géill
See also: gèill
Irish
Etymology 1
From Old Irish gíallaid (“gives hostages, obeys, submits; serves, is in base clientship; obeys, serves”), from gíall m (“a human pledge, a hostage”) (compare modern giall).
Verb
géill (present analytic géilleann, future analytic géillfidh, verbal noun géilleadh, past participle géillte)
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | géillim | géilleann tú; géillir† |
géilleann sé, sí | géillimid; géilleann muid | géilleann sibh | géilleann siad; géillid† |
a ghéilleann; a ghéilleas | géilltear |
| past | ghéill mé; ghéilleas | ghéill tú; ghéillis | ghéill sé, sí | ghéilleamar; ghéill muid | ghéill sibh; ghéilleabhair | ghéill siad; ghéilleadar | a ghéill | géilleadh |
| past habitual | ghéillinn / géillinn‡ |
ghéillteá / géillteᇠ|
ghéilleadh sé, sí / géilleadh sé, sí‡ |
ghéillimis; ghéilleadh muid / géillimis‡; géilleadh muid‡ |
ghéilleadh sibh / géilleadh sibh‡ |
ghéillidís; ghéilleadh siad / géillidís‡; géilleadh siad‡ |
a ghéilleadh | ghéilltí / géilltí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | géillfidh mé; géillfead |
géillfidh tú; géillfir† |
géillfidh sé, sí | géillfimid; géillfidh muid |
géillfidh sibh | géillfidh siad; géillfid† |
a ghéillfidh; a ghéillfeas | géillfear |
| conditional | ghéillfinn / géillfinn‡ |
ghéillfeá / géillfeᇠ|
ghéillfeadh sé, sí / géillfeadh sé, sí‡ |
ghéillfimis; ghéillfeadh muid / géillfimis‡; géillfeadh muid‡ |
ghéillfeadh sibh / géillfeadh sibh‡ |
ghéillfidís; ghéillfeadh siad / géillfidís‡; géillfeadh siad‡ |
a ghéillfeadh | ghéillfí / géillfí‡ |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go ngéille mé; go ngéillead† |
go ngéille tú; go ngéillir† |
go ngéille sé, sí | go ngéillimid; go ngéille muid |
go ngéille sibh | go ngéille siad; go ngéillid† |
— | go ngéilltear |
| past | dá ngéillinn | dá ngéillteá | dá ngéilleadh sé, sí | dá ngéillimis; dá ngéilleadh muid |
dá ngéilleadh sibh | dá ngéillidís; dá ngéilleadh siad |
— | dá ngéilltí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | géillim | géill | géilleadh sé, sí | géillimis | géilligí; géillidh† |
géillidís | — | géilltear |
| past participle | géillte | |||||||
| verbal noun | géilleadh | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Derived terms
- géill slí (“yield right of way”)
Etymology 2
Noun
géill m
Etymology 3
Noun
géill m
- genitive singular of giall (“jaw, (lower) cheek; cheek, jamb of door, etc.; corner of gable-end”)
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| géill | ghéill | ngéill |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- Ó Dónaill, Niall (1977), “géill”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
- Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “gíallaid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language