buail

Irish

Etymology

From Middle Irish búailid (to beat, knock).[1] See buille (blow, stroke).

Pronunciation

  • IPA(key): /bˠuəlʲ/[2]
  • (Ulster, dated) IPA(key): /bˠiːlʲ/
  • (rapid speech) IPA(key): /bˠɔlʲ/

Verb

buail (present analytic buaileann, future analytic buailfidh, verbal noun bualadh, past participle buailte)

  1. (ambitransitive) strike, hit, beat
    An té a bhuailtear sa cheann bíonn eagla air.A burnt child dreads the fire. (literally, “He who gets hit in the head has fear.”)
  2. defeat, beat
  3. strike out, make one's way, proceed
  4. to clap (one's hands)
  5. to mint (coins)

Conjugation

Conjugation of buail (first conjugation – A)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present buailim buaileann tú;
buailir
buaileann sé, sí buailimid; buaileann muid buaileann sibh buaileann siad;
buailid
a bhuaileann; a bhuaileas buailtear
past bhuail mé; bhuaileas bhuail tú; bhuailis bhuail sé, sí bhuaileamar; bhuail muid bhuail sibh; bhuaileabhair bhuail siad; bhuaileadar a bhuail buaileadh
past habitual bhuailinn /
buailinn
bhuailteá /
buailteá
bhuaileadh sé, sí /
buaileadh sé, sí
bhuailimis; bhuaileadh muid /
buailimis; buaileadh muid
bhuaileadh sibh /
buaileadh sibh
bhuailidís; bhuaileadh siad /
buailidís; buaileadh siad
a bhuaileadh bhuailtí /
buailtí
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future buailfidh mé;
buailfead
buailfidh tú;
buailfir
buailfidh sé, sí buailfimid;
buailfidh muid
buailfidh sibh buailfidh siad;
buailfid
a bhuailfidh; a bhuailfeas buailfear
conditional bhuailfinn /
buailfinn
bhuailfeá /
buailfeá
bhuailfeadh sé, sí /
buailfeadh sé, sí
bhuailfimis; bhuailfeadh muid /
buailfimis; buailfeadh muid
bhuailfeadh sibh /
buailfeadh sibh
bhuailfidís; bhuailfeadh siad /
buailfidís; buailfeadh siad
a bhuailfeadh bhuailfí /
buailfí
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go mbuaile mé;
go mbuailead
go mbuaile tú;
go mbuailir
go mbuaile sé, sí go mbuailimid;
go mbuaile muid
go mbuaile sibh go mbuaile siad;
go mbuailid
go mbuailtear
past mbuailinn mbuailteá mbuaileadh sé, sí mbuailimis;
mbuaileadh muid
mbuaileadh sibh mbuailidís;
mbuaileadh siad
mbuailtí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
buailim buail buaileadh sé, sí buailimis buailigí;
buailidh
buailidís buailtear
past participle buailte
verbal noun bualadh

archaic or dialect form
dependent form

Quotations

  • 1939, Peig Sayers, “Inghean an Cheannaidhe”, in Marie-Louise Sjoestedt, Description d’un parler irlandais de Kerry (Bibliothèque de l'École des Hautes Études; 270) (overall work in French), Paris: Librairie Honoré Champion, page 196:
    Do bhuail sé an cé isteach agus bhí Máire Bhán agus a leanbhín álainn roimis agus sceitimíní uirthi ag fáiltiughadh roimis.
    He made his way onto the quay, and Máire Bhán and her beautiful little child were waiting for him, and welcomed him excitedly.

Derived terms

Descendants

  • Yola: booleyin

Mutation

Mutated forms of buail
radical lenition eclipsis
buail bhuail mbuail

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

  1. ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “búailid, búalaid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
  2. ^ Quiggin, E. C. (1906), A Dialect of Donegal, Cambridge University Press, page 202

Further reading

  • buail”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
  • Dinneen, Patrick S. (1904), “buailim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 95
  • Ó Dónaill, Niall (1977), “buail”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN

Scottish Gaelic

Etymology

From Old Irish búalaid. See buille (blow, stroke).

Pronunciation

  • IPA(key): /ˈpuɪl/

Verb

buail (past bhuail, future buailidh, verbal noun bualadh, past participle buailte)

  1. strike, hit, bang, beat, smite, knock, pelt, rap, thrust, thump
  2. thrash, thresh (corn)
  3. coin

Derived terms

Mutation

Mutation of buail
radical lenition
buail bhuail

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Scottish Gaelic.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

Welsh

Pronunciation

Noun

buail m pl

  1. plural of bual

Mutation

Mutated forms of buail
radical soft nasal aspirate
buail fuail muail unchanged

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Welsh.
All possible mutated forms are displayed for convenience.