चोदयति
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- চোদয়তি (Assamese script)
- ᬘᭀᬤᬬᬢᬶ (Balinese script)
- চোদয়তি (Bengali script)
- 𑰓𑰺𑰟𑰧𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
- 𑀘𑁄𑀤𑀬𑀢𑀺 (Brahmi script)
- စောဒယတိ (Burmese script)
- ચોદયતિ (Gujarati script)
- ਚੋਦਯਤਿ (Gurmukhi script)
- 𑌚𑍋𑌦𑌯𑌤𑌿 (Grantha script)
- ꦕꦺꦴꦢꦪꦠꦶ (Javanese script)
- 𑂒𑂷𑂠𑂨𑂞𑂱 (Kaithi script)
- ಚೋದಯತಿ (Kannada script)
- ចោទយតិ (Khmer script)
- ໂຈທຍຕິ (Lao script)
- ചോദയതി (Malayalam script)
- ᢜᠣᡩᠠᠶᠠᢠᡳ (Manchu script)
- 𑘓𑘻𑘟𑘧𑘝𑘱 (Modi script)
- ᢋᠣᠸᠠᢑᠠᠶ᠋ᠠᢐᠢ (Mongolian script)
- 𑦳𑧜𑦿𑧇𑦽𑧒 (Nandinagari script)
- 𑐔𑑀𑐡𑐫𑐟𑐶 (Newa script)
- ଚୋଦଯତି (Odia script)
- ꢗꣂꢣꢫꢡꢶ (Saurashtra script)
- 𑆖𑆾𑆢𑆪𑆠𑆴 (Sharada script)
- 𑖓𑖺𑖟𑖧𑖝𑖰 (Siddham script)
- චොදයති (Sinhalese script)
- 𑩡𑩕𑩭𑩻𑩫𑩑 (Soyombo script)
- 𑚏𑚴𑚛𑚣𑚙𑚮 (Takri script)
- சோத³யதி (Tamil script)
- చోదయతి (Telugu script)
- โจทยติ (Thai script)
- ཙོ་ད་ཡ་ཏི (Tibetan script)
- 𑒔𑒼𑒠𑒨𑒞𑒱 (Tirhuta script)
- 𑨣𑨆𑨛𑨪𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)
Etymology
From the root चुद् (cud) + -अयति (-ayati).
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /t͡ɕɐw.dɐ.jɐ.ti/
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /t͡ɕoː.d̪ɐ.jɐ.t̪i/
Verb
चोदयति • (codayati) third-singular indicative (class 10, type P, present, root चुद्)
- to sharpen, whet
- to accelerate
- to inspire, excite, animate
- to command, demand, summon
- to ask, petition, press or importune, urge on, request
- to help on, assist in the attainment of
- to announce, proclaim
Conjugation
Forms of Sanskrit verbs are numerous and complicated. The following conjugation shows only a subset of all forms and should be treated as a guide.
| Nonfinite Forms: चो॒दयि॑तुम् (codáyitum) | |||
|---|---|---|---|
| Undeclinable | |||
| Infinitive | चो॒दयि॑तुम् codáyitum | ||
| Gerund | चो॒द॒यि॒त्वा codayitvā́ | ||
| Participles | |||
| Masculine/Neuter Gerundive | चो॒द॒यि॒त॒व्य॑ / चो॒द॒नीय॑ codayitavyà / codanī́ya | ||
| Feminine Gerundive | चो॒द॒यि॒त॒व्या॑ / चो॒द॒नीया॑ codayitavyā̀ / codanī́yā | ||
| Masculine/Neuter Past Passive Participle | चो॒दि॒त coditá | ||
| Feminine Past Passive Participle | चो॒दि॒ता coditā́ | ||
| Masculine/Neuter Past Active Participle | चो॒दि॒तव॑त् coditávat | ||
| Feminine Past Active Participle | चो॒दि॒तव॑ती coditávatī | ||
| Present: चो॒दय॑ति (codáyati), चो॒दय॑ते (codáyate) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | चो॒दय॑ति codáyati |
चो॒दय॑तः codáyataḥ |
चो॒दय॑न्ति codáyanti |
चो॒दय॑ते codáyate |
चो॒दये॑ते codáyete |
चो॒दय॑न्ते codáyante | |
| Second | चो॒दय॑सि codáyasi |
चो॒दय॑थः codáyathaḥ |
चो॒दय॑थ codáyatha |
चो॒दय॑से codáyase |
चो॒दये॑थे codáyethe |
चो॒दय॑ध्वे codáyadhve | |
| First | चो॒दया॑मि codáyāmi |
चो॒दया॑वः codáyāvaḥ |
चो॒दया॑मः / चो॒दया॑मसि¹ codáyāmaḥ / codáyāmasi¹ |
चो॒दये॑ codáye |
चो॒दया॑वहे codáyāvahe |
चो॒दया॑महे codáyāmahe | |
| Imperative | |||||||
| Third | चो॒दय॑तु codáyatu |
चो॒दय॑ताम् codáyatām |
चो॒दय॑न्तु codáyantu |
चो॒दय॑ताम् codáyatām |
चो॒दये॑ताम् codáyetām |
चो॒दय॑न्ताम् codáyantām | |
| Second | चो॒दय॑ codáya |
चो॒दय॑तम् codáyatam |
चो॒दय॑त codáyata |
चो॒दय॑स्व codáyasva |
चो॒दये॑थाम् codáyethām |
चो॒दय॑ध्वम् codáyadhvam | |
| First | चो॒दया॑नि codáyāni |
चो॒दया॑व codáyāva |
चो॒दया॑म codáyāma |
चो॒दयै॑ codáyai |
चो॒दया॑वहै codáyāvahai |
चो॒दया॑महै codáyāmahai | |
| Optative/Potential | |||||||
| Third | चो॒दये॑त् codáyet |
चो॒दये॑ताम् codáyetām |
चो॒दये॑युः codáyeyuḥ |
चो॒दये॑त codáyeta |
चो॒दये॑याताम् codáyeyātām |
चो॒दये॑रन् codáyeran | |
| Second | चो॒दयेः॑ codáyeḥ |
चो॒दये॑तम् codáyetam |
चो॒दये॑त codáyeta |
चो॒दये॑थाः codáyethāḥ |
चो॒दये॑याथाम् codáyeyāthām |
चो॒दये॑ध्वम् codáyedhvam | |
| First | चो॒दये॑यम् codáyeyam |
चो॒दये॑व codáyeva |
चो॒दये॑म codáyema |
चो॒दये॑य codáyeya |
चो॒दये॑वहि codáyevahi |
चो॒दये॑महि codáyemahi | |
| Subjunctive | |||||||
| Third | चो॒दया॑त् / चो॒दया॑ति codáyāt / codáyāti |
चो॒दया॑तः codáyātaḥ |
चो॒दया॑न् codáyān |
चो॒दया॑ते / चो॒दया॑तै codáyāte / codáyātai |
चो॒दयै॑ते codáyaite |
चो॒दय॑न्त / चो॒दया॑न्तै codáyanta / codáyāntai | |
| Second | चो॒दयाः॑ / चो॒दया॑सि codáyāḥ / codáyāsi |
चो॒दया॑थः codáyāthaḥ |
चो॒दया॑थ codáyātha |
चो॒दया॑से / चो॒दया॑सै codáyāse / codáyāsai |
चो॒दयै॑थे codáyaithe |
चो॒दया॑ध्वै codáyādhvai | |
| First | चो॒दया॑नि codáyāni |
चो॒दया॑व codáyāva |
चो॒दया॑म codáyāma |
चो॒दयै॑ codáyai |
चो॒दया॑वहै codáyāvahai |
चो॒दया॑महै codáyāmahai | |
| Participles | |||||||
| चो॒दय॑त् codáyat |
चो॒दय॑मान / चोदयान² codáyamāna / codayāna² | ||||||
| Notes |
| ||||||
| Imperfect: अचो॑दयत् (ácodayat), अचो॑दयत (ácodayata) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | अचो॑दयत् ácodayat |
अचो॑दयताम् ácodayatām |
अचो॑दयन् ácodayan |
अचो॑दयत ácodayata |
अचो॑दयेताम् ácodayetām |
अचो॑दयन्त ácodayanta |
| Second | अचो॑दयः ácodayaḥ |
अचो॑दयतम् ácodayatam |
अचो॑दयत ácodayata |
अचो॑दयथाः ácodayathāḥ |
अचो॑दयेथाम् ácodayethām |
अचो॑दयध्वम् ácodayadhvam |
| First | अचो॑दयम् ácodayam |
अचो॑दयाव ácodayāva |
अचो॑दयाम ácodayāma |
अचो॑दये ácodaye |
अचो॑दयावहि ácodayāvahi |
अचो॑दयामहि ácodayāmahi |
| Future: चो॒द॒यि॒ष्यति॑ (codayiṣyáti), चो॒द॒यि॒ष्यते॑ (codayiṣyáte) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Indicative | |||||||
| Third | चो॒द॒यि॒ष्यति॑ codayiṣyáti |
चो॒द॒यि॒ष्यतः॑ codayiṣyátaḥ |
चो॒द॒यि॒ष्यन्ति॑ codayiṣyánti |
चो॒द॒यि॒ष्यते॑ codayiṣyáte |
चो॒द॒यि॒ष्येते॑ codayiṣyéte |
चो॒द॒यि॒ष्यन्ते॑ codayiṣyánte | |
| Second | चो॒द॒यि॒ष्यसि॑ codayiṣyási |
चो॒द॒यि॒ष्यथः॑ codayiṣyáthaḥ |
चो॒द॒यि॒ष्यथ॑ codayiṣyátha |
चो॒द॒यि॒ष्यसे॑ codayiṣyáse |
चो॒द॒यि॒ष्येथे॑ codayiṣyéthe |
चो॒द॒यि॒ष्यध्वे॑ codayiṣyádhve | |
| First | चो॒द॒यि॒ष्यामि॑ codayiṣyā́mi |
चो॒द॒यि॒ष्यावः॑ codayiṣyā́vaḥ |
चो॒द॒यि॒ष्यामः॑ / चो॒द॒यि॒ष्याम॑सि¹ codayiṣyā́maḥ / codayiṣyā́masi¹ |
चो॒द॒यि॒ष्ये codayiṣyé |
चो॒द॒यि॒ष्याव॑हे codayiṣyā́vahe |
चो॒द॒यि॒ष्याम॑हे codayiṣyā́mahe | |
| Participles | |||||||
| चो॒द॒यि॒ष्यत् codayiṣyát |
चो॒द॒यि॒ष्यमा॑ण codayiṣyámāṇa | ||||||
| Notes |
| ||||||
| Conditional: अचो॑दयिष्यत् (ácodayiṣyat), अचो॑दयिष्यत (ácodayiṣyata) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | अचो॑दयिष्यत् ácodayiṣyat |
अचो॑दयिष्यताम् ácodayiṣyatām |
अचो॑दयिष्यन् ácodayiṣyan |
अचो॑दयिष्यत ácodayiṣyata |
अचो॑दयिष्येताम् ácodayiṣyetām |
अचो॑दयिष्यन्त ácodayiṣyanta |
| Second | अचो॑दयिष्यः ácodayiṣyaḥ |
अचो॑दयिष्यतम् ácodayiṣyatam |
अचो॑दयिष्यत ácodayiṣyata |
अचो॑दयिष्यथाः ácodayiṣyathāḥ |
अचो॑दयिष्येथाम् ácodayiṣyethām |
अचो॑दयिष्यध्वम् ácodayiṣyadhvam |
| First | अचो॑दयिष्यम् ácodayiṣyam |
अचो॑दयिष्याव ácodayiṣyāva |
अचो॑दयिष्याम ácodayiṣyāma |
अचो॑दयिष्ये ácodayiṣye |
अचो॑दयिष्यावहि ácodayiṣyāvahi |
अचो॑दयिष्यामहि ácodayiṣyāmahi |
| Benedictive/Precative: चो॒द्यात् (codyā́t) or चो॒द्याः (codyā́ḥ), चो॒द॒यि॒षी॒ष्ट (codayiṣīṣṭá) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | ||||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | ||
| Optative/Potential | |||||||
| Third | चो॒द्यात् / चो॒द्याः¹ codyā́t / codyā́ḥ¹ |
चो॒द्यास्ता॑म् codyā́stām |
चो॒द्यासुः॑ codyā́suḥ |
चो॒द॒यि॒षी॒ष्ट codayiṣīṣṭá |
चो॒द॒यि॒षी॒यास्ता॑म्² codayiṣīyā́stām² |
चो॒द॒यि॒षी॒रन् codayiṣīrán | |
| Second | चो॒द्याः codyā́ḥ |
चो॒द्यास्त॑म् codyā́stam |
चो॒द्यास्त॑ codyā́sta |
चो॒द॒यि॒षी॒ष्ठाः codayiṣīṣṭhā́ḥ |
चो॒द॒यि॒षी॒यास्था॑म्² codayiṣīyā́sthām² |
चो॒द॒यि॒षी॒ढ्वम् codayiṣīḍhvám | |
| First | चो॒द्यास॑म् codyā́sam |
चो॒द्यास्व॑ codyā́sva |
चो॒द्यास्म॑ codyā́sma |
चो॒द॒यि॒षी॒य codayiṣīyá |
चो॒द॒यि॒षी॒वहि॑ codayiṣīváhi |
चो॒द॒यि॒षी॒महि॑ codayiṣīmáhi | |
| Notes |
| ||||||
| Perfect: चो॒द॒यामास॑ (codayā́mā́sa) or चो॒द॒यांच॒कार॑ (codayā́ṃcakā́ra), चो॒द॒यांच॒क्रे (codayā́ṃcakré) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Active | Mediopassive | |||||
| Singular | Dual | Plural | Singular | Dual | Plural | |
| Indicative | ||||||
| Third | चो॒द॒यामास॑ / चो॒द॒यांच॒कार॑ codayā́mā́sa / codayā́ṃcakā́ra |
चो॒द॒यामा॒सतुः॑ / चो॒द॒यांच॒क्रतुः॑ codayā́māsátuḥ / codayā́ṃcakrátuḥ |
चो॒द॒यामा॒सुः / चो॒द॒यांच॒क्रुः codayā́māsúḥ / codayā́ṃcakrúḥ |
चो॒द॒यांच॒क्रे codayā́ṃcakré |
चो॒द॒यांच॒क्राते॑ codayā́ṃcakrā́te |
चो॒द॒यांच॑क्रि॒रे codayā́ṃcakriré |
| Second | चो॒द॒यामासि॑थ / चो॒द॒यांच॒कर्थ॑ codayā́mā́sitha / codayā́ṃcakártha |
चो॒द॒यामा॒सथुः॑ / चो॒द॒यांच॒क्रथुः॑ codayā́māsáthuḥ / codayā́ṃcakráthuḥ |
चो॒द॒यामा॒स / चो॒द॒यांच॒क्र codayā́māsá / codayā́ṃcakrá |
चो॒द॒यांच॑कृ॒षे codayā́ṃcakṛṣé |
चो॒द॒यांच॒क्राथे॑ codayā́ṃcakrā́the |
चो॒द॒यांच॑कृ॒ध्वे codayā́ṃcakṛdhvé |
| First | चो॒द॒यामास॑ / चो॒द॒यांच॒कर॑ codayā́mā́sa / codayā́ṃcakára |
चो॒द॒यामा॑सि॒व / चो॒द॒यांच॑कृ॒व codayā́māsivá / codayā́ṃcakṛvá |
चो॒द॒यामा॑सि॒म / चो॒द॒यांच॑कृ॒म codayā́māsimá / codayā́ṃcakṛmá |
चो॒द॒यांच॒क्रे codayā́ṃcakré |
चो॒द॒यांच॑कृ॒वहे॑ codayā́ṃcakṛváhe |
चो॒द॒यांच॑कृ॒महे॑ codayā́ṃcakṛmáhe |
| Participles | ||||||
| चो॒द॒यामा॑सि॒वांस् / चो॒द॒यांच॑कृ॒वांस् codayā́māsivā́ṃs / codayā́ṃcakṛvā́ṃs |
चो॒द॒यांच॑क्रा॒ण codayā́ṃcakrāṇá | |||||
References
Monier Williams (1899), “चोदयति”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, pages 400, 1.