tarlaigh

Irish

Pronunciation

  • (Galway) IPA(key): /ˈt̪ˠɑːɾˠl̪ˠə/

Etymology 1

New formation to the past tense tharla (“happened”), from Old Irish do·rala, ·tarla (“happened; put (past tense)”) (suppletive preterite of do·cuirethar),[1] from to- + ro- + Proto-Celtic *layeti, from Proto-Indo-European *leh₁- (“let, leave”) (Latin lētum (“death”); Old Church Slavonic лѣнъ (lěnŭ, “lazy”); Hittite [script needed] (laizzi, “lets”); Lithuanian liáutis (“stop”); Gothic 𐌻𐌴𐍅𐌾𐌰𐌽 (lēwjan, “betray”), 𐌻𐌴𐍅 (lēw, “opportunity, cause”)).[2] Compare Scottish Gaelic tàrlaidh.

Alternative forms

  • tárlaigh, tárluigh (superseded)

Verb

tarlaigh (defective, present analytic tarlaíonn, past analytic tharla, verbal noun tarlú)

  1. to happen, befall, occur
Conjugation
Conjugation of tarlaigh (irregular)
indicative singular plural direct relative
third third
present tarlaíonn sé, sí tarlaíonn siad;
tarlaíd† 		a tharlaíonn; a tharlaíos
past tharla sé, sí
tharlaigh sé, sí† 		tharla siad;
tharlaigh siad†;
tharladar 		a tharla;
a tharlaigh†
past habitual tharlaíodh sé, sí / tarlaíodh sé, sí‡ tharlaídís; tharlaíodh siad /
tarlaidís‡; tarlaíodh siad‡ 		a tharlaíodh
singular plural direct relative
third third
future tarlóidh sé, sí tarlóidh siad;
tarlóid† 		a tharlóidh, a tharlós
conditional tharlódh sé, sí / tarlódh sé, sí‡ tharlóidís; tharlódh siad /
tarlóidís‡; tarlódh siad‡ 		a tharlódh
subjunctive singular plural direct relative
third third
present dá dtarlaíodh sé, sí dá dtarlaídís; dá dtarlaíodh siad —
verbal noun {{{1}}}{{{2}}}

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Etymology 2

From the verbal noun tarlú (“haulage”), from earlier tarlódh.[3]

Alternative forms

  • tarlaidh (superseded)

Verb

tarlaigh (present analytic tarlaíonn, future analytic tarlóidh, verbal noun tarlú, past participle tarlaithe)

  1. to haul, drag
  2. to draw (up, out; pull)
  3. to transport
Conjugation
Conjugation of tarlaigh (second conjugation)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present tarlaím tarlaíonn tú;
tarlaír† 		tarlaíonn sé, sí tarlaímid;
tarlaíonn muid 		tarlaíonn sibh tarlaíonn siad;
tarlaíd† 		a tharlaíonn; a tharlaíos tarlaítear
past tharlaigh mé; tharlaíos tharlaigh tú; tharlaís tharlaigh sé, sí tharlaíomar; tharlaigh muid tharlaigh sibh; tharlaíobhair tharlaigh siad; tharlaíodar a tharlaigh tarlaíodh
past habitual tharlaínn /
tarlaínn‡ 		tharlaíteá /
tarlaíteᇠ		tharlaíodh sé, sí /
tarlaíodh sé, sí‡ 		tharlaímis; tharlaíodh muid /
tarlaímis‡; tarlaíodh muid‡ 		tharlaíodh sibh /
tarlaíodh sibh‡ 		tharlaídís; tharlaíodh /
tarlaídís‡; tarlaíodh siad‡ 		a tharlaíodh tharlaítí /
tarlaítí‡
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future tarlóidh mé;
tarlód;
tarlóchaidh mé† 		tarlóidh tú;
tarlóir†;
tarlóchaidh tú† 		tarlóidh sé, sí;
tarlóchaidh sé, sí† 		tarlóimid;
tarlóidh muid;
tarlóchaimid†;
tarlóchaidh muid† 		tarlóidh sibh;
tarlóchaidh sibh† 		tarlóidh siad;
tarlóid†;
tarlóchaidh siad† 		a tharlóidh; a tharlós; a tharlóchaidh†; a tharlóchas† tarlófar; tarlóchar†
conditional tharlóinn; tharlóchainn† /
tarlóinn‡; tarlóchainn†‡ 		tharlófá; tharlóchthᆠ/
tarlófá‡; tarlóchthᆇ 		tharlódh sé, sí; tharlóchadh sé, s토/
tarlódh sé, sí‡; tarlóchadh sé, s톇 		tharlóimis; tharlódh muid; tharlóchaimis†; tharlóchadh muid† /
tarlóimis‡; tarlódh muid‡; tarlóchaimis†‡; tarlóchadh muid†‡ 		tharlódh sibh; tharlóchadh sibh† /
tarlódh sibh‡; tarlóchadh sibh†‡ 		tharlóidís; tharlódh siad; tharlóchaidís†; tharlóchadh siad† /
tarlóidís‡; tarlódh siad‡; tarlóchaidís†‡; tarlóchadh siad†‡ 		a tharlódh; a tharlóchadh† tharlófaí; tharlóchtha토/
tarlófaí‡; tarlóchtha톇
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go dtarlaí mé;
go dtarlaíod† 		go dtarlaí tú;
go dtarlaír† 		go dtarlaí sé, sí go dtarlaímid;
go dtarlaí muid 		go dtarlaí sibh go dtarlaí siad;
go dtarlaíd† 		— go dtarlaítear
past dá dtarlaínn dá dtarlaíteá dá dtarlaíodh sé, sí dá dtarlaímis;
dá dtarlaíodh muid 		dá dtarlaíodh sibh dá dtarlaídís;
dá dtarlaíodh siad 		— dá dtarlaítí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
— tarlaím tarlaigh tarlaíodh sé, sí tarlaímis tarlaígí;
tarlaídh† 		tarlaídís — tarlaítear
past participle tarlaithe
verbal noun tarlú

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Mutation

Mutated forms of tarlaigh
radical lenition eclipsis
tarlaigh tharlaigh dtarlaigh

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

  1. ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “do·cuirethar”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
  2. ^ Matasović, Ranko (2009), Etymological Dictionary of Proto-Celtic (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 9), Leiden: Brill, →ISBN, page 235
  3. ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “tarlód”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language

Further reading

This article is issued from Wiktionary. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.