tuargain
Irish
Alternative forms
- tuairgnigh[1]
Etymology
From the verbal noun, from Old Irish túarcon,[2] verbal noun of do·fúairc, from Proto-Celtic *to-orgeti.
Pronunciation
Verb
tuargain (present analytic tuargnaíonn, future analytic tuargnóidh, verbal noun tuargaint, past participle tuargainte)
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | tuargnaím | tuargnaíonn tú; tuargnaír† |
tuargnaíonn sé, sí | tuargnaímid; tuargnaíonn muid |
tuargnaíonn sibh | tuargnaíonn siad; tuargnaíd† |
a thuargnaíonn; a thuargnaíos | tuargnaítear |
| past | thtuargain mé; thuargnaíos | thtuargain tú; thuargnaís | thtuargain sé, sí | thuargnaíomar; thtuargain muid | thtuargain sibh; thuargnaíobhair | thtuargain siad; thuargnaíodar | a thtuargain | tuargnaíodh |
| past habitual | thuargnaínn / tuargnaínn‡ |
thuargnaíteá / tuargnaíteᇠ|
thuargnaíodh sé, sí / tuargnaíodh sé, sí‡ |
thuargnaímis; thuargnaíodh muid / tuargnaímis‡; tuargnaíodh muid‡ |
thuargnaíodh sibh / tuargnaíodh sibh‡ |
thuargnaídís; thuargnaíodh / tuargnaídís‡; tuargnaíodh siad‡ |
a thuargnaíodh | thuargnaítí / tuargnaítí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | tuargnóidh mé; tuargnód; tuargnóchaidh mé† |
tuargnóidh tú; tuargnóir†; tuargnóchaidh tú† |
tuargnóidh sé, sí; tuargnóchaidh sé, sí† |
tuargnóimid; tuargnóidh muid; tuargnóchaimid†; tuargnóchaidh muid† |
tuargnóidh sibh; tuargnóchaidh sibh† |
tuargnóidh siad; tuargnóid†; tuargnóchaidh siad† |
a thuargnóidh; a thuargnós; a thuargnóchaidh†; a thuargnóchas† | tuargnófar; tuargnóchar† |
| conditional | thuargnóinn; thuargnóchainn† / tuargnóinn‡; tuargnóchainn†‡ |
thuargnófá; thuargnóchthᆠ/ tuargnófá‡; tuargnóchthᆇ |
thuargnódh sé, sí; thuargnóchadh sé, sí† / tuargnódh sé, sí‡; tuargnóchadh sé, s톇 |
thuargnóimis; thuargnódh muid; thuargnóchaimis†; thuargnóchadh muid† / tuargnóimis‡; tuargnódh muid‡; tuargnóchaimis†‡; tuargnóchadh muid†‡ |
thuargnódh sibh; thuargnóchadh sibh† / tuargnódh sibh‡; tuargnóchadh sibh†‡ |
thuargnóidís; thuargnódh siad; thuargnóchaidís†; thuargnóchadh siad† / tuargnóidís‡; tuargnódh siad‡; tuargnóchaidís†‡; tuargnóchadh siad†‡ |
a thuargnódh; a thuargnóchadh† | thuargnófaí; thuargnóchthaí† / tuargnófaí‡; tuargnóchtha톇 |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go dtuargnaí mé; go dtuargnaíod† |
go dtuargnaí tú; go dtuargnaír† |
go dtuargnaí sé, sí | go dtuargnaímid; go dtuargnaí muid |
go dtuargnaí sibh | go dtuargnaí siad; go dtuargnaíd† |
— | go dtuargnaítear |
| past | dá dtuargnaínn | dá dtuargnaíteá | dá dtuargnaíodh sé, sí | dá dtuargnaímis; dá dtuargnaíodh muid |
dá dtuargnaíodh sibh | dá dtuargnaídís; dá dtuargnaíodh siad |
— | dá dtuargnaítí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | tuargnaím | ttuargain | tuargnaíodh sé, sí | tuargnaímis | tuargnaígí; tuargnaídh† |
tuargnaídís | — | tuargnaítear |
| past participle | tuargainte | |||||||
| verbal noun | tuargaint | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
- Alternative verbal noun: tuargain
Noun
tuargain f (genitive singular tuargana)
Declension
| ||||||||||||||||||||||||
References
- ^ “tuargain”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
- ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “túarcon”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
- ^ Quiggin, E. C. (1906), A Dialect of Donegal, Cambridge University Press, § 138, page 54
Further reading
- Dinneen, Patrick S. (1904), “tuairgim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 761
- Dinneen, Patrick S. (1904), “tuargaim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 763
- Ó Dónaill, Niall (1977), “tuargain”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN