धारयति

Sanskrit

FWOTD – 20 February 2020

Alternative scripts

ধাৰয়তি (Assamese script)
ᬥᬵᬭᬬᬢᬶ (Balinese script)
ধারয়তি (Bengali script)
𑰠𑰯𑰨𑰧𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
𑀥𑀸𑀭𑀬𑀢𑀺 (Brahmi script)
ဓာရယတိ (Burmese script)
ધારયતિ (Gujarati script)
ਧਾਰਯਤਿ (Gurmukhi script)
𑌧𑌾𑌰𑌯𑌤𑌿 (Grantha script)
ꦣꦴꦫꦪꦠꦶ (Javanese script)
𑂡𑂰𑂩𑂨𑂞𑂱 (Kaithi script)
ಧಾರಯತಿ (Kannada script)
ធារយតិ (Khmer script)
ຘາຣຍຕິ (Lao script)
ധാരയതി (Malayalam script)
ᢡᠠ᠎᠊ᠠᡵᠠᠶᠠᢠᡳ (Manchu script)
𑘠𑘰𑘨𑘧𑘝𑘱 (Modi script)
ᢑᠾᠠᢗᠷᠠᠶ᠋ᠠᢐᠢ (Mongolian script)
𑧀𑧑𑧈𑧇𑦽𑧒 (Nandinagari script)
𑐢𑐵𑐬𑐫𑐟𑐶 (Newa script)
ଧାରଯତି (Odia script)
ꢤꢵꢬꢫꢡꢶ (Saurashtra script)
𑆣𑆳𑆫𑆪𑆠𑆴 (Sharada script)
𑖠𑖯𑖨𑖧𑖝𑖰 (Siddham script)
ධාරයති (Sinhalese script)
𑩮𑩛𑩼𑩻𑩫𑩑 (Soyombo script)
𑚜𑚭𑚤𑚣𑚙𑚮 (Takri script)
த⁴ாரயதி (Tamil script)
ధారయతి (Telugu script)
ธารยติ (Thai script)
དྷཱ་ར་ཡ་ཏི (Tibetan script)
𑒡𑒰𑒩𑒨𑒞𑒱 (Tirhuta script)
𑨜𑨊𑨫𑨪𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)

Etymology

From the root धृ (dhṛ, “to hold back, stop, restrain”) +‎ -अयति (-ayati). From Proto-Indo-Aryan *dʰāráyati, from Proto-Indo-Iranian *dʰāráyati, from Proto-Indo-European *dʰor-éyeti.

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /dʱɑː.ɾɐ́.jɐ.ti/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /d̪ʱɑː.ɾɐ.jɐ.t̪i/

Verb

धा॒रय॑ति • (dhāráyati) third-singular indicative (class 10, causative, root धृ)

to maintain, to hold
- c. 400 BCE, Bhagavad Gītā 6.13:
  समं कायशिरोग्रीवं धारयन्नचलं स्थिरः।
  सम्प्रेक्षय नासिकाग्रं स्वं दिशश्चानवलोकयन्
  samaṃ kāyaśirogrīvaṃ dhārayannacalaṃ sthiraḥ.
  samprekṣaya nāsikāgraṃ svaṃ diśaścānavalokayan
  Holding the trunk, head and neck straight and steady, remaining firm and fixing the gaze on the tip of his nose without looking in other direction.
to practise
to undergo, to bear

Conjugation

Forms of Sanskrit verbs are numerous and complicated. The following conjugation shows only a subset of all forms and should be treated as a guide.

Nonfinite Forms: धा॒रयि॑तुम् (dhāráyitum)
	Undeclinable
Infinitive	धा॒रयि॑तुम् dhāráyitum
Gerund	धा॒र॒यि॒त्वा dhārayitvā́
	Participles
Masculine/Neuter Gerundive	धा॒र॒यि॒त॒व्य॑ / धा॒र॒नीय॑ dhārayitavyà / dhāranī́ya
Feminine Gerundive	धा॒र॒यि॒त॒व्या॑ / धा॒र॒नीया॑ dhārayitavyā̀ / dhāranī́yā
Masculine/Neuter Past Passive Participle	धा॒रि॒त dhāritá
Feminine Past Passive Participle	धा॒रि॒ता dhāritā́
Masculine/Neuter Past Active Participle	धा॒रि॒तव॑त् dhāritávat
Feminine Past Active Participle	धा॒रि॒तव॑ती dhāritávatī

Present: धा॒रय॑ति (dhāráyati), धा॒रय॑ते (dhāráyate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	धा॒रय॑ति dhāráyati	धा॒रय॑तः dhāráyataḥ	धा॒रय॑न्ति dhāráyanti	धा॒रय॑ते dhāráyate	धा॒रये॑ते dhāráyete	धा॒रय॑न्ते dhāráyante
Second	धा॒रय॑सि dhāráyasi	धा॒रय॑थः dhāráyathaḥ	धा॒रय॑थ dhāráyatha	धा॒रय॑से dhāráyase	धा॒रये॑थे dhāráyethe	धा॒रय॑ध्वे dhāráyadhve
First	धा॒रया॑मि dhāráyāmi	धा॒रया॑वः dhāráyāvaḥ	धा॒रया॑मः / धा॒रया॑मसि¹ dhāráyāmaḥ / dhāráyāmasi¹	धा॒रये॑ dhāráye	धा॒रया॑वहे dhāráyāvahe	धा॒रया॑महे dhāráyāmahe
Imperative
Third	धा॒रय॑तु dhāráyatu	धा॒रय॑ताम् dhāráyatām	धा॒रय॑न्तु dhāráyantu	धा॒रय॑ताम् dhāráyatām	धा॒रये॑ताम् dhāráyetām	धा॒रय॑न्ताम् dhāráyantām
Second	धा॒रय॑ dhāráya	धा॒रय॑तम् dhāráyatam	धा॒रय॑त dhāráyata	धा॒रय॑स्व dhāráyasva	धा॒रये॑थाम् dhāráyethām	धा॒रय॑ध्वम् dhāráyadhvam
First	धा॒रया॑णि dhāráyāṇi	धा॒रया॑व dhāráyāva	धा॒रया॑म dhāráyāma	धा॒रयै॑ dhāráyai	धा॒रया॑वहै dhāráyāvahai	धा॒रया॑महै dhāráyāmahai
Optative/Potential
Third	धा॒रये॑त् dhāráyet	धा॒रये॑ताम् dhāráyetām	धा॒रये॑युः dhāráyeyuḥ	धा॒रये॑त dhāráyeta	धा॒रये॑याताम् dhāráyeyātām	धा॒रये॑रन् dhāráyeran
Second	धा॒रयेः॑ dhāráyeḥ	धा॒रये॑तम् dhāráyetam	धा॒रये॑त dhāráyeta	धा॒रये॑थाः dhāráyethāḥ	धा॒रये॑याथाम् dhāráyeyāthām	धा॒रये॑ध्वम् dhāráyedhvam
First	धा॒रये॑यम् dhāráyeyam	धा॒रये॑व dhāráyeva	धा॒रये॑म dhāráyema	धा॒रये॑य dhāráyeya	धा॒रये॑वहि dhāráyevahi	धा॒रये॑महि dhāráyemahi
Subjunctive
Third	धा॒रया॑त् / धा॒रया॑ति dhāráyāt / dhāráyāti	धा॒रया॑तः dhāráyātaḥ	धा॒रया॑न् dhāráyān	धा॒रया॑ते / धा॒रया॑तै dhāráyāte / dhāráyātai	धा॒रयै॑ते dhāráyaite	धा॒रय॑न्त / धा॒रया॑न्तै dhāráyanta / dhāráyāntai
Second	धा॒रयाः॑ / धा॒रया॑सि dhāráyāḥ / dhāráyāsi	धा॒रया॑थः dhāráyāthaḥ	धा॒रया॑थ dhāráyātha	धा॒रया॑से / धा॒रया॑सै dhāráyāse / dhāráyāsai	धा॒रयै॑थे dhāráyaithe	धा॒रया॑ध्वै dhāráyādhvai
First	धा॒रया॑णि dhāráyāṇi	धा॒रया॑व dhāráyāva	धा॒रया॑म dhāráyāma	धा॒रयै॑ dhāráyai	धा॒रया॑वहै dhāráyāvahai	धा॒रया॑महै dhāráyāmahai
Participles
	धा॒रय॑त् dhāráyat			धा॒रय॑माण / धारयाण² dhāráyamāṇa / dhārayāṇa²
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit. ¹Vedic ²Later Sanskrit

Imperfect: अधा॑रयत् (ádhārayat), अधा॑रयत (ádhārayata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अधा॑रयत् ádhārayat	अधा॑रयताम् ádhārayatām	अधा॑रयन् ádhārayan	अधा॑रयत ádhārayata	अधा॑रयेताम् ádhārayetām	अधा॑रयन्त ádhārayanta
Second	अधा॑रयः ádhārayaḥ	अधा॑रयतम् ádhārayatam	अधा॑रयत ádhārayata	अधा॑रयथाः ádhārayathāḥ	अधा॑रयेथाम् ádhārayethām	अधा॑रयध्वम् ádhārayadhvam
First	अधा॑रयम् ádhārayam	अधा॑रयाव ádhārayāva	अधा॑रयाम ádhārayāma	अधा॑रये ádhāraye	अधा॑रयावहि ádhārayāvahi	अधा॑रयामहि ádhārayāmahi

Future: धा॒र॒यि॒ष्यति॑ (dhārayiṣyáti), धा॒र॒यि॒ष्यते॑ (dhārayiṣyáte)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	धा॒र॒यि॒ष्यति॑ dhārayiṣyáti	धा॒र॒यि॒ष्यतः॑ dhārayiṣyátaḥ	धा॒र॒यि॒ष्यन्ति॑ dhārayiṣyánti	धा॒र॒यि॒ष्यते॑ dhārayiṣyáte	धा॒र॒यि॒ष्येते॑ dhārayiṣyéte	धा॒र॒यि॒ष्यन्ते॑ dhārayiṣyánte
Second	धा॒र॒यि॒ष्यसि॑ dhārayiṣyási	धा॒र॒यि॒ष्यथः॑ dhārayiṣyáthaḥ	धा॒र॒यि॒ष्यथ॑ dhārayiṣyátha	धा॒र॒यि॒ष्यसे॑ dhārayiṣyáse	धा॒र॒यि॒ष्येथे॑ dhārayiṣyéthe	धा॒र॒यि॒ष्यध्वे॑ dhārayiṣyádhve
First	धा॒र॒यि॒ष्यामि॑ dhārayiṣyā́mi	धा॒र॒यि॒ष्यावः॑ dhārayiṣyā́vaḥ	धा॒र॒यि॒ष्यामः॑ / धा॒र॒यि॒ष्याम॑सि¹ dhārayiṣyā́maḥ / dhārayiṣyā́masi¹	धा॒र॒यि॒ष्ये dhārayiṣyé	धा॒र॒यि॒ष्याव॑हे dhārayiṣyā́vahe	धा॒र॒यि॒ष्याम॑हे dhārayiṣyā́mahe
Participles
	धा॒र॒यि॒ष्यत् dhārayiṣyát			धा॒र॒यि॒ष्यमा॑ण dhārayiṣyámāṇa
Notes	¹Vedic

Conditional: अधा॑रयिष्यत् (ádhārayiṣyat), अधा॑रयिष्यत (ádhārayiṣyata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अधा॑रयिष्यत् ádhārayiṣyat	अधा॑रयिष्यताम् ádhārayiṣyatām	अधा॑रयिष्यन् ádhārayiṣyan	अधा॑रयिष्यत ádhārayiṣyata	अधा॑रयिष्येताम् ádhārayiṣyetām	अधा॑रयिष्यन्त ádhārayiṣyanta
Second	अधा॑रयिष्यः ádhārayiṣyaḥ	अधा॑रयिष्यतम् ádhārayiṣyatam	अधा॑रयिष्यत ádhārayiṣyata	अधा॑रयिष्यथाः ádhārayiṣyathāḥ	अधा॑रयिष्येथाम् ádhārayiṣyethām	अधा॑रयिष्यध्वम् ádhārayiṣyadhvam
First	अधा॑रयिष्यम् ádhārayiṣyam	अधा॑रयिष्याव ádhārayiṣyāva	अधा॑रयिष्याम ádhārayiṣyāma	अधा॑रयिष्ये ádhārayiṣye	अधा॑रयिष्यावहि ádhārayiṣyāvahi	अधा॑रयिष्यामहि ádhārayiṣyāmahi

Benedictive/Precative: धा॒र्यात् (dhāryā́t) or धा॒र्याः (dhāryā́ḥ), धा॒र॒यि॒षी॒ष्ट (dhārayiṣīṣṭá)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Optative/Potential
Third	धा॒र्यात् / धा॒र्याः¹ dhāryā́t / dhāryā́ḥ¹	धा॒र्यास्ता॑म् dhāryā́stām	धा॒र्यासुः॑ dhāryā́suḥ	धा॒र॒यि॒षी॒ष्ट dhārayiṣīṣṭá	धा॒र॒यि॒षी॒यास्ता॑म्² dhārayiṣīyā́stām²	धा॒र॒यि॒षी॒रन् dhārayiṣīrán
Second	धा॒र्याः dhāryā́ḥ	धा॒र्यास्त॑म् dhāryā́stam	धा॒र्यास्त॑ dhāryā́sta	धा॒र॒यि॒षी॒ष्ठाः dhārayiṣīṣṭhā́ḥ	धा॒र॒यि॒षी॒यास्था॑म्² dhārayiṣīyā́sthām²	धा॒र॒यि॒षी॒ढ्वम् dhārayiṣīḍhvám
First	धा॒र्यास॑म् dhāryā́sam	धा॒र्यास्व॑ dhāryā́sva	धा॒र्यास्म॑ dhāryā́sma	धा॒र॒यि॒षी॒य dhārayiṣīyá	धा॒र॒यि॒षी॒वहि॑ dhārayiṣīváhi	धा॒र॒यि॒षी॒महि॑ dhārayiṣīmáhi
Notes	¹Vedic ²Uncertain

Perfect: धा॒र॒यामास॑ (dhārayā́mā́sa) or धा॒र॒यांच॒कार॑ (dhārayā́ṃcakā́ra), धा॒र॒यांच॒क्रे (dhārayā́ṃcakré)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	धा॒र॒यामास॑ / धा॒र॒यांच॒कार॑ dhārayā́mā́sa / dhārayā́ṃcakā́ra	धा॒र॒यामा॒सतुः॑ / धा॒र॒यांच॒क्रतुः॑ dhārayā́māsátuḥ / dhārayā́ṃcakrátuḥ	धा॒र॒यामा॒सुः / धा॒र॒यांच॒क्रुः dhārayā́māsúḥ / dhārayā́ṃcakrúḥ	धा॒र॒यांच॒क्रे dhārayā́ṃcakré	धा॒र॒यांच॒क्राते॑ dhārayā́ṃcakrā́te	धा॒र॒यांच॑क्रि॒रे dhārayā́ṃcakriré
Second	धा॒र॒यामासि॑थ / धा॒र॒यांच॒कर्थ॑ dhārayā́mā́sitha / dhārayā́ṃcakártha	धा॒र॒यामा॒सथुः॑ / धा॒र॒यांच॒क्रथुः॑ dhārayā́māsáthuḥ / dhārayā́ṃcakráthuḥ	धा॒र॒यामा॒स / धा॒र॒यांच॒क्र dhārayā́māsá / dhārayā́ṃcakrá	धा॒र॒यांच॑कृ॒षे dhārayā́ṃcakṛṣé	धा॒र॒यांच॒क्राथे॑ dhārayā́ṃcakrā́the	धा॒र॒यांच॑कृ॒ध्वे dhārayā́ṃcakṛdhvé
First	धा॒र॒यामास॑ / धा॒र॒यांच॒कर॑ dhārayā́mā́sa / dhārayā́ṃcakára	धा॒र॒यामा॑सि॒व / धा॒र॒यांच॑कृ॒व dhārayā́māsivá / dhārayā́ṃcakṛvá	धा॒र॒यामा॑सि॒म / धा॒र॒यांच॑कृ॒म dhārayā́māsimá / dhārayā́ṃcakṛmá	धा॒र॒यांच॒क्रे dhārayā́ṃcakré	धा॒र॒यांच॑कृ॒वहे॑ dhārayā́ṃcakṛváhe	धा॒र॒यांच॑कृ॒महे॑ dhārayā́ṃcakṛmáhe
Participles
	धा॒र॒यामा॑सि॒वांस् / धा॒र॒यांच॑कृ॒वांस् dhārayā́māsivā́ṃs / dhārayā́ṃcakṛvā́ṃs			धा॒र॒यांच॑क्रा॒ण dhārayā́ṃcakrāṇá

Descendants

Dardic:
- Kalasha: dhār
- Khowar: [script needed] (darik)
- Kashmiri: دارُن (dārun)
Helu Prakrit:
- Sinhalese: දරනවා (daranawā)
Magadhi Prakrit:
- Bengali: ধারা (dhara, “to owe”)
- Odia: ଧାରିବା (dhāribā)
Maharastri Prakrit: 𑀥𑀸𑀭𑀇 (dhāraï)
Pali: dhāreti
Sauraseni Prakrit: 𑀥𑀸𑀭𑁂𑀤𑀺 (dhāredi)
- Gujarati: ધારવું (dhārvũ, “to consider, suppose”)
- Hindi: धारना (dhārnā, “to bear”)
- Punjabi: ਧਾਰਨਾ (dhārnā)
- Sindhi: ڌَارَڻُ (dhāraṇu) / धारणु (dhāraṇu)

References

Monier Williams (1899), “धारयति”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 519.