया॑वहै tāpáyāvahai |
ता॒पया॑महै tāpáyāmahai | |
| Participles | |||||||
| ता॒पय॑त् tāpáyat |
ता॒पय॑मान / तापयान² tāpáyamāna / tāpayāna² | ||||||
| Notes |
| ||||||
| Imperfect: अता॑पयत् (átāpayat), अता॑पयत (átāpayata) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | अता॑पयत् átāpayat |
अता॑पयताम् átāpayatām |
अता॑पयन् átāpayan |
अता॑पयत átāpayata |
अता॑पयेताम् átāpayetām |
अता॑पयन्त átāpayanta |
| Second | अता॑पयः átāpayaḥ |
अता॑पयतम् átāpayatam |
अता॑पयत átāpayata |
अता॑पयथाः átāpayathāḥ |
अता॑पयेथाम् átāpayethām |
अता॑पयध्वम् átāpayadhvam |
| First | अता॑पयम् átāpayam |
अता॑पयाव átāpayāva |
अता॑पयाम átāpayāma |
अता॑पये átāpaye |
अता॑पयावहि átāpayāvahi |
अता॑पयामहि átāpayāmahi |
Descendants
- Pali: tāpeti
- Prakrit:
- Helu Prakrit:
- Sinhalese: තවනවා (tawanawā)
- Magadhi Prakrit:
- Bengali: তাওয়ানো (taōẇanō)
- Maithili: tābab
- Devanagari script: ताबब
- Tirhuta script: 𑒞𑒰𑒥𑒥
- Odia: ତାଇବା (tāibā)
- Maharastri Prakrit: 𑀢𑀸𑀯𑁂𑀇 (tāvei)
- Old Marathi: tāvaṇe
- Paisaci Prakrit:
- Takka Apabhramsa:
- Vracada Apabhramsa:
- Sindhi: tāiṇu
- Arabic script: تائِڻُ (tāiṇu)
- Devanagari script: ताइणु
- Khudabadi script: 𑋍𑋠𑊲𑋌𑋣
- Sindhi: tāiṇu
- Sauraseni Prakrit:
- Gurjara Apabhramsa:
- Gujarati: તાવવું (tāvvũ)
- Marwari: तावणौ (tāvṇau)
- Sauraseni Apabhramsa:
- Hindustani: tāvnā
- Hindi: तावना
- Urdu: تَاوْنَا (tāvnā)
- Hindustani: tāvnā
Further reading
- Monier Williams (1899), “तप्”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 436, column 3.
- Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “tāpáyati”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 328