nastąpić

Inherited from Proto-Slavic *nastǫpiti.^[1] First attested in 1560.^[2] By surface analysis, na- +‎ stąpić.^[3][4]

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɔmpit͡ɕ
• Syllabification: na‧stą‧pić

nastąpić pf (imperfective następować)

1. (intransitive) to tread, to step [with na (+ accusative) ‘on what’]
2. (intransitive) to follow, to ensue, to take place, to occur, to happen
3. (intransitive, usually perfective) to succeed to [with na (+ accusative) ‘an office’] [with po (+ locative) ‘after a predecessor’]
4. (intransitive, archaic) to attack (to start to use violence against, to start to fight against) [with na (+ accusative) ‘someone’]
5. (intransitive, obsolete) to approach, to come closer

   Synonyms: podejść, zbliżyć się

6. (intransitive, obsolete) to threaten, to endanger [with na (+ accusative) ‘something abstract’]

   Synonym: nastać

   • 1924 (first published 1889), Zygmunt Kaczkowski, Olbrachtowi rycerze: powieść historyczna‎^[2], volume 3, Warszawa: Instytut Wydawniczy "Biblioteka Polska", archived from the original on 27 January 2023, page 333:

     Nie mówię o dawnych czasach, kiedy to miasta używały wielkiego znaczenia, kiedy miały swe armie i floty i nikt nie śmiał nastąpić na ich swobody i prawa, bo ich walecznie broniły na lądzie i na morzu.

     I'm not talking about the old times, when the cities made use of their great significance, when they had their own armies and navies and nobody dared to threaten their freedom and rights, because they defended them in battle on land and on sea.

7. (intransitive, Middle Polish) to come with an army, to come as an enemy
8. (intransitive, Middle Polish) to adopt some religious or political system
9. (reflexive with się, Middle Polish) The meaning of this term is uncertain. Possibilities include:
   1. to replace
      • 1566, M. Rej, Postylla‎^[3], 3 edition, page Ooo4:

        Pan nam pewnie obiecuie ſie sſtać zá ſzkodę/ á pewnie ſie nam s ſowitemi opátrznoſciámi á pociechámi náſtąpić ná mieyſce iego.

        [Pan nam pewnie obiecuje się sstać za szkodę/ a pewnie się nam z sowitemi opatrznościami a pociechami nastąpić na miejsce jego.]

10. (reflexive with się, Far Masovian, Łowicz) synonym of nasunąć się

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), nastąpić is one of the most used words in Polish, appearing 25 times in scientific texts, 35 times in news, 25 times in essays, 10 times in fiction, and 3 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 98 times, making it the 641st most common word in a corpus of 500,000 words.^[5]

• nastąpić in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• nastąpić in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “nastąpić się (?)”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “NASTĄPIĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 27.09.2023
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “nastąpić”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “nastąpić”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1904), “nastąpić”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 3, Warsaw, page 167
• Wojciech Grzegorzewicz (1894), “nastąpić”, in “O języku ludowym w powiecie przasnyskim”, in Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 5, Krakow: Akademia Umiejętności, page 115
• Marzena Kozanecka-Zwierz, Magdalena Bartosiewicz, Renata Marciniak-Firadza, editors (2014), “nastompić sie”, in Gwara – Księżaków "język ojczysty" Dziedzictwo regionu łowickiego (in Polish), Łowicz: Muzeum w Łowiczu, →ISBN, page 42