trzeba

See also: trżeba

Kashubian

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *terba.

    Pronunciation

    • IPA(key): /ˈtʂɛ.ba/
    • Rhymes: -ɛba
    • Syllabification: trze‧ba

    Verb

    trzeba impf

    1. (impersonal) it is needed, ought to

    Further reading

    • Eùgeniusz Gòłąbk (2011), “trzeba”, in Słownik Polsko-Kaszubski / Słowôrz Pòlskò-Kaszëbsczi[2], volume 2, page 1159

    Old Polish

    Etymology

      Inherited from Proto-Slavic *terba. First attested in the 14th century.

      Pronunciation

      • IPA(key): (10th–15th CE) /tr̝ɛba/
      • IPA(key): (15th CE) /tr̝ɛba/

      Verb

      trzeba impf

      1. (attested in Greater Poland) it is needed
        • 1887, 1889 [1398], Józef Lekszycki, editor, Die ältesten großpolnischen Grodbücher, volume II, number 1122, Pyzdry; Gniezno; Kościan:
          Iaco Jarpanowi Marczin s Troyanem ranczili sø dzeuøcz grziuen: kediby mu trzeba gych, tediby mu ge bili meli dacz
          [Jako Jarpanowi Marcin z Trojanem ręczyli są dziewięć grzywien: kiedyby mu trzeba jich, tedyby mu je byli mieli dać]
        • 1901 [Fifteenth century], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume II, page 312:
          Nye szaday, gdze czø nye trzeba
          [Nie siadaj, gdzie cię nie trzeba]
      2. (attested in Greater Poland) one ought to
        • 1960 [1418], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty pyzdrskie, volume II, number 559, Pyzdry:
          Tho iest bil obiczay, comu bi trzeba bilo drogø iachacz, ysz y (leg. ji, sc. płot) mogl wzlomycz a zazyø zagrodzycz
          [To jest był obyczaj, komu by trzeba było drogą jachać, iż ji (sc. płot) mogł wzłomić a zasię zagrodzić]
        • 1930 [c. 1455], “I Reg”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 26, 8:
          Przebodø gy ia kopygym ku zemy genø a wtore nye bødze trzeba (secundo opus non erit)
          [Przebodę ji ja kopijim ku ziemi jeną, a wtore nie będzie trzeba (secundo opus non erit)]
      adjectives
      nouns
      verbs

      Descendants

      • Polish: trzeba, trza (archaic or colloquial), trzeja (Żywiec)
      • Silesian: trzeba, trzeja, trza

      References

      • Boryś, Wiesław (2005), “trzeba”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
      • B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “trzeba”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

      Polish

      Alternative forms

      Etymology

        Inherited from Old Polish trzeba.

        Pronunciation

         
        • IPA(key): /ˈtʂɛ.ba/
        • (Middle Polish) IPA(key): (16th c.) /ˈtr̝ɛ.ba/, (17th–18th c.) /ˈtʂɛ.ba/
        • Audio 1:(file)
        • Audio 2:(file)
        • Audio 3:(file)
        • Rhymes: -ɛba
        • Syllabification: trze‧ba

        Verb

        trzeba impf (defective)

        1. (intransitive, impersonal) expresses the goodness of the following verb; it is needed, one ought to [with infinitive]
          Synonym: należy
        2. (intransitive, impersonal) expresses the naturalness or obviousness of the following verb; ought to, must [with infinitive]
          Synonym: należy
        3. (intransitive, impersonal) expresses the necessity or obligation of the following verb; it is needed, one ought to [with dative ‘for whom’; in addition, with infinitive ‘to do something’; or with genitive ‘what is needed’]
          Synonym: potrzeba
          Trzeba ci wiedzieć.You need to know.
          Trzeba ci czegoś?Do you need anything?
          Trzeba wynieść śmieci.Someone needs to take out the trash.
          Trzeba coś z tym zrobić.Something needs to be done about this.

        Conjugation

        Conjugation of trzeba def
        present tense trzeba
        past tense było trzeba
        future tense będzie trzeba
        conditional byłoby trzeba
        imperative niech będzie trzeba

        Derived terms

        adjective/adverb
        phrase
        • do tanga trzeba dwojga
        • dużo nie trzeba
        verbs
        • trzeba trafu impf
        • trzeba wiedzieć impf

        Trivia

        According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), trzeba is one of the most used words in Polish, appearing 55 times in scientific texts, 25 times in news, 113 times in essays, 83 times in fiction, and 168 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 444 times, making it the 104th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

        References

        1. ^ Ida Kurcz (1990), “trzeba”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 2, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 612

        Further reading

        Silesian

        Alternative forms

        Etymology

          Inherited from Old Polish trzeba.

          Pronunciation

          • IPA(key): /ˈtʂɛ.ba/
          • Audio:(file)
          • Rhymes: -ɛba
          • Syllabification: trze‧ba

          Verb

          trzeba impf

          1. (impersonal) it is needed

          Conjugation

          Further reading