túsaigh

Irish

Alternative forms

túsuigh (obsolete)^[1]^[2]

Etymology

From tús +‎ -igh, though it may actually originally be a blend of tús (“beginning”) +‎ tosaigh (“to begin”).

Pronunciation

(Ulster) IPA^(key): /ˈt̪ˠuːsˠiː/

Verb

túsaigh (present analytic túsaíonn, future analytic túsóidh, verbal noun túsú, past participle túsaithe)

(Ulster) to start, begin, initialize
Synonym: tosaigh

Conjugation

Conjugation of *túsaigh* (second conjugation)
indicative	singular			plural			direct relative	autonomous
indicative	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
present	túsaím	túsaíonn tú; túsaír^†	túsaíonn sé, sí	túsaímid; túsaíonn muid	túsaíonn sibh	túsaíonn siad; túsaíd^†	a thúsaíonn; a thúsaíos	túsaítear
past	thúsaigh mé; thúsaíos	thúsaigh tú; thúsaís	thúsaigh sé, sí	thúsaíomar; thúsaigh muid	thúsaigh sibh; thúsaíobhair	thúsaigh siad; thúsaíodar	a thúsaigh	túsaíodh
past habitual	thúsaínn / túsaínn^‡	thúsaíteá / túsaíteá^‡	thúsaíodh sé, sí / túsaíodh sé, sí^‡	thúsaímis; thúsaíodh muid / túsaímis^‡; túsaíodh muid^‡	thúsaíodh sibh / túsaíodh sibh^‡	thúsaídís; thúsaíodh / túsaídís^‡; túsaíodh siad^‡	a thúsaíodh	thúsaítí / túsaítí^‡

	singular			plural			direct relative	autonomous
	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
future	túsóidh mé; túsód; túsóchaidh mé^†	túsóidh tú; túsóir^†; túsóchaidh tú^†	túsóidh sé, sí; túsóchaidh sé, sí^†	túsóimid; túsóidh muid; túsóchaimid^†; túsóchaidh muid^†	túsóidh sibh; túsóchaidh sibh^†	túsóidh siad; túsóid^†; túsóchaidh siad^†	a thúsóidh; a thúsós; a thúsóchaidh^†; a thúsóchas^†	túsófar; túsóchar^†
conditional	thúsóinn; thúsóchainn^† / túsóinn^‡; túsóchainn^†^‡	thúsófá; thúsóchthá^† / túsófá^‡; túsóchthá^†^‡	thúsódh sé, sí; thúsóchadh sé, sí^† / túsódh sé, sí^‡; túsóchadh sé, sí^†^‡	thúsóimis; thúsódh muid; thúsóchaimis^†; thúsóchadh muid^† / túsóimis^‡; túsódh muid^‡; túsóchaimis^†^‡; túsóchadh muid^†^‡	thúsódh sibh; thúsóchadh sibh^† / túsódh sibh^‡; túsóchadh sibh^†^‡	thúsóidís; thúsódh siad; thúsóchaidís^†; thúsóchadh siad^† / túsóidís^‡; túsódh siad^‡; túsóchaidís^†^‡; túsóchadh siad^†^‡	a thúsódh; a thúsóchadh^†	thúsófaí; thúsóchthaí^† / túsófaí^‡; túsóchthaí^†^‡

subjunctive	singular			plural			direct relative	autonomous
subjunctive	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
present	go dtúsaí mé; go dtúsaíod^†	go dtúsaí tú; go dtúsaír^†	go dtúsaí sé, sí	go dtúsaímid; go dtúsaí muid	go dtúsaí sibh	go dtúsaí siad; go dtúsaíd^†	—	go dtúsaítear
past	dá dtúsaínn	dá dtúsaíteá	dá dtúsaíodh sé, sí	dá dtúsaímis; dá dtúsaíodh muid	dá dtúsaíodh sibh	dá dtúsaídís; dá dtúsaíodh siad	—	dá dtúsaítí

imperative	singular			plural			direct relative	autonomous
imperative	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
—	túsaím	túsaigh	túsaíodh sé, sí	túsaímis	túsaígí; túsaídh^†	túsaídís	—	túsaítear

past participle	túsaithe

verbal noun	túsú

^† archaic or dialect form
^‡ dependent form

Mutation

Mutated forms of *túsaigh*
radical	lenition	eclipsis
túsaigh	thúsaigh	dtúsaigh

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

^ “túsaigh”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “túsaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language