breathnaigh

Irish

Etymology

From Middle Irish brethnaigid (to judge),[1] from breth (judgment). Doublet of breithnigh.

Pronunciation

Verb

breathnaigh (present analytic breathnaíonn, future analytic breathnóidh, verbal noun breathnú, past participle breathnaithe) (ambitransitive)

  1. to observe, examine
  2. to look at, watch
  3. to look, appear

Conjugation

Conjugation of breathnaigh (second conjugation)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present breathnaím breathnaíonn tú;
breathnaír
breathnaíonn sé, sí breathnaímid;
breathnaíonn muid
breathnaíonn sibh breathnaíonn siad;
breathnaíd
a bhreathnaíonn; a bhreathnaíos breathnaítear
past bhreathnaigh mé; bhreathnaíos bhreathnaigh tú; bhreathnaís bhreathnaigh sé, sí bhreathnaíomar; bhreathnaigh muid bhreathnaigh sibh; bhreathnaíobhair bhreathnaigh siad; bhreathnaíodar a bhreathnaigh breathnaíodh
past habitual bhreathnaínn /
breathnaínn
bhreathnaíteá /
breathnaíteá
bhreathnaíodh sé, sí /
breathnaíodh sé, sí
bhreathnaímis; bhreathnaíodh muid /
breathnaímis; breathnaíodh muid
bhreathnaíodh sibh /
breathnaíodh sibh
bhreathnaídís; bhreathnaíodh /
breathnaídís; breathnaíodh siad
a bhreathnaíodh bhreathnaítí /
breathnaítí
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future breathnóidh mé;
breathnód;
breathnóchaidh
breathnóidh tú;
breathnóir;
breathnóchaidh
breathnóidh sé, sí;
breathnóchaidh sé, sí
breathnóimid;
breathnóidh muid;
breathnóchaimid;
breathnóchaidh muid
breathnóidh sibh;
breathnóchaidh sibh
breathnóidh siad;
breathnóid;
breathnóchaidh siad
a bhreathnóidh; a bhreathnós; a bhreathnóchaidh; a bhreathnóchas breathnófar; breathnóchar
conditional bhreathnóinn; bhreathnóchainn /
breathnóinn; breathnóchainn
bhreathnófá; bhreathnóchthá /
breathnófá; breathnóchthá
bhreathnódh sé, sí; bhreathnóchadh sé, sí /
breathnódh sé, sí; breathnóchadh sé, sí
bhreathnóimis; bhreathnódh muid; bhreathnóchaimis; bhreathnóchadh muid /
breathnóimis; breathnódh muid; breathnóchaimis; breathnóchadh muid
bhreathnódh sibh; bhreathnóchadh sibh /
breathnódh sibh; breathnóchadh sibh
bhreathnóidís; bhreathnódh siad; bhreathnóchaidís; bhreathnóchadh siad /
breathnóidís; breathnódh siad; breathnóchaidís; breathnóchadh siad
a bhreathnódh; a bhreathnóchadh bhreathnófaí; bhreathnóchthaí /
breathnófaí; breathnóchthaí
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go mbreathnaí mé;
go mbreathnaíod
go mbreathnaí tú;
go mbreathnaír
go mbreathnaí sé, sí go mbreathnaímid;
go mbreathnaí muid
go mbreathnaí sibh go mbreathnaí siad;
go mbreathnaíd
go mbreathnaítear
past mbreathnaínn mbreathnaíteá mbreathnaíodh sé, sí mbreathnaímis;
mbreathnaíodh muid
mbreathnaíodh sibh mbreathnaídís;
mbreathnaíodh siad
mbreathnaítí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
breathnaím breathnaigh breathnaíodh sé, sí breathnaímis breathnaígí;
breathnaídh
breathnaídís breathnaítear
past participle breathnaithe
verbal noun breathnú

archaic or dialect form
dependent form

Derived terms

Mutation

Mutated forms of breathnaigh
radical lenition eclipsis
breathnaigh bhreathnaigh mbreathnaigh

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

  1. ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “brethnaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
  2. ^ Finck, F. N. (1899), Die araner mundart [The Aran Dialect] (in German), Zweiter Band: Wörterbuch [Second volume: Dictionary], Marburg: Elwert’sche Verlagsbuchhandlung, page 52
  3. ^ de Bhaldraithe, Tomás (1975), The Irish of Cois Fhairrge, Co. Galway: A Phonetic Study, revised edition, Dublin Institute for Advanced Studies, page 74, line 31
  4. ^ Quiggin, E. C. (1906), A Dialect of Donegal, Cambridge University Press, § 130, page 50

Further reading