dealaigh

Irish

Alternative forms

dealuigh (superseded)^[1]

Etymology

Verb

dealaigh (present analytic dealaíonn, future analytic dealóidh, verbal noun dealú, past participle dealaithe)

(transitive) to part, separate
Synonyms: deighil, scar
(transitive) to distinguish, differentiate
(transitive) to take away
Synonyms: bain, tóg
(ambitransitive, mathematics) to subtract [with ó ‘from’]
(intransitive with le) to depart
Dealóidh mé liom.
I'll leave.

Conjugation

Conjugation of *dealaigh* (second conjugation)
indicative	singular			plural			direct relative	autonomous
indicative	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
present	dealaím	dealaíonn tú; dealaír^†	dealaíonn sé, sí	dealaímid; dealaíonn muid	dealaíonn sibh	dealaíonn siad; dealaíd^†	a dhealaíonn; a dhealaíos	dealaítear
past	dhealaigh mé; dhealaíos	dhealaigh tú; dhealaís	dhealaigh sé, sí	dhealaíomar; dhealaigh muid	dhealaigh sibh; dhealaíobhair	dhealaigh siad; dhealaíodar	a dhealaigh	dealaíodh
past habitual	dhealaínn / dealaínn^‡	dhealaíteá / dealaíteá^‡	dhealaíodh sé, sí / dealaíodh sé, sí^‡	dhealaímis; dhealaíodh muid / dealaímis^‡; dealaíodh muid^‡	dhealaíodh sibh / dealaíodh sibh^‡	dhealaídís; dhealaíodh / dealaídís^‡; dealaíodh siad^‡	a dhealaíodh	dhealaítí / dealaítí^‡

	singular			plural			direct relative	autonomous
	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
future	dealóidh mé; dealód; dealóchaidh mé^†	dealóidh tú; dealóir^†; dealóchaidh tú^†	dealóidh sé, sí; dealóchaidh sé, sí^†	dealóimid; dealóidh muid; dealóchaimid^†; dealóchaidh muid^†	dealóidh sibh; dealóchaidh sibh^†	dealóidh siad; dealóid^†; dealóchaidh siad^†	a dhealóidh; a dhealós; a dhealóchaidh^†; a dhealóchas^†	dealófar; dealóchar^†
conditional	dhealóinn; dhealóchainn^† / dealóinn^‡; dealóchainn^†^‡	dhealófá; dhealóchthá^† / dealófá^‡; dealóchthá^†^‡	dhealódh sé, sí; dhealóchadh sé, sí^† / dealódh sé, sí^‡; dealóchadh sé, sí^†^‡	dhealóimis; dhealódh muid; dhealóchaimis^†; dhealóchadh muid^† / dealóimis^‡; dealódh muid^‡; dealóchaimis^†^‡; dealóchadh muid^†^‡	dhealódh sibh; dhealóchadh sibh^† / dealódh sibh^‡; dealóchadh sibh^†^‡	dhealóidís; dhealódh siad; dhealóchaidís^†; dhealóchadh siad^† / dealóidís^‡; dealódh siad^‡; dealóchaidís^†^‡; dealóchadh siad^†^‡	a dhealódh; a dhealóchadh^†	dhealófaí; dhealóchthaí^† / dealófaí^‡; dealóchthaí^†^‡

subjunctive	singular			plural			direct relative	autonomous
subjunctive	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
present	go ndealaí mé; go ndealaíod^†	go ndealaí tú; go ndealaír^†	go ndealaí sé, sí	go ndealaímid; go ndealaí muid	go ndealaí sibh	go ndealaí siad; go ndealaíd^†	—	go ndealaítear
past	dá ndealaínn	dá ndealaíteá	dá ndealaíodh sé, sí	dá ndealaímis; dá ndealaíodh muid	dá ndealaíodh sibh	dá ndealaídís; dá ndealaíodh siad	—	dá ndealaítí

imperative	singular			plural			direct relative	autonomous
imperative	first	second	third	first	second	third	direct relative	autonomous
—	dealaím	dealaigh	dealaíodh sé, sí	dealaímis	dealaígí; dealaídh^†	dealaídís	—	dealaítear

past participle	dealaithe

verbal noun	dealú

^† archaic or dialect form
^‡ dependent form

Derived terms

scagdhealaigh
sodhealaithe (“easily separated; isolable”)

Mutation

Mutated forms of *dealaigh*
radical	lenition	eclipsis
dealaigh	dhealaigh	ndealaigh

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

^ “dealaigh”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “deiligidir”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language