agadir
Tashelhit
Pronunciation
- IPA(key): /aɡadir/
Etymology 1
Inherited from Medieval Tashelhit اچادير (agadir, “wall, fort”), from Proto-Berber *a-ǵăʔdir or *aʔ-gadir (“wall”), probably from Punic 𐤂𐤃𐤓 (gdr /gādīr/, “wall”).
Compare Ghadames oǧadir (“supporting ledge at the base of a garden wall”), Central Atlas Tamazight ⴰⴳⴰⴷⵉⵔ (agadir, “wall”), Fogaha jadir (“wall”), Tarifit ajdir (“Ajdir (a toponym)”), Sokna žadir (“wall”), Siwi ǧadir (“wall, partition made from earth”), Tamasheq adaǵir (“wall”), Tamahaq ăǵadir (“wall”), Tayert ăgédir (“mud-brick fence, wall”), and Tawellemmet agădir (“mud-brick fence, wall”).
Noun
agadir m (plural igudar or igidar, Tifinagh spelling ⴰⴳⴰⴷⵉⵔ, Arabic spelling آڭادير)
- fort, fortress, castle
- Synonym: iɣrm
- نفل تن ينّ غ وڭادير ن لهول، ناشكيد س وڭادير ن لهنا
- nfl tn inn ɣ ugadir n lhul, nack id s ugadir n lhna
- we abandon them at the castle of horror; we head toward the castle of peace.
- collective granary
- Synonym: iɣrm
- ايتّش وحانو ن لخزين نّخ خ وڭادير
- ittc uḥanu n lxzin nnx x ugadir
- our room in the collective granary has been looted.
- wall
- Synonym: aɣʷrab
- تڭزي يڭيدار س تازّيت اشكو تكصوض يسكّيرن
- tgzi igidar s tazzit acku tkṣuḍ iskkirn
- She hits the walls with a dagger in fear of sorcery.
Inflection
| singular | plural | |
|---|---|---|
| free state | agadir | igudar,igidar |
| annexed state | ugadir | igudar,igidar |
Derived terms
- agadir n lxzin (“collective granary”)
- agadir n tuḍfin (“ant hill”)
- taxʷna n ugadir (“drain”)
Etymology 2
From earlier اڮادير ن ييغير (agadir n yiɣir, literally “the fort of the cape”)
Proper noun
agadir ? (Tifinagh spelling ⴰⴳⴰⴷⵉⵔ, Arabic spelling آڭادير)
- Agadir (a city in Souss-Massa, Morocco)
- زّرين نّ يمالاسّ غ وڭادير ― zzrin nn imalass ɣ ugadir ― they spent the week in Agadir.
Derived terms
- ayt ugadir (“people of Agadir”)
- ggʷ ugadir (“resident of Agadir”)
- lalla maryam ggʷ ugadir (“a saint”)
Descendants
- → Arabic: أَكَادِيرْ (ʔakādīr)
- → French: Agadir
References
- Stroomer, Harry (2025), Dictionnaire berbère tachelḥiyt-français — Tome 1 a—e (Handbook of Oriental Studies – Handbuch der Orientalistik; 188/1) (in French), Leiden, The Netherlands: Brill, , →ISBN, pages 115a—116a