podkład

Deverbal from podkładać. First attested in 1393.

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /pɔtkɫaːt/
• IPA^(key): (15^th CE) /pɔtkɫɒt/

podkład m inan

1. (attested in Lesser Poland, Greater Poland) cushion, soft pad, pillow, particularly one under a saddle
   • 1874 [1393], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące‎^[1], volume XV, page 163:

     Pro podclady ad sellam

     [Pro podkłady ad sellam]

   • 1874 [1394], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące‎^[2], volume XV, page 213:

     Pro I curru nouo cum attinenciis preter potclad tantum et sporta ac przycoszky

     [Pro I curru nouo cum attinenciis preter podkład tantum et sporta ac przykoszki]

   • 1401, Adam Chmiel, editor, Księgi radzieckie kazimierskie‎^[3] (quotation in Latin and Old Polish; overall work in Polish, Latin, and Old Polish), Krakow, page 537:

     Pro podclad XX grossos

     [Pro podkład XX grossos]

   • 1962 [c. 1420], Stanisław Urbańczyk, editor, Wokabularz trydencki‎^[4], number 173:

     Podclad subsella

     [Podkład subsella]

   • 1868 [1472], Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej : z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie w skutek fundacyi śp. Alexandra hr. Stadnickiego‎^[5], volume VI (quotation in Old Polish; overall work in Polish, Latin, and Old Polish), page 156:

     Item gnewyenycze, hoc est ligneas sellas, poterit supponere podklad, sed aliud nihil circa easdem reformare

     [Item gniewienice, hoc est ligneas sellas, poterit supponere podkład, sed aliud nihil circa easdem reformare]

   • 1885-2024 [XV p. post.], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎^[6], volume V, page 10:

     Podklad sella

     [Podkład sella]

   • XV p. post., Wokabularz petersburski II, Cesarskiej Biblioteki Publicznej w Petersburgu, sygn. Lat.F.ch.XVI.12, page 10:

     Sella podklad

     [Sella podkład]

   • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 132r:

     Subselia podklad szyodlovy

     [Subselia podkład siodłowy]

• Polish: podkład
• Silesian: podkłŏd

• Boryś, Wiesław (2005), “kłaść”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “kłaść”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• S. Urbańczyk, editor (1971), “podkład”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 6, Wrocław, Warsaw, Kraków, Gdańsk: Polish Academy of Sciences, page 243
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “podkład”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska-Różycka, Magdalena Klapper, Tomasz Kolowca, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Joanna Duska, Maria Bugajska, Jan German, Beata Hejmo, Iwona Nobis, Dariusz Piwowarczyk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, editors (2024), “podkład”, in Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny [Lexical Base of Medieval Polish] (in Polish), Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “podkład”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “podkład”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Inherited from Old Polish podkład. By surface analysis, deverbal from podkładać. Compare Czech podklad.

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɔtkwat
• Syllabification: pod‧kład

podkład m inan (diminutive podkładek)

1. bed, base, foundation, substratum, underlayer (layer underneath another) [with pod (+ accusative) ‘to under what’], [with pod (+ accusative) or do (+ genitive) ‘for what’]

   Synonym: podłoże

2. (painting) primer, undercoat (coat of paint or other material applied onto a surface before that of a topcoat) [with pod (+ accusative) ‘to under what’]
3. (cosmetics) foundation (cosmetic cream roughly skin-colored, designed to make the face appear uniform in color and texture)

   Synonym: fluid

   Hypernym: kosmetyk

4. (rail transport) railroad tie, railway sleeper [with pod (+ accusative) ‘to under what’ and genitive ‘of what’]
5. (music) background music (music in a film, video game or other medium that establishes mood and is not meant to have the audience's focus) [with do (+ genitive) ‘for what’ and genitive ‘of what’]

   Synonym: tło

6. (hip-hop slang) beat (instrumental portion of a piece of hip-hop music)
7. (horticulture) rootstock

   Synonym: podkładka

8. cover (elongated piece of material that is placed on the sheet to protect it from getting dirty)
9. (Near Masovian, shoemaking) second sole
10. (obsolete, agriculture) top layer (layer of manure in a cold frame upon which one spreads soil)
11. (obsolete, agriculture) first ploughing

    Synonym: podorywka

12. (obsolete, cartography) guide (map or graph used to ease the placement of elements on a map)
13. (obsolete) cushion, soft pad, pillow
14. (obsolete, beekeeping) tree stamped for a beehive
15. (obsolete, mathematics) substrate (geometric work that involves the geometric elements under consideration)
16. (Middle Polish or Eastern Kraków, Gdów, Bochnia) synonym of czabrak (“shabrack”)
17. (Middle Polish) iron stand used to stack wood in a hearth
18. (Middle Polish) synonym of podkładanie
19. (Middle Polish) base of a watermill

• podkład in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• podkład in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “podkład”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• Paweł Kupiszewski (30.10.2018), “PODKŁAD”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “podkład”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “podkład”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1908), “podkład”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 4, Warsaw, page 362
• Jan Karłowicz (1906), “podkład”, in Jan Łoś, editors, Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 4: P, Kraków: Akademia Umiejętności, page 175
• Piotr Fliciński, Stanisław Wójtowicz, editors (2007), “podkład”, in Hip-Hop Słownik, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, →ISBN, page 130