bréagnaigh
Irish
Etymology
From Old Irish brécnaigid (“proves false; belies; discredits, refutes”), from bréc (modern bréag (“lie, falsehood; deception, deceit”)).
Verb
bréagnaigh (present analytic bréagnaíonn, future analytic bréagnóidh, verbal noun bréagnú, past participle bréagnaithe)
- (transitive) contradict, refute
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | bréagnaím | bréagnaíonn tú; bréagnaír† |
bréagnaíonn sé, sí | bréagnaímid; bréagnaíonn muid |
bréagnaíonn sibh | bréagnaíonn siad; bréagnaíd† |
a bhréagnaíonn; a bhréagnaíos | bréagnaítear |
| past | bhréagnaigh mé; bhréagnaíos | bhréagnaigh tú; bhréagnaís | bhréagnaigh sé, sí | bhréagnaíomar; bhréagnaigh muid | bhréagnaigh sibh; bhréagnaíobhair | bhréagnaigh siad; bhréagnaíodar | a bhréagnaigh | bréagnaíodh |
| past habitual | bhréagnaínn / bréagnaínn‡ |
bhréagnaíteá / bréagnaíteᇠ|
bhréagnaíodh sé, sí / bréagnaíodh sé, sí‡ |
bhréagnaímis; bhréagnaíodh muid / bréagnaímis‡; bréagnaíodh muid‡ |
bhréagnaíodh sibh / bréagnaíodh sibh‡ |
bhréagnaídís; bhréagnaíodh / bréagnaídís‡; bréagnaíodh siad‡ |
a bhréagnaíodh | bhréagnaítí / bréagnaítí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | bréagnóidh mé; bréagnód; bréagnóchaidh mé† |
bréagnóidh tú; bréagnóir†; bréagnóchaidh tú† |
bréagnóidh sé, sí; bréagnóchaidh sé, sí† |
bréagnóimid; bréagnóidh muid; bréagnóchaimid†; bréagnóchaidh muid† |
bréagnóidh sibh; bréagnóchaidh sibh† |
bréagnóidh siad; bréagnóid†; bréagnóchaidh siad† |
a bhréagnóidh; a bhréagnós; a bhréagnóchaidh†; a bhréagnóchas† | bréagnófar; bréagnóchar† |
| conditional | bhréagnóinn; bhréagnóchainn† / bréagnóinn‡; bréagnóchainn†‡ |
bhréagnófá; bhréagnóchthᆠ/ bréagnófá‡; bréagnóchthᆇ |
bhréagnódh sé, sí; bhréagnóchadh sé, sí† / bréagnódh sé, sí‡; bréagnóchadh sé, s톇 |
bhréagnóimis; bhréagnódh muid; bhréagnóchaimis†; bhréagnóchadh muid† / bréagnóimis‡; bréagnódh muid‡; bréagnóchaimis†‡; bréagnóchadh muid†‡ |
bhréagnódh sibh; bhréagnóchadh sibh† / bréagnódh sibh‡; bréagnóchadh sibh†‡ |
bhréagnóidís; bhréagnódh siad; bhréagnóchaidís†; bhréagnóchadh siad† / bréagnóidís‡; bréagnódh siad‡; bréagnóchaidís†‡; bréagnóchadh siad†‡ |
a bhréagnódh; a bhréagnóchadh† | bhréagnófaí; bhréagnóchthaí† / bréagnófaí‡; bréagnóchtha톇 |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go mbréagnaí mé; go mbréagnaíod† |
go mbréagnaí tú; go mbréagnaír† |
go mbréagnaí sé, sí | go mbréagnaímid; go mbréagnaí muid |
go mbréagnaí sibh | go mbréagnaí siad; go mbréagnaíd† |
— | go mbréagnaítear |
| past | dá mbréagnaínn | dá mbréagnaíteá | dá mbréagnaíodh sé, sí | dá mbréagnaímis; dá mbréagnaíodh muid |
dá mbréagnaíodh sibh | dá mbréagnaídís; dá mbréagnaíodh siad |
— | dá mbréagnaítí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | bréagnaím | bréagnaigh | bréagnaíodh sé, sí | bréagnaímis | bréagnaígí; bréagnaídh† |
bréagnaídís | — | bréagnaítear |
| past participle | bréagnaithe | |||||||
| verbal noun | bréagnú | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Derived terms
- bréagnaitheach (“contradictory”)
- bréagnaitheoir (“refuter”)
- dobhréagnaithe (“irrefutable, undeniable, incontrovertible”)
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| bréagnaigh | bhréagnaigh | mbréagnaigh |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- Ó Dónaill, Niall (1977), “bréagnaigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
- Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “brécnaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
- de Bhaldraithe, Tomás (1959), “bréagnaigh”, in English-Irish Dictionary, An Gúm
- “bréagnaigh”, in New English-Irish Dictionary, Foras na Gaeilge, 2013–2026