przyjechać

Old Polish

Alternative forms

  • przyjachać

Etymology

    From przy- + jechać. First attested in the 14th century.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /pr̝ijɛxat͡ɕʲ/
    • IPA(key): (15th CE) /pr̝ijɛxat͡ɕʲ/

    Verb

    przyjechać pf

    1. (attested in Greater Poland, Lesser Poland, Masovia, Kuyavia) to come (to arrive by driving or riding) [with ku (+ dative) ‘to whom/what’], [with na (+ accusative) ‘for what’], [with po (+ accusative) ‘for whom/what’], [with do (+ genitive) ‘to whom’], [with z (+ genitive) ‘from what’], [with przed (+ accusative) ‘before/in front of whom’], [with w (+ accusative) ‘into what’]
      • 1959 [1399], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 376, Poznań:
        Po yego ziuocze przyachawszi, Hanka vibila Sechnø gwalthem sz dzedzini
        [Po jego żywocie przyjachawszy Hanka wybiła Siechnę gwałtem s dziedziny]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[2], page 796:
        Tych dny byl v Yerusalem, bo byl przyyąl ku svyątemv dnyv
        [Tych dni był w Jerusalem, bo był przyjał ku świętemu dniu]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[3], page 664:
        Navyeczey szye dzyvovaly kupczy, ktorzy byly na kupye przyąly
        [Nawięcej sie dziwowali kupcy, ktorzy byli na kupią przyjeli]
      • 1967 [1419], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 725, Kościan:
        Dzen mu dal, kedy mal pon prziyechacz a on ne prziyal
        [Dzień mu dał, kiedy miał poń przyjechać, a on nie przyjał]
      • Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskietransliteration, transcription, Krakow, page 2b:
        Trzy kroleue... do milego Xa szøcz ony... bily przygachaly
        [Trzy krolewie... do miłego Krysta sąć oni... byli przyjachali]
      • 1967 [1421], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 868, Kościan:
        Jacosmy przy tem bili, kyedy possel przyyal ot pana Golskyego do pana Barthossa
        [Jakosmy przy tem byli, kiedy poseł przyjał ot pana Golskiego do pana Bartosza]
      • 1950 [1473], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1356, Warsaw:
        Yakom ya nye przyechaw na wozye gwalthem z domu swego, nye zabralem zyrdzy robothy Sczepanowey
        [Jakom ja nie przyjechaw na wozie gwałtem z domu swego, nie zabrałem żyrdzi roboty Szczepanowej]
      • Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskietransliteration, transcription, Krakow, page 5a:
        Ona kroleua... gestcy ona bila k nemv przygachala
        [Ona krolewa... jestci ona była k niemu przyjachała]
      • 1897 [1420], Teki Adolfa Pawińskiego[4], volume VII, number 1654, Brześć Kujawski Voivodeship:
        Tego na czø zaluyø, esesz prziyachal na moyø dzedzinø cum tuo judice y sandzilesz mego czloueca gwaltem
        [Tego na cię żałuję, eżeś przyjachał na moję dziedzinę cum tuo judice i sądziłeś mego człowieka gwałtem]
      • 1967 [1418], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 706, Kościan:
        Yzeszmy byly poszly ot pana Jana do Olbrachta..., aby prziyal przet pana Jana
        [Iżesmy byli posły ot pana Jana do Olbrachta..., aby przyjał przed pana Jana]
      • 1858 [c. 1408], Wojciech Szurkowski z Ponieca, “Wyroki sądów miejskich czyli ortyle [Urban court rulings i.e. "Ortyls"]”, in Wacław Aleksander Maciejowski, editor, Historia prawodawstw słowiańskich [History of Slavic lawmaking], volume 6, Poniec, page 97:
        Przyyedzyely krol na prawo w myasto
        [Przyjedzieli krol na prawo w miasto]
    2. (attested in Masovia, Greater Poland) to invade, to attack [with do (+ genitive) ‘to what’], [with na (+ accusative) ‘for whom/what’], [with w (+ accusative) ‘into what’]
      • 1950 [1471], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1415, Warsaw:
        Jakom ja na ymyeny yego na Vyczolkovye, gwalthem przyyechaw samoczwarth, nye zadalem mv trzech ran
        [Jakom ja na imieni jego na Wyczołkowie, gwałtem przyjechaw samoczwart, nie zadałem mu trzech ran]
      • 1950 [1471], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 3045, Warsaw:
        Jakom ya przigechawschi sszamoczwarth do domv Mikolayowego nye sszbilem czeladnyka
        [Jakom ja przyjechawszy samoczwart do domu Mikołajowego nie zbiłem czeladnika]
      • 1950 [1478], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1209, Warsaw:
        Jakom ya nye przyal gwaltownye s Pyelaskowa... do domv Pyotrowa... anym odbyl zamkv yego
        [Jakom ja nie przyjał gwałtownie z Pielaszkowa... do domu Piotrowa... anim odbił zamku jego]
      • 1950 [1426], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 180, Warsaw:
        Jako Bolesta, przyyachaw samoczwarth na Katharzinino dzirszenye, pobral cury, jaycze gwaltem
        [Jako Bolesta, przyjachaw samoczwart na Katarzynino dzirżenie, pobrał kury, jajce gwałtem]
      • 1959 [1397], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 339, Poznań:
        Jaco Jasek przijal w mø dzerzewa samotrecz... y sedl *gwlatem moczø do mego mlina
        [Jako Jaszek przyjał w mą dzierżewę samotr[z]eć... i szedł gwałtem mocą do mego młyna]
    3. (attested in Greater Poland) to transit, to cross
      • 1967 [1399], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 128, Kościan:
        Yako Pechno prziyal dwoyan granyczø
        [Jako Piechno przyjał dwoję granicę]

    Derived terms

    verbs
    • przyjeździć pf

    Descendants

    • Polish: przyjechać
    • Silesian: przijechać

    References

    • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “przyjechać”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

    Polish

    Alternative forms

    Etymology

      Inherited from Old Polish przyjechać. By surface analysis, przy- +‎ jechać. Compare Kashubian przëjachac.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): /pʂɘˈjɛ.xat͡ɕ/
      • (Middle Polish) IPA(key): (16th c.) /pr̝ɨˈjɛ.xat͡ɕ/, (17th–18th c.) /pʂɨˈjɛ.xat͡ɕ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɛxat͡ɕ
      • Syllabification: przy‧je‧chać

      Verb

      przyjechać pf (imperfective przyjeżdżać)

      1. (intransitive, of a person) to come (to arrive by driving or riding)
      2. (intransitive, of a vehicle) to come (to arrive)

      Conjugation

      Conjugation of przyjechać pf
      person singular plural
      masculine feminine neuter virile nonvirile
      infinitive przyjechać
      future tense 1st przyjadę przyjedziemy
      2nd przyjedziesz przyjedziecie
      3rd przyjedzie przyjadą
      impersonal przyjedzie się
      past tense 1st przyjechałem,
      -(e)m przyjechał
      przyjechałam,
      -(e)m przyjechała
      przyjechałom,
      -(e)m przyjechało
      przyjechaliśmy,
      -(e)śmy przyjechali
      przyjechałyśmy,
      -(e)śmy przyjechały
      2nd przyjechałeś,
      -(e)ś przyjechał
      przyjechałaś,
      -(e)ś przyjechała
      przyjechałoś,
      -(e)ś przyjechało
      przyjechaliście,
      -(e)ście przyjechali
      przyjechałyście,
      -(e)ście przyjechały
      3rd przyjechał przyjechała przyjechało przyjechali przyjechały
      impersonal przyjechano
      conditional 1st przyjechałbym,
      bym przyjechał
      przyjechałabym,
      bym przyjechała
      przyjechałobym,
      bym przyjechało
      przyjechalibyśmy,
      byśmy przyjechali
      przyjechałybyśmy,
      byśmy przyjechały
      2nd przyjechałbyś,
      byś przyjechał
      przyjechałabyś,
      byś przyjechała
      przyjechałobyś,
      byś przyjechało
      przyjechalibyście,
      byście przyjechali
      przyjechałybyście,
      byście przyjechały
      3rd przyjechałby,
      by przyjechał
      przyjechałaby,
      by przyjechała
      przyjechałoby,
      by przyjechało
      przyjechaliby,
      by przyjechali
      przyjechałyby,
      by przyjechały
      impersonal przyjechano by
      imperative 1st niech przyjadę przyjedźmy
      2nd przyjedź przyjedźcie
      3rd niech przyjedzie niech przyjadą
      anterior adverbial participle przyjechawszy
      verbal noun przyjechanie

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), przyjechać is one of the most used words in Polish, appearing 1 time in scientific texts, 4 times in news, 1 time in essays, 29 times in fiction, and 48 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 83 times, making it the 771st most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “przyjechać”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 1, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 467

      Further reading