turio
See also: -turio
English
Etymology
Pronunciation
- IPA(key): /ˈtjʊəɹi.əʊ/, /ˈtʊəɹi.əʊ/
Noun
turio (plural turios or turiones)
References
- ^ Asa Gray (1857), “[Glossary […].] Turio.”, in First Lessons in Botany and Vegetable Physiology, […], New York, N.Y.: Ivison & Phinney and G[eorge] P[almer] Putnam & Co., […], →OCLC.
- “turio”, in Webster’s Revised Unabridged Dictionary, Springfield, Mass.: G. & C. Merriam, 1913, →OCLC.
Central Tarahumara
Etymology
Borrowed from Spanish trigo, from Latin triticum.
Noun
turio
References
- Hilton, K. Simón (1993), Diccionario tarahumara de Samachique, Chihuahua, México (Serie de vocabularios y diccionarios indígenas “Mariano Silva y Aceves”; 101)[1] (in Spanish), special corrected and updated edition, Tucson: Instituto Lingüístico de Verano, page 75
- Hilton, K. Simón with Shoemaker, Wes (2016), Diccionario tarahumara actualizado[2] (in Spanish), draft edition, SIL International, page 53
Finnish
Etymology
Borrowed from Latin turio (“sprout, shoot”).
Pronunciation
- IPA(key): /ˈturio/, [ˈt̪urio̞]
- Rhymes: -urio
- Syllabification(key): tu‧ri‧o
- Hyphenation(key): tu‧rio
Noun
turio
- synonym of talvehtimissilmu
Declension
| Inflection of turio (Kotus type 3/valtio, no gradation) | |||
|---|---|---|---|
| nominative | turio | turiot | |
| genitive | turion | turioiden turioitten | |
| partitive | turiota | turioita | |
| illative | turioon | turioihin | |
| singular | plural | ||
| nominative | turio | turiot | |
| accusative | nom. | turio | turiot |
| gen. | turion | ||
| genitive | turion | turioiden turioitten | |
| partitive | turiota | turioita | |
| inessive | turiossa | turioissa | |
| elative | turiosta | turioista | |
| illative | turioon | turioihin | |
| adessive | turiolla | turioilla | |
| ablative | turiolta | turioilta | |
| allative | turiolle | turioille | |
| essive | turiona | turioina | |
| translative | turioksi | turioiksi | |
| abessive | turiotta | turioitta | |
| instructive | — | turioin | |
| comitative | See the possessive forms below. | ||
| Possessive forms of turio (Kotus type 3/valtio, no gradation) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Anagrams
Latin
Etymology
Uncertain; perhaps from Proto-Indo-European *tewh₂- (“to swell”). Compare turgeō (“to be swollen”) and tumeō (“〃”).
Pronunciation
- (Classical Latin) IPA(key): [ˈtʊ.ri.oː]
- (modern Italianate Ecclesiastical) IPA(key): [ˈtuː.ri.o]
Noun
turiō m (genitive turiōnis); third declension
- (very rare) a young branch, twig (of laurel)
- 4 CE – c. 70 CE, Columella, De Re Rustica XII.L. NIGRARUM OLIVARUM CONDITURA.5:
- OLIVAM CILICIENSEM SIC CONDITO.
Maturam olivam in muria[m] factam colymbadem de muria tollito, spongea tergeto; dein canna viridi scindito duobus vel tribus locis et triduo in aceto habeto, quarto die spongia extergeto, in vas, id est in urceum aut caccabum novum, mittito, substrato apio et modica ruta. Concis deinde pleno vase olivis inmitte defrutum usque ad os; lauri turiones in hoc vas mittito, ut olivas deprimant; post dies XX utere.- (please add an English translation of this quotation)
- OLIVAM CILICIENSEM SIC CONDITO.
- 230 CE, De re culinaria VIII.10:
- Perna apruna ita impletur Terentina: per articulum pernae palum mittes ita ut cutem a carne separes, ut possit condimentum accipere per cornulum et universa impleatur. teres piper, bacam lauri, rutam. si volueris, laser adicies, liquamen optimum, caroenum et olei viridis guttas. cum impleta fuerit, constringitur illa pars, qua impleta est, ex lino et mittitur in zemam. elixatur in aqua marina cum lauri turionibus et anetho.
- (please add an English translation of this quotation)
- Perna apruna ita impletur Terentina: per articulum pernae palum mittes ita ut cutem a carne separes, ut possit condimentum accipere per cornulum et universa impleatur. teres piper, bacam lauri, rutam. si volueris, laser adicies, liquamen optimum, caroenum et olei viridis guttas. cum impleta fuerit, constringitur illa pars, qua impleta est, ex lino et mittitur in zemam. elixatur in aqua marina cum lauri turionibus et anetho.
Usage notes
Only attested in relation with laurum (“laurel”).
Declension
Third-declension noun.
| singular | plural | |
|---|---|---|
| nominative | turiō | turiōnēs |
| genitive | turiōnis | turiōnum |
| dative | turiōnī | turiōnibus |
| accusative | turiōnem | turiōnēs |
| ablative | turiōne | turiōnibus |
| vocative | turiō | turiōnēs |
Descendants
- Italian: turione
References
- “turio”, in Charlton T. Lewis and Charles Short (1879), A Latin Dictionary, Oxford: Clarendon Press
- "turio", in Charles du Fresne du Cange, Glossarium Mediæ et Infimæ Latinitatis (augmented edition with additions by D. P. Carpenterius, Adelungius and others, edited by Léopold Favre, 1883–1887)
- “turio”, in Gaffiot, Félix (1934), Dictionnaire illustré latin-français, Hachette.
Welsh
Alternative forms
- tirio (more usually has the meaning “to land, to disembark”)
- twrio
Etymology
Pronunciation
- (North Wales) IPA(key): /ˈtɨ̞rjɔ/
- (South Wales) IPA(key): /ˈtɪrjɔ/
Verb
turio (first-person singular present turiaf)
Mutation
| radical | soft | nasal | aspirate |
|---|---|---|---|
| turio | durio | nhurio | thurio |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Welsh.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
Further reading
- D. G. Lewis, N. Lewis, editors (2005–present), “turio”, in Gweiadur: the Welsh–English Dictionary, Gwerin
- R. J. Thomas, G. A. Bevan, P. J. Donovan, A. Hawke, et al., editors (1950–present), “turio”, in Geiriadur Prifysgol Cymru Online (in Welsh), University of Wales Centre for Advanced Welsh & Celtic Studies