méadaigh
Irish
Alternative forms
- méaduigh (obsolete)
Etymology
From Middle Irish métaigid.[1]
Pronunciation
- (Munster) IPA(key): /ˈmʲeːd̪ˠɪɟ/, [ˈmʲeːa̯d̪ˠɪɟ]
Verb
méadaigh (present analytic méadaíonn, future analytic méadóidh, verbal noun méadú, past participle méadaithe)
- (transitive) to increase, enlarge, amplify, make bigger
- 1939, Peig Sayers, “Inghean an Cheannaidhe”, in Marie-Louise Sjoestedt, Description d’un parler irlandais de Kerry (Bibliothèque de l'École des Hautes Études; 270) (overall work in French), Paris: Librairie Honoré Champion, page 193:
- Ní raibh aoinne cloinne age n-a muinntir ach í agus do mhéaduigh sin uirrim agus grádh na ndaoine don inghean óg so.
- Her parents had no children but her, and that increased the esteem and love of the people for this young girl.
- (intransitive) to increase, grow bigger
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | méadaím | méadaíonn tú; méadaír† |
méadaíonn sé, sí | méadaímid; méadaíonn muid |
méadaíonn sibh | méadaíonn siad; méadaíd† |
a mhéadaíonn; a mhéadaíos | méadaítear |
| past | mhéadaigh mé; mhéadaíos | mhéadaigh tú; mhéadaís | mhéadaigh sé, sí | mhéadaíomar; mhéadaigh muid | mhéadaigh sibh; mhéadaíobhair | mhéadaigh siad; mhéadaíodar | a mhéadaigh | méadaíodh |
| past habitual | mhéadaínn / méadaínn‡ |
mhéadaíteá / méadaíteᇠ|
mhéadaíodh sé, sí / méadaíodh sé, sí‡ |
mhéadaímis; mhéadaíodh muid / méadaímis‡; méadaíodh muid‡ |
mhéadaíodh sibh / méadaíodh sibh‡ |
mhéadaídís; mhéadaíodh / méadaídís‡; méadaíodh siad‡ |
a mhéadaíodh | mhéadaítí / méadaítí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | méadóidh mé; méadód; méadóchaidh mé† |
méadóidh tú; méadóir†; méadóchaidh tú† |
méadóidh sé, sí; méadóchaidh sé, sí† |
méadóimid; méadóidh muid; méadóchaimid†; méadóchaidh muid† |
méadóidh sibh; méadóchaidh sibh† |
méadóidh siad; méadóid†; méadóchaidh siad† |
a mhéadóidh; a mhéadós; a mhéadóchaidh†; a mhéadóchas† | méadófar; méadóchar† |
| conditional | mhéadóinn; mhéadóchainn† / méadóinn‡; méadóchainn†‡ |
mhéadófá; mhéadóchthᆠ/ méadófá‡; méadóchthᆇ |
mhéadódh sé, sí; mhéadóchadh sé, sí† / méadódh sé, sí‡; méadóchadh sé, s톇 |
mhéadóimis; mhéadódh muid; mhéadóchaimis†; mhéadóchadh muid† / méadóimis‡; méadódh muid‡; méadóchaimis†‡; méadóchadh muid†‡ |
mhéadódh sibh; mhéadóchadh sibh† / méadódh sibh‡; méadóchadh sibh†‡ |
mhéadóidís; mhéadódh siad; mhéadóchaidís†; mhéadóchadh siad† / méadóidís‡; méadódh siad‡; méadóchaidís†‡; méadóchadh siad†‡ |
a mhéadódh; a mhéadóchadh† | mhéadófaí; mhéadóchthaí† / méadófaí‡; méadóchtha톇 |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go méadaí mé; go méadaíod† |
go méadaí tú; go méadaír† |
go méadaí sé, sí | go méadaímid; go méadaí muid |
go méadaí sibh | go méadaí siad; go méadaíd† |
— | go méadaítear |
| past | dá méadaínn | dá méadaíteá | dá méadaíodh sé, sí | dá méadaímis; dá méadaíodh muid |
dá méadaíodh sibh | dá méadaídís; dá méadaíodh siad |
— | dá méadaítí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | méadaím | méadaigh | méadaíodh sé, sí | méadaímis | méadaígí; méadaídh† |
méadaídís | — | méadaítear |
| past participle | méadaithe | |||||||
| verbal noun | méadú | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| méadaigh | mhéadaigh | not applicable |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “métaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
Further reading
- Dinneen, Patrick S. (1904), “méaduiġim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 472
- Ó Dónaill, Niall (1977), “méadaigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN