uraigh
See also: úraigh
Irish
Alternative forms
- urdhubhuigh (obsolete)
Etymology
From ur- + dubh (“black”) + -aigh (verbal suffix), a back-formation from the verbal noun.
Verb
uraigh (present analytic uraíonn, future analytic uróidh, verbal noun urú, past participle uraithe)
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | uraím | uraíonn tú; uraír† |
uraíonn sé, sí | uraímid; uraíonn muid |
uraíonn sibh | uraíonn siad; uraíd† |
a uraíonn; a uraíos | uraítear |
| past | d'uraigh mé; d'uraíos / uraigh mé‡; uraíos‡ |
d'uraigh tú; d'uraís / uraigh tú‡; uraís‡ |
d'uraigh sé, sí / uraigh sé, sí‡ |
d'uraíomar; d'uraigh muid / uraíomar‡; uraigh muid‡ |
d'uraigh sibh; d'uraíobhair / uraigh sibh‡; uraíobhair‡ |
d'uraigh siad; d'uraíodar / uraigh siad‡; uraíodar‡ |
a d'uraigh | uraíodh; huraíodh† |
| past habitual | d'uraínn / uraínn‡ |
d'uraíteá / uraíteᇠ|
d'uraíodh sé, sí / uraíodh sé, sí‡ |
d'uraímis; d'uraíodh muid / uraímis‡; uraíodh muid‡ |
d'uraíodh sibh / uraíodh sibh‡ |
d'uraídís; d'uraíodh / uraídís‡; uraíodh siad‡ |
a d'uraíodh | d'uraítí / uraítí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | uróidh mé; uród; uróchaidh mé† |
uróidh tú; uróir†; uróchaidh tú† |
uróidh sé, sí; uróchaidh sé, sí† |
uróimid; uróidh muid; uróchaimid†; uróchaidh muid† |
uróidh sibh; uróchaidh sibh† |
uróidh siad; uróid†; uróchaidh siad† |
a uróidh; a urós; a uróchaidh†; a uróchas† | urófar; uróchar† |
| conditional | d'uróinn; d'uróchainn† / uróinn‡; uróchainn†‡ |
d'urófá; d'uróchthᆠ/ urófá‡; uróchthᆇ |
d'uródh sé, sí; d'uróchadh sé, sí† / uródh sé, sí‡; uróchadh sé, s톇 |
d'uróimis; d'uródh muid; d'uróchaimis†; d'uróchadh muid† / uróimis‡; uródh muid‡; uróchaimis†‡; uróchadh muid†‡ |
d'uródh sibh; d'uróchadh sibh† / uródh sibh‡; uróchadh sibh†‡ |
d'uróidís; d'uródh siad; d'uróchaidís†; d'uróchadh siad† / uróidís‡; uródh siad‡; uróchaidís†‡; uróchadh siad†‡ |
a d'uródh; a d'uróchadh† | d'urófaí; d'uróchthaí† / urófaí‡; uróchtha톇 |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go n-uraí mé; go n-uraíod† |
go n-uraí tú; go n-uraír† |
go n-uraí sé, sí | go n-uraímid; go n-uraí muid |
go n-uraí sibh | go n-uraí siad; go n-uraíd† |
— | go n-uraítear |
| past | dá n-uraínn | dá n-uraíteá | dá n-uraíodh sé, sí | dá n-uraímis; dá n-uraíodh muid |
dá n-uraíodh sibh | dá n-uraídís; dá n-uraíodh siad |
— | dá n-uraítí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | uraím | uraigh | uraíodh sé, sí | uraímis | uraígí; uraídh† |
uraídís | — | uraítear |
| past participle | uraithe | |||||||
| verbal noun | urú | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Mutation
| radical | eclipsis | with h-prothesis | with t-prothesis |
|---|---|---|---|
| uraigh | n-uraigh | huraigh | not applicable |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
Further reading
- Ó Dónaill, Niall (1977), “uraigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
- “uraigh”, in New English-Irish Dictionary, Foras na Gaeilge, 2013–2026