roinn

Irish

Pronunciation

Etymology 1

From Old Irish rann (part), from Proto-Celtic *ɸrasnā (compare Welsh rhan/Breton rann (part)).[6] Akin to roinnt.

Noun

roinn f (genitive singular ranna, nominative plural ranna)

  1. share, portion, lot
  2. allotment
  3. legacy
  4. some
  5. division (portion)
Declension
Declension of roinn (irregular)
bare forms
singular plural
nominative roinn ranna
vocative a roinn a ranna
genitive ranna rann
dative roinn ranna
forms with the definite article
singular plural
nominative an roinn na ranna
genitive na ranna na rann
dative leis an roinn
don roinn
leis na ranna
Synonyms
  • (share, amount): cion
  • (share, portion): cuid
Derived terms
  • rannach (apportioning, sharing; open-handed, adjective)

Noun

roinn f (genitive singular roinne, nominative plural ranna)

  1. part
    Synonym: leath
  2. division (of government)
  3. continent
  4. department (of government, of a university)
Declension
Declension of roinn (second declension)
bare forms
singular plural
nominative roinn ranna
vocative a roinn a ranna
genitive roinne ranna
dative roinn ranna
forms with the definite article
singular plural
nominative an roinn na ranna
genitive na roinne na ranna
dative leis an roinn
don roinn
leis na ranna
Derived terms
  • rann m (party, side (in a dispute); adherent, partisan)
  • roinnt f (division, share)

Etymology 2

From Old Irish rannaid (to divide), from rann (part).[7]

Verb

roinn (present analytic roinneann, future analytic roinnfidh, verbal noun roinnt, past participle roinnte) (ambitransitive)

  1. (mathematics, biology, etc.) to divide
  2. to separate into parts
  3. to share, apportion
  4. (card games, business, etc.) to deal, distribute
  5. to involve, entail
Conjugation
Conjugation of roinn (first conjugation – A)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present roinnim roinneann tú;
roinnir
roinneann sé, sí roinnimid; roinneann muid roinneann sibh roinneann siad;
roinnid
a roinneann; a roinneas roinntear
past roinn mé; roinneas roinn tú; roinnis roinn sé, sí roinneamar; roinn muid roinn sibh; roinneabhair roinn siad; roinneadar a roinn roinneadh
past habitual roinninn roinnteá roinneadh sé, sí roinnimis; roinneadh muid roinneadh sibh roinnidís; roinneadh siad a roinneadh roinntí
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future roinnfidh mé;
roinnfead
roinnfidh tú;
roinnfir
roinnfidh sé, sí roinnfimid;
roinnfidh muid
roinnfidh sibh roinnfidh siad;
roinnfid
a roinnfidh; a roinnfeas roinnfear
conditional roinnfinn roinnfeá roinnfeadh sé, sí roinnfimis; roinnfeadh muid roinnfeadh sibh roinnfidís; roinnfeadh siad a roinnfeadh roinnfí
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go roinne mé;
go roinnead
go roinne tú;
go roinnir
go roinne sé, sí go roinnimid;
go roinne muid
go roinne sibh go roinne siad;
go roinnid
go roinntear
past roinninn roinnteá roinneadh sé, sí roinnimis;
roinneadh muid
roinneadh sibh roinnidís;
roinneadh siad
roinntí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
roinnim roinn roinneadh sé, sí roinnimis roinnigí;
roinnidh
roinnidís roinntear
past participle roinnthe
verbal noun roinnt

archaic or dialect form
dependent form

References

Further reading

  • Dinneen, Patrick S. (1904), “roinn”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 577
  • Dinneen, Patrick S. (1927), “roinnim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 2nd edition, Dublin: Irish Texts Society, page 912; reprinted with additions 1996, →ISBN
  • Ó Dónaill, Niall (1977), “roinn”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN

Scottish Gaelic

Pronunciation

  • IPA(key): /rˠɤiɲ/

Etymology 1

From Middle Irish roinded (parts, separates; distributes, apportions), from Old Irish rann (part), from Proto-Celtic *ɸrasnā (compare Welsh rhan/Breton rann (part)).

Noun

roinn f (genitive singular roinne, plural roinnean)

  1. group, sect, section, class
  2. category, allotment
  3. municipality
  4. distribution, division, lot (portion)
  5. province, region
  6. share
  7. some
Synonyms
Derived terms
  • bile roinn an iomhais (treasury bill)
  • co-roinn (proportion, share)
  • dàrna roinn (second division)
  • fo-roinn (subdivision)
  • mór-roinn (province)
  • nòta roinn an iomhais (treasury note)
  • prìomh-roinn (key sector; premier division)
  • roinn a' cheartais (justice department)
  • roinn an ionmhais (treasury; finance department)
  • roinn fhada (long division)
  • roinn phoblach (public sector)
  • roinn phrìobhaideach (private sector)
  • roinn riaghaltais (government department)
  • roinn slàinte (health department)
  • roinn tìde (timezone)
  • roinn-cheartais (judicature, judiciary)
  • roinn-dùthcha (region, area)
  • Roinn-Eòrpa (Europe)
  • roinn-fheachd (division)
  • roinn-phàrlamaid (constituency)
  • roinn-ruithe (run-rig)
  • roinn-seòrsa (category)
  • roinn-sheilbhiche (shareholder)
  • roinn-taghaidh (constituency; electoral division)
  • roinn-tarsainn (cross-section)

Verb

roinn (past roinn, future roinnidh, verbal noun roinn, past participle roinnte)

  1. divide, partition; impart, distribute
  2. (card games) deal
Derived terms
  • co-roinn (share)
  • so-roinn (divisible)

Etymology 2

Noun

roinn m

  1. genitive singular of ronn

Further reading