kamuura

Tooro

Etymology

Inherited from Proto-Bantu *-kámʊda. By surface analysis, -kama (to milk) +‎ -uur- (transitive affix).

Pronunciation

  • IPA(key): /kamúːɾa/

Verb

-kamuura (infinitive okukamuura) (transitive)

  1. to squeeze, to wring
    Synonym: -miga
    Hyponyms: -kama (to milk), -junga (to squeeze juice out)

Conjugation

Conjugation of -kamuura
infinitives
affirmative okukamuura
negative okutakamuura
imperatives
affirmative kamuura
negative (see second-person negative subjunctive forms)
tense polarity basic forms relative forms1
present habitual affirmative
subject concord + -kamuura
person noun class singular plural
first person nkamuura tukamuura
second person okamuura mukamuura
third person 1/2 akamuura bakamuura
3/4 gukamuura ekamuura
5/6 likamuura gakamuura
7/8 kikamuura bikamuura
9/10 ekamuura zikamuura
11/10 rukamuura
12/14 kakamuura bukamuura
13 tukamuura
14/6 bukamuura gakamuura
15/6 kukamuura
16 hakamuura
negative
ti- + subject concord + -kamuura
person noun class singular plural
first person tinkamuura titukamuura
second person tokamuura timukamuura
third person 1/2 takamuura tibakamuura
3/4 tigukamuura tekamuura
5/6 tirikamuura tigakamuura
7/8 tikikamuura tibikamuura
9/10 tekamuura tizikamuura
11/10 tirukamuura
12/14 tikakamuura tibukamuura
13 titukamuura
14/6 tibukamuura tigakamuura
15/6 tikukamuura
16 tihakamuura
subject concord + -takamuura
present continuous affirmative
ni- + subject concord + -kamuura
person noun class singular plural
first person ninkamuura nitukamuura
second person nookamuura nimukamuura
third person 1/2 naakamuura nibakamuura
3/4 nigukamuura neekamuura
5/6 nirikamuura nigakamuura
7/8 nikikamuura nibikamuura
9/10 neekamuura nizikamuura
11/10 nirukamuura
12/14 nikakamuura nibukamuura
13 nitukamuura
14/6 nibukamuura nigakamuura
15/6 nikukamuura
16 nihakamuura
subject concord + -rukukamuura
negative
ti- + subject concord + -rukukamuura
person noun class singular plural
first person tindukukamuura titurukukamuura
second person torukukamuura timurukukamuura
third person 1/2 tarukukamuura tibarukukamuura
3/4 tigurukukamuura terukukamuura
5/6 tirirukukamuura tigarukukamuura
7/8 tikirukukamuura tibirukukamuura
9/10 terukukamuura tizirukukamuura
11/10 tirurukukamuura
12/14 tikarukukamuura tiburukukamuura
13 titurukukamuura
14/6 tiburukukamuura tigarukukamuura
15/6 tikurukukamuura
16 tiharukukamuura
subject concord + -tarukukamuura
present continuative affirmative
ni- + subject concord + -kyakamuura
person noun class singular plural
first person ninkyakamuura nitukyakamuura
second person nookyakamuura nimukyakamuura
third person 1/2 naakyakamuura nibakyakamuura
3/4 nigukyakamuura neekyakamuura
5/6 nirikyakamuura nigakyakamuura
7/8 nikikyakamuura nibikyakamuura
9/10 neekyakamuura nizikyakamuura
11/10 nirukyakamuura
12/14 nikakyakamuura nibukyakamuura
13 nitukyakamuura
14/6 nibukyakamuura nigakyakamuura
15/6 nikukyakamuura
16 nihakyakamuura
subject concord + -rukukyakamuura
negative
ti- + subject concord + -kyakamuura
person noun class singular plural
first person tinkyakamuura titukyakamuura
second person tokyakamuura timukyakamuura
third person 1/2 takyakamuura tibakyakamuura
3/4 tigukyakamuura tekyakamuura
5/6 tirikyakamuura tigakyakamuura
7/8 tikikyakamuura tibikyakamuura
9/10 tekyakamuura tizikyakamuura
11/10 tirukyakamuura
12/14 tikakyakamuura tibukyakamuura
13 titukyakamuura
14/6 tibukyakamuura tigakyakamuura
15/6 tikukyakamuura
16 tihakyakamuura
subject concord + -takyakamuura
virtual present affirmative
subject concord + -akamuura
person noun class singular plural
first person nakamuura twakamuura
second person wakamuura mwakamuura
third person 1/2 yakamuura baakamuura
3/4 gwakamuura yakamuura
5/6 lyakamuura gaakamuura
7/8 kyakamuura byakamuura
9/10 yakamuura zaakamuura
11/10 rwakamuura
12/14 kaakamuura bwakamuura
13 twakamuura
14/6 bwakamuura gaakamuura
15/6 kwakamuura
16 haakamuura
negative
ti- + subject concord + akamuura
person noun class singular plural
first person tinakamuura titwakamuura
second person tiwakamuura timwakamuura
third person 1/2 tiyakamuura tibaakamuura
3/4 tigwakamuura tiyakamuura
5/6 tiryakamuura tigaakamuura
7/8 tikyakamuura tibyakamuura
9/10 tiyakamuura tizaakamuura
11/10 tirwakamuura
12/14 tikaakamuura tibwakamuura
13 titwakamuura
14/6 tibwakamuura tigaakamuura
15/6 tikwakamuura
16 tihaakamuura
subject concord + -taakamuura
present perfect affirmative
subject concord + -kamwire
person noun class singular plural
first person nkamwire tukamwire
second person okamwire mukamwire
third person 1/2 akamwire bakamwire
3/4 gukamwire ekamwire
5/6 likamwire gakamwire
7/8 kikamwire bikamwire
9/10 ekamwire zikamwire
11/10 rukamwire
12/14 kakamwire bukamwire
13 tukamwire
14/6 bukamwire gakamwire
15/6 kukamwire
16 hakamwire
negative
ti- + subject concord + -kamwire
person noun class singular plural
first person tinkamwire titukamwire
second person tokamwire timukamwire
third person 1/2 takamwire tibakamwire
3/4 tigukamwire tekamwire
5/6 tirikamwire tigakamwire
7/8 tikikamwire tibikamwire
9/10 tekamwire tizikamwire
11/10 tirukamwire
12/14 tikakamwire tibukamwire
13 titukamwire
14/6 tibukamwire tigakamwire
15/6 tikukamwire
16 tihakamwire
subject concord + -takamwire
near perfective affirmative
subject concord + -akakamuura
person noun class singular plural
first person nakakamuura twakakamuura
second person wakakamuura mwakakamuura
third person 1/2 yakakamuura baakakamuura
3/4 gwakakamuura yakakamuura
5/6 lyakakamuura gaakakamuura
7/8 kyakakamuura byakakamuura
9/10 yakakamuura zaakakamuura
11/10 rwakakamuura
12/14 kaakakamuura bwakakamuura
13 twakakamuura
14/6 bwakakamuura gaakakamuura
15/6 kwakakamuura
16 haakakamuura
negative
ti- + subject concord + -kakamwire
person noun class singular plural
first person tinkakamwire titukakamwire
second person tokakamwire timukakamwire
third person 1/2 takakamwire tibakakamwire
3/4 tigukakamwire tekakamwire
5/6 tirikakamwire tigakakamwire
7/8 tikikakamwire tibikakamwire
9/10 tekakamwire tizikakamwire
11/10 tirukakamwire
12/14 tikakakamwire tibukakamwire
13 titukakamwire
14/6 tibukakamwire tigakakamwire
15/6 tikukakamwire
16 tihakakamwire
subject concord + -takakamwire
near past affirmative
subject concord + -kamwirege
person noun class singular plural
first person nkamwirege tukamwirege
second person okamwirege mukamwirege
third person 1/2 akamwirege bakamwirege
3/4 gukamwirege ekamwirege
5/6 likamwirege gakamwirege
7/8 kikamwirege bikamwirege
9/10 ekamwirege zikamwirege
11/10 rukamwirege
12/14 kakamwirege bukamwirege
13 tukamwirege
14/6 bukamwirege gakamwirege
15/6 kukamwirege
16 hakamwirege
negative
ti- + subject concord + -kamwirege
person noun class singular plural
first person tinkamwirege titukamwirege
second person tokamwirege timukamwirege
third person 1/2 takamwirege tibakamwirege
3/4 tigukamwirege tekamwirege
5/6 tirikamwirege tigakamwirege
7/8 tikikamwirege tibikamwirege
9/10 tekamwirege tizikamwirege
11/10 tirukamwirege
12/14 tikakamwirege tibukamwirege
13 titukamwirege
14/6 tibukamwirege tigakamwirege
15/6 tikukamwirege
16 tihakamwirege
subject concord + -takamwirege
remote past affirmative
subject concord + -kakamuura
person noun class singular plural
first person nkakamuura tukakamuura
second person okakamuura mukakamuura
third person 1/2 akakamuura bakakamuura
3/4 gukakamuura ekakamuura
5/6 likakamuura gakakamuura
7/8 kikakamuura bikakamuura
9/10 ekakamuura zikakamuura
11/10 rukakamuura
12/14 kakakamuura bukakamuura
13 tukakamuura
14/6 bukakamuura gakakamuura
15/6 kukakamuura
16 hakakamuura
subject concord + -akamwire
negative
subject concord + -takamuule
person noun class singular plural
first person ntakamuule tutakamuule
second person otakamuule mutakamuule
third person 1/2 atakamuule batakamuule
3/4 gutakamuule etakamuule
5/6 litakamuule gatakamuule
7/8 kitakamuule bitakamuule
9/10 etakamuule ziitakamuule
11/10 rutakamuule
12/14 katakamuule butakamuule
13 tutakamuule
14/6 butakamuule gatakamuule
15/6 kutakamuule
16 hatakamuule
subject concord + -tarakamwire
experiential perfective affirmative
subject concord + -rakamwire
person noun class singular plural
first person ndakamwire turakamwire
second person orakamwire murakamwire
third person 1/2 arakamwire barakamwire
3/4 gurakamwire erakamwire
5/6 lirakamwire garakamwire
7/8 kirakamwire birakamwire
9/10 erakamwire zirakamwire
11/10 rurakamwire
12/14 karakamwire burakamwire
13 turakamwire
14/6 burakamwire garakamwire
15/6 kurakamwire
16 harakamwire
negative
ti- + subject concord + -kakamuuraga
person noun class singular plural
first person tinkakamuuraga titukakamuuraga
second person tokakamuuraga timukakamuuraga
third person 1/2 takakamuuraga tibakakamuuraga
3/4 tigukakamuuraga tekakamuuraga
5/6 tirikakamuuraga tigakakamuuraga
7/8 tikikakamuuraga tibikakamuuraga
9/10 tekakamuuraga tizikakamuuraga
11/10 tirukakamuuraga
12/14 tikakakamuuraga tibukakamuuraga
13 titukakamuuraga
14/6 tibukakamuuraga tigakakamuuraga
15/6 tikukakamuuraga
16 tihakakamuuraga
subject concord + -takakamuuraga
cessative perfective affirmative
subject concord + -aakamwire
person noun class singular plural
first person naakamwire twakamwire
second person waakamwire mwakamwire
third person 1/2 yaakamwire baakamwire
3/4 gwakamwire yaakamwire
5/6 lyakamwire gaakamwire
7/8 kyakamwire byakamwire
9/10 yaakamwire zaakamwire
11/10 rwakamwire
12/14 kaakamwire bwakamwire
13 twakamwire
14/6 bwakamwire gaakamwire
15/6 kwakamwire
16 haakamwire
past habitual affirmative
subject concord + -akamuuraga
person noun class singular plural
first person nakamuuraga twakamuuraga
second person wakamuuraga mwakamuuraga
third person 1/2 yakamuuraga baakamuuraga
3/4 gwakamuuraga yakamuuraga
5/6 lyakamuuraga gaakamuuraga
7/8 kyakamuuraga byakamuuraga
9/10 yakamuuraga zaakamuuraga
11/10 rwakamuuraga
12/14 kaakamuuraga bwakamuuraga
13 twakamuuraga
14/6 bwakamuuraga gaakamuuraga
15/6 kwakamuuraga
16 haakamuuraga
negative
ti- + subject concord + akamuuraga
person noun class singular plural
first person tinakamuuraga titwakamuuraga
second person tiwakamuuraga timwakamuuraga
third person 1/2 tiyakamuuraga tibaakamuuraga
3/4 tigwakamuuraga tiyakamuuraga
5/6 tiryakamuuraga tigaakamuuraga
7/8 tikyakamuuraga tibyakamuuraga
9/10 tiyakamuuraga tizaakamuuraga
11/10 tirwakamuuraga
12/14 tikaakamuuraga tibwakamuuraga
13 titwakamuuraga
14/6 tibwakamuuraga tigaakamuuraga
15/6 tikwakamuuraga
16 tihaakamuuraga
subject concord + -taakamuuraga
near future affirmative
subject concord + -raakamuura
person noun class singular plural
first person ndaakamuura turaakamuura
second person oraakamuura muraakamuura
third person 1/2 araakamuura baraakamuura
3/4 guraakamuura eraakamuura
5/6 liraakamuura garaakamuura
7/8 kiraakamuura biraakamuura
9/10 eraakamuura ziraakamuura
11/10 ruraakamuura
12/14 karaakamuura buraakamuura
13 turaakamuura
14/6 buraakamuura garaakamuura
15/6 kuraakamuura
16 haraakamuura
negative
ti- + subject concord + -aakamuule
person noun class singular plural
first person tinaakamuule titwakamuule
second person tiwaakamuule timwakamuule
third person 1/2 tiyaakamuule tibaakamuule
3/4 tigwakamuule tiyaakamuule
5/6 tiryakamuule tigaakamuule
7/8 tikyakamuule tibyakamuule
9/10 tiyaakamuule tizaakamuule
11/10 tirwakamuule
12/14 tikaakamuule tibwakamuule
13 titwakamuule
14/6 tibwakamuule tigaakamuule
15/6 tikwakamuule
16 tihaakamuule
subject concord + -taakamuule
remote future affirmative
subject concord + -likamuura
person noun class singular plural
first person ndikamuura tulikamuura
second person olikamuura mulikamuura
third person 1/2 alikamuura balikamuura
3/4 gulikamuura erikamuura
5/6 lirikamuura galikamuura
7/8 kirikamuura birikamuura
9/10 erikamuura zirikamuura
11/10 rulikamuura
12/14 kalikamuura bulikamuura
13 tulikamuura
14/6 bulikamuura galikamuura
15/6 kulikamuura
16 halikamuura
negative
ti- + subject concord + -likamuura
person noun class singular plural
first person tindikamuura titulikamuura
second person tolikamuura timulikamuura
third person 1/2 talikamuura tibalikamuura
3/4 tigulikamuura terikamuura
5/6 tiririkamuura tigalikamuura
7/8 tikirikamuura tibirikamuura
9/10 terikamuura tizirikamuura
11/10 tirulikamuura
12/14 tikalikamuura tibulikamuura
13 titulikamuura
14/6 tibulikamuura tigalikamuura
15/6 tikulikamuura
16 tihalikamuura
subject concord + -talikamuura
future habitual affirmative
subject concord + -raakamuuraga
person noun class singular plural
first person ndaakamuuraga turaakamuuraga
second person oraakamuuraga muraakamuuraga
third person 1/2 araakamuuraga baraakamuuraga
3/4 guraakamuuraga eraakamuuraga
5/6 liraakamuuraga garaakamuuraga
7/8 kiraakamuuraga biraakamuuraga
9/10 eraakamuuraga ziraakamuuraga
11/10 ruraakamuuraga
12/14 karaakamuuraga buraakamuuraga
13 turaakamuuraga
14/6 buraakamuuraga garaakamuuraga
15/6 kuraakamuuraga
16 haraakamuuraga
negative
ti- + subject concord + -aakamuulege
person noun class singular plural
first person tinaakamuulege titwakamuulege
second person tiwaakamuulege timwakamuulege
third person 1/2 tiyaakamuulege tibaakamuulege
3/4 tigwakamuulege tiyaakamuulege
5/6 tiryakamuulege tigaakamuulege
7/8 tikyakamuulege tibyakamuulege
9/10 tiyaakamuulege tizaakamuulege
11/10 tirwakamuulege
12/14 tikaakamuulege tibwakamuulege
13 titwakamuulege
14/6 tibwakamuulege tigaakamuulege
15/6 tikwakamuulege
16 tihaakamuulege
subject concord + -taakamuulege
subjunctive affirmative
subject concord + kamuule
person noun class singular plural
first person nkamuule tukamuule
second person okamuule mukamuule
third person 1/2 akamuule bakamuule
3/4 gukamuule ekamuule
5/6 likamuule gakamuule
7/8 kikamuule bikamuule
9/10 ekamuule zikamuule
11/10 rukamuule
12/14 kakamuule bukamuule
13 tukamuule
14/6 bukamuule gakamuule
15/6 kukamuule
16 hakamuule
negative
subject concord + -takamuura
person noun class singular plural
first person ntakamuura tutakamuura
second person otakamuura mutakamuura
third person 1/2 atakamuura batakamuura
3/4 gutakamuura etakamuura
5/6 litakamuura gatakamuura
7/8 kitakamuura bitakamuura
9/10 etakamuura zitakamuura
11/10 rutakamuura
12/14 katakamuura butakamuura
13 tutakamuura
14/6 butakamuura gatakamuura
15/6 kutakamuura
16 hatakamuura
subjunctive habitual affirmative
subject concord + kamuulege
person noun class singular plural
first person nkamuulege tukamuulege
second person okamuulege mukamuulege
third person 1/2 akamuulege bakamuulege
3/4 gukamuulege ekamuulege
5/6 likamuulege gakamuulege
7/8 kikamuulege bikamuulege
9/10 ekamuulege zikamuulege
11/10 rukamuulege
12/14 kakamuulege bukamuulege
13 tukamuulege
14/6 bukamuulege gakamuulege
15/6 kukamuulege
16 hakamuulege
hypothetical affirmative
subject concord + -aakukamuura
person noun class singular plural
first person naakukamuura twakukamuura
second person waakukamuura mwakukamuura
third person 1/2 yaakukamuura baakukamuura
3/4 gwakukamuura yaakukamuura
5/6 lyakukamuura gaakukamuura
7/8 kyakukamuura byakukamuura
9/10 yaakukamuura zaakukamuura
11/10 rwakukamuura
12/14 kaakukamuura bwakukamuura
13 twakukamuura
14/6 bwakukamuura gaakukamuura
15/6 kwakukamuura
16 haakukamuura
negative
ti- + subject concord + -aakukamuura
person noun class singular plural
first person tinaakukamuura titwakukamuura
second person tiwaakukamuura timwakukamuura
third person 1/2 tiyaakukamuura tibaakukamuura
3/4 tigwakukamuura tiyaakukamuura
5/6 tiryakukamuura tigaakukamuura
7/8 tikyakukamuura tibyakukamuura
9/10 tiyaakukamuura tizaakukamuura
11/10 tirwakukamuura
12/14 tikaakukamuura tibwakukamuura
13 titwakukamuura
14/6 tibwakukamuura tigaakukamuura
15/6 tikwakukamuura
16 tihaakukamuura
subject concord + -taakukamuura
conditional affirmative
subject concord + -aakukamwire
person noun class singular plural
first person naakukamwire twakukamwire
second person waakukamwire mwakukamwire
third person 1/2 yaakukamwire baakukamwire
3/4 gwakukamwire yaakukamwire
5/6 lyakukamwire gaakukamwire
7/8 kyakukamwire byakukamwire
9/10 yaakukamwire zaakukamwire
11/10 rwakukamwire
12/14 kaakukamwire bwakukamwire
13 twakukamwire
14/6 bwakukamwire gaakukamwire
15/6 kwakukamwire
16 haakukamwire
negative
ti- + subject concord + -aakukamwire
person noun class singular plural
first person tinaakukamwire titwakukamwire
second person tiwaakukamwire timwakukamwire
third person 1/2 tiyaakukamwire tibaakukamwire
3/4 tigwakukamwire tiyaakukamwire
5/6 tiryakukamwire tigaakukamwire
7/8 tikyakukamwire tibyakukamwire
9/10 tiyaakukamwire tizaakukamwire
11/10 tirwakukamwire
12/14 tikaakukamwire tibwakukamwire
13 titwakukamwire
14/6 tibwakukamwire tigaakukamwire
15/6 tikwakukamwire
16 tihaakukamwire
subject concord + -taakukamwire
object concords
person noun class singular plural
first person -nkamuura -tukamuura
second person -kukamuura -bakamuura
third person 1/2 -mukamuura
3/4 -gukamuura -gikamuura
5/6 -likamuura -gakamuura
7/8 -kikamuura -bikamuura
9/10 -gikamuura -zikamuura
11/10 -rukamuura
12/14 -kakamuura -bukamuura
13 -tukamuura
14/6 -bukamuura -gakamuura
15/6 -kukamuura
16 -hakamuura

1 The forms in this column are reduced relative forms; full relative forms require an augment before the subject concord.


Derived terms

  • Verbal derivations:
    • Passive: -kamuurwa
    • Reflexive: -ekamuura

References

  • Kaji, Shigeki (2007), A Rutooro Vocabulary[1], Tokyo: Research Institute for Languages and Cultures of Asia and Africa (ILCAA), →ISBN, pages 282, 283, 299
  • Rubongoya, L. T. (2013), Katondogorozi y'Orunyoro-Rutooro n'Orungereza [Runyoro–Rutooro-English and English-Runyoro–Rutooro dictionary]‎[2], Kampala: Modrug Publishers, →ISBN, page 168
  • Entry 1691 at Bantu Lexical Reconstructions 3