coirigh
See also: cóirigh
Irish
Etymology 1
From Old Irish cairigidir.[1] By surface analysis, coir + -igh.
Verb
coirigh (present analytic coiríonn, future analytic coireoidh, verbal noun coiriú, past participle coirithe)
- (literary) to accuse
- Synonyms: cuir i leith, cuir síos do, cúisigh
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | coirím | coiríonn tú; coirír† |
coiríonn sé, sí | coirímid; coiríonn muid |
coiríonn sibh | coiríonn siad; coiríd† |
a choiríonn; a choiríos | coirítear |
| past | choirigh mé; choiríos | choirigh tú; choirís | choirigh sé, sí | choiríomar; choirigh muid | choirigh sibh; choiríobhair | choirigh siad; choiríodar | a choirigh | coiríodh |
| past habitual | choirínn / coirínn‡ |
choiríteá / coiríteᇠ|
choiríodh sé, sí / coiríodh sé, sí‡ |
choirímis; choiríodh muid / coirímis‡; coiríodh muid‡ |
choiríodh sibh / coiríodh sibh‡ |
choirídís; choiríodh / coirídís‡; coiríodh siad‡ |
a choiríodh | choirítí / coirítí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | coireoidh mé; coireod; coireochaidh mé† |
coireoidh tú; coireoir†; coireochaidh tú† |
coireoidh sé, sí; coireochaidh sé, sí† |
coireoimid; coireoidh muid; coireochaimid†; coireochaidh muid† |
coireoidh sibh; coireochaidh sibh† |
coireoidh siad; coireoid†; coireochaidh siad† |
a choireoidh; a choireos; a choireochaidh†; a choireochas† | coireofar; coireochar† |
| conditional | choireoinn; choireochainn† / coireoinn‡; coireochainn†‡ |
choireofá; choireochthᆠ/ coireofá‡; coireochthᆇ |
choireodh sé, sí; choireochadh sé, sí† / coireodh sé, sí‡; coireochadh sé, s톇 |
choireoimis; choireodh muid; choireochaimis†; choireochadh muid† / coireoimis‡; coireodh muid‡; coireochaimis†‡; coireochadh muid†‡ |
choireodh sibh; choireochadh sibh† / coireodh sibh‡; coireochadh sibh†‡ |
choireoidís; choireodh siad; choireochaidís†; choireochadh siad† / coireoidís‡; coireodh siad‡; coireochaidís†‡; coireochadh siad†‡ |
a choireodh; a choireochadh† | choireofaí; choireochthaí† / coireofaí‡; coireochtha톇 |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go gcoirí mé; go gcoiríod† |
go gcoirí tú; go gcoirír† |
go gcoirí sé, sí | go gcoirímid; go gcoirí muid |
go gcoirí sibh | go gcoirí siad; go gcoiríd† |
— | go gcoirítear |
| past | dá gcoirínn | dá gcoiríteá | dá gcoiríodh sé, sí | dá gcoirímis; dá gcoiríodh muid |
dá gcoiríodh sibh | dá gcoirídís; dá gcoiríodh siad |
— | dá gcoirítí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | coirím | coirigh | coiríodh sé, sí | coirímis | coirígí; coirídh† |
coirídís | — | coirítear |
| past participle | coirithe | |||||||
| verbal noun | coiriú | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Further reading
- Dinneen, Patrick S. (1904), “coiriġim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 167
- Ó Dónaill, Niall (1977), “coirigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
Etymology 2
See the etymology of the corresponding lemma form.
Adjective
coirigh
- inflection of coireach:
- masculine vocative/genitive singular
- (archaic, dialectal) feminine dative singular
Noun
coirigh
- inflection of coireach:
- vocative/genitive singular
- nominative/dative plural
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| coirigh | choirigh | gcoirigh |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “cairigid(ir)”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language