qadın

See also: qâdın

Azerbaijani

Other scripts
Cyrillic гадын
Arabic قادین

Etymology

Inherited from Proto-Common Turkic *xātun (“queen, lady”). The form in the standard language was likely reintroduced by intellectuals influenced by the Ottoman language around 1900 after a few centuries of disuse (see the quotation from 1914).

Pronunciation

  • IPA(key): [ɡɑˈdɯn], [kɑˈdɯn]
  • Audio:(file)
  • (Borchaly, Derbent, Sheki) IPA(key): [xɑˈtɯn]
  • (Sheki) IPA(key): [xɑˈtun][1]
  • Hyphenation: qa‧dın

Noun

qadın (definite accusative qadını, plural qadınlar)

  1. woman
    Synonyms: (archaic) zən, (colloquial) arvad
    Antonym: kişi
    • 1914, Yusif Vazir Chamanzaminli, Dil məsələsi; republished as Buludxan Xəlilov, editor, Azərbaycan dili antologiyası‎[1], Baku, 2012, page 280:
      Belə olan surətdə qəzet və jurnallarımızı osmanlı dili ilə doldurmaq camaata yol göstərmək olmayıb, onu yoldan çıxartmaq deməkdir. “Necə” sözü əvəzində “nasıl”, “arvad” əvəzinə “qadın”, “ata” yerinə “baba” və ya “pədər” yazmaq millətin dilini dolaşdırıb, işini çətinləşdirməkdən savayı bir şeyə yaramır.
      Thus, filling our newspapers and magazines with the Ottoman language is not a way to guide the people, but to mislead them. Writing nasıl instead of necə (“how?”), "qadın" instead of arvad (“woman”), baba or peder instead of ata (“father”) serves to nothing but obscuring the language of the nation and to complicate its situation.
    • 1935, Samad Vurgun, Oktyabr və Azərbaycan ədəbiyyatı; republished as Buludxan Xəlilov, editor, Azərbaycan dili antologiyası‎[2], Baku, 2012, page 299:
      Türk qadınlarının bu azadlığı və bu azadlıq uğrunda tökülən qanlar bizim ədəbiyyatımızda hələ lazımınca göstərilməmişdir.
      The freedom of Turkish [=Azerbaijani] women and the blood shed for this freedom have not yet been adequately reflected in our literature.

Declension

Declension of qadın
singular plural
nominative qadınqadınlar
definite accusative qadınıqadınları
dative qadınaqadınlara
locative qadındaqadınlarda
ablative qadındanqadınlardan
definite genitive qadınınqadınların
Possessive forms of qadın
nominative
singular plural
mənim (“my”) qadınım qadınlarım
sənin (“your”) qadının qadınların
onun (“his/her/its”) qadını qadınları
bizim (“our”) qadınımız qadınlarımız
sizin (“your”) qadınınız qadınlarınız
onların (“their”) qadını or qadınları qadınları
accusative
singular plural
mənim (“my”) qadınımı qadınlarımı
sənin (“your”) qadınını qadınlarını
onun (“his/her/its”) qadınını qadınlarını
bizim (“our”) qadınımızı qadınlarımızı
sizin (“your”) qadınınızı qadınlarınızı
onların (“their”) qadınını or qadınlarını qadınlarını
dative
singular plural
mənim (“my”) qadınıma qadınlarıma
sənin (“your”) qadınına qadınlarına
onun (“his/her/its”) qadınına qadınlarına
bizim (“our”) qadınımıza qadınlarımıza
sizin (“your”) qadınınıza qadınlarınıza
onların (“their”) qadınına or qadınlarına qadınlarına
locative
singular plural
mənim (“my”) qadınımda qadınlarımda
sənin (“your”) qadınında qadınlarında
onun (“his/her/its”) qadınında qadınlarında
bizim (“our”) qadınımızda qadınlarımızda
sizin (“your”) qadınınızda qadınlarınızda
onların (“their”) qadınında or qadınlarında qadınlarında
ablative
singular plural
mənim (“my”) qadınımdan qadınlarımdan
sənin (“your”) qadınından qadınlarından
onun (“his/her/its”) qadınından qadınlarından
bizim (“our”) qadınımızdan qadınlarımızdan
sizin (“your”) qadınınızdan qadınlarınızdan
onların (“their”) qadınından or qadınlarından qadınlarından
genitive
singular plural
mənim (“my”) qadınımın qadınlarımın
sənin (“your”) qadınının qadınlarının
onun (“his/her/its”) qadınının qadınlarının
bizim (“our”) qadınımızın qadınlarımızın
sizin (“your”) qadınınızın qadınlarınızın
onların (“their”) qadınının or qadınlarının qadınlarının

Adjective

qadın (comparative daha qadın, superlative ən qadın)

  1. female
    • 1974-1978, Anar Rzayev, Beşmərtəbəli evin altıncı mərtəbəsi [The Sixth Floor of a Five-Storey Building]:
      Qadın müğənni həzin və yorğun səslə kədərli bir mahnı oxuyurdu
      The female singer sang a melancholic song with a sad and tired voice

See also

  • qız (“girl, daughter”)

References

  1. ^ Islamov, Musa (1968), “qadın”, in Azərbaycan dilinin Nuxa dialekti [The Nukha dialect of the Azerbaijani language], Baku: Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyası Nəşriyyatı, →ISBN, page 182

Further reading

Crimean Tatar

Etymology

Inherited from Proto-Common Turkic *xātun (“queen, lady”).

Pronunciation

  • Hyphenation: qa‧dın

Noun

qadın

  1. woman
  2. wife

Declension

Declension of qadın
singular plural
nominative qadın qadınlar
genitive qadınnıñ qadınlarnıñ
dative qadınğa qadınlarğa
accusative qadınnı qadınlarnı
locative qadında qadınlarda
ablative qadından qadınlardan

References

Salar

Etymology

Cognate with Azerbaijani qadın, Turkish kadın, Turkmen hātyn.

Pronunciation

  • (Xunhua, Qinghai; Ili, Xinjiang) IPA(key): /qɑdɨn/
  • (Ashinu, Hualong, Qinghai) IPA(key): /qɑdun/

Noun

qadın (3rd person possessive qadını, plural qadınlar)

  1. woman
    Antonym: erkik

Derived terms

  • qadınkiş (“woman”) (lit. woman person, effected by Chinese 女人)

References

  • Potanin, G.N. (1893), “katun kşi”, in Тангутско-Тибетская окраина Китая и Центральная Монголия (in Russian), page 430
  • Yanchuk, Mikola Andriyovich (1893), “гадун-кши”, in Этнографическое ОбозрѢніе: Императорскаго Общества Любителей Естествознанія, Антропологіи и Этнографіи [Ethnographical Review: Imperial Society of Lovers of Natural History, Anthropology and Ethnography]‎[3] (in Russian), Moscow: Publication of the Ethnographic Department, page гадун-кши
  • Rockhill, William Woodville (1894), “Kadun, Kadunksh”, in Diary of a journey through Mongolia and Tibet in 1891 and 1892, Washington: Smithsonian Institution, page Kadun, Kadunksh
  • Tenishev, Edhem (1976), “qatyn, qātyn, qāten”, in Stroj salárskovo jazyká [Grammar of Salar], Moscow, page 463
  • 林莲云 [Lin Lianyun] (1985), “gatin”, in 撒拉语简志 [A Brief History of Salar]‎[4], Beijing: 民族出版社: 琴書店, →OCLC, page 125
  • Ma, Quanlin; Ma, Wanxiang; Ma, Zhicheng (1993), “gadankxi”, in Kevin Stuart, editor, Salar Language Language Materials, number 43, Philadelphia: Sino-Platonic Papers, page gadankxi
  • Yakup, Abdurishid (2002), “gadın”, in An Ili Salar Vocabulary: Introduction and a Provisional Salar-English Lexicon‎[5], Tokyo: University of Tokyo, →ISBN, page 102
  • Ma, Chengjun; Han, Lianye; Ma, Weisheng (December 2010), “qadin”, in 米娜瓦尔 艾比布拉 (Minavar Abibra), editor, 撒维汉词典 (Sāwéihàncídiǎn) [Salar-Uyghur-Chinese dictionary] (in Chinese), 1st edition, Beijing, →ISBN, page 217
  • “gadın” in Ölmez, Mehmet (December 2012), “Oğuzların En Doğudaki Kolu: Salırlar ve Dilleri [The Easternmost Branch of the Oghuzs: Salars and Their Language]”, in Türk Dili (in Turkish), volume CII, number 732, pages 38-43
  • 马伟 (Ma Wei); 朝克 (Chao Ke) (2016), “qadïn, qadun”, in 濒危语言——撒拉语研究 [Endangered Languages ​​- Salar Language Studies], 青海 (Qinghai): 国家社会科学基金项目 (National Social Science Foundation Project), page 269
This article is issued from Wiktionary. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.