jeszcze

Old Polish

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *(j)ešče. First attested in the 14th century.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /jɛʃʲt͡ʃʲɛ/
    • IPA(key): (15th CE) /jɛʃʲt͡ʃʲɛ/

    Particle

    jeszcze

    1. (attested in Lesser Poland) still
      Coordinate term: już
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 48, 8, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Y robicz bødze na weky, y sziw bødze ieszcze (adhuc) do concza
        [I robić będzie na wieki, i żyw będzie jeszcze (adhuc) do końca]
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 77, 34, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Ieszcze (adhuc) karme gich bechø w usczech gich, a gnew boszi wstøpil na ne
        [Jeszcze (adhuc) karmie jich biechą w uściech jich, a gniew boży wstąpił na nie]
    2. (attested in Masovia) another
      • 1920 [1403], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors, Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume I, number 271, Płońsk:
        Margorzata winowata iescze dwadzescza groszi
        [Margorzata winowata jeszcze dwadzieścia groszy]
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 36, 10, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        I ieszcze (et adhuc) malutko, esz ne bødze grzesznik
        [I jeszcze (et adhuc) malutko, eż nie będzie grzesznik]
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[2], page 697:
        O moy synku namylschy, vczyeschy szvą mathką zalostną, abych czyą ale mogla yescze yedno vzrecz
        [O moj synku namilszy, ucieszy swą matkę żałostną, abych cię ale mogła jeszcze jedną uźreć]
    3. (attested in Lesser Poland) even, still, yet, to a larger degree, emphasizes a comparative

    Derived terms

    particle
    • jeszczeż

    Descendants

    • Polish: jeszcze, eszcze (Malbork)
    • Silesian: jeszcze

    References

    • Boryś, Wiesław (2005), “jeszcze”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    • Sławski, Franciszek (1958-1965), “jeszcze”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
    • Bańkowski, Andrzej (2000), “jeszcze”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
    • Brückner, Aleksander (1927), “jeszcze”, in Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), Warsaw: Wiedza Powszechna
    • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “jeszcze”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

    Polish

    Alternative forms

    Etymology

      Inherited from Old Polish jeszcze.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): /ˈjɛʂ.t͡ʂɛ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɛʂt͡ʂɛ
      • Syllabification: jesz‧cze

      Particle

      jeszcze

      1. yet (used with negated verbs)
        Coordinate term: już
        Nie zrobiłem jeszcze zadania domowego.I haven't done my homework yet.
      2. still
        Synonyms: nadal, wciąż
        Coordinate term: już
        Jestem jeszcze zajęty.I'm still busy.
      3. also, too; another
        Wypiłem jeszcze dwa kieliszki.I drank another two glasses.
        Pracowała jeszcze ona.She was working, too.
      4. emphasizes a comparative even, still, yet, to a larger degree
        Jestem jeszcze bardziej zły niż byłem pięć minut temu.I'm even angrier than I was five minutes ago.
      5. (Middle Polish, expressive) emphasizes a positive element among bad elements even so
      6. (Middle Polish, expressive) even (in reality; implying an extreme example in the case mentioned)
        Synonym: nawet
      7. (Middle Polish, expressive) at least
        Synonym: przynajmniej
      8. (Middle Polish, expressive) expresses discontent
      9. (Middle Polish) not yet; so far; Further details are uncertain.
        • 1564, J. Mączyński, Lexicon[3], page 250a:
          Nondum, Ieſzcze.
          [Nondum, Jeszcze.]
        • 1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum[4], page 23:
          Adhuc – Ieſzcze, Az dotąd
          [Adhuc – Jeszcze, Aż dotąd]

      Derived terms

      particles
      • (Middle Polish) jeszczeć
      • (Middle Polish) jeszczeż

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), jeszcze is one of the most used words in Polish, appearing 161 times in scientific texts, 96 times in news, 163 times in essays, 245 times in fiction, and 349 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 1014 times, making it the 39th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “jeszcze”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 2, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 165

      Further reading

      Silesian

      Etymology

        Inherited from Old Polish jeszcze.

        Pronunciation

        • IPA(key): /ˈjɛʂ.t͡ʂɛ/
        • Audio:(file)
        • Rhymes: -ɛʂt͡ʂɛ
        • Syllabification: jesz‧cze

        Particle

        jeszcze

        1. still
          Synonyms: durch, porzōnd, sztyjc, (Cieszyn) fōrt
          Coordinate term: już
        2. emphasizes a comparative even, still, yet, to a larger degree
        3. denotes an action that happened a long time ago in the past
        4. in addition, as well
          Synonym: do tego
        5. denotes a small amount of passed time from a different event
          Synonym: już
        6. denotes a small remaining amount

        Further reading