cinn
Irish
Pronunciation
- (Munster) IPA(key): (Waterford) /caiɲ/[1], (Cork) /ciːɲ/[2], (Kerry) /ciːnʲ/[3]
- (Galway) IPA(key): /ciːn̠ʲ/[4]
- (Mayo, Ulster) IPA(key): /cin̠ʲ/
Etymology 1
From Old Irish cingid,[5] cinnid (“to step, surpass”).
Verb
cinn (present analytic cinneann, future analytic cinnfidh, verbal noun cinneadh, past participle cinnte) (ambitransitive)
- (literary) to step
- to surpass, overcome [with ar]
- to be too much for [with ar]
- Chinn orainn aon dul chun cinn a dhéanadh.
- We failed to make any progress.
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | cinnim | cinneann tú; cinnir† |
cinneann sé, sí | cinnimid; cinneann muid | cinneann sibh | cinneann siad; cinnid† |
a chinneann; a chinneas | cinntear |
| past | chinn mé; chinneas | chinn tú; chinnis | chinn sé, sí | chinneamar; chinn muid | chinn sibh; chinneabhair | chinn siad; chinneadar | a chinn | cinneadh |
| past habitual | chinninn / cinninn‡ |
chinnteá / cinnteᇠ|
chinneadh sé, sí / cinneadh sé, sí‡ |
chinnimis; chinneadh muid / cinnimis‡; cinneadh muid‡ |
chinneadh sibh / cinneadh sibh‡ |
chinnidís; chinneadh siad / cinnidís‡; cinneadh siad‡ |
a chinneadh | chinntí / cinntí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | cinnfidh mé; cinnfead |
cinnfidh tú; cinnfir† |
cinnfidh sé, sí | cinnfimid; cinnfidh muid |
cinnfidh sibh | cinnfidh siad; cinnfid† |
a chinnfidh; a chinnfeas | cinnfear |
| conditional | chinnfinn / cinnfinn‡ |
chinnfeá / cinnfeᇠ|
chinnfeadh sé, sí / cinnfeadh sé, sí‡ |
chinnfimis; chinnfeadh muid / cinnfimis‡; cinnfeadh muid‡ |
chinnfeadh sibh / cinnfeadh sibh‡ |
chinnfidís; chinnfeadh siad / cinnfidís‡; cinnfeadh siad‡ |
a chinnfeadh | chinnfí / cinnfí‡ |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go gcinne mé; go gcinnead† |
go gcinne tú; go gcinnir† |
go gcinne sé, sí | go gcinnimid; go gcinne muid |
go gcinne sibh | go gcinne siad; go gcinnid† |
— | go gcinntear |
| past | dá gcinninn | dá gcinnteá | dá gcinneadh sé, sí | dá gcinnimis; dá gcinneadh muid |
dá gcinneadh sibh | dá gcinnidís; dá gcinneadh siad |
— | dá gcinntí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | cinnim | cinn | cinneadh sé, sí | cinnimis | cinnigí; cinnidh† |
cinnidís | — | cinntear |
| past participle | cinnte | |||||||
| verbal noun | cinneadh | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Etymology 2
From Old Irish cinnid (“to define, complete”), from cenn (“head”).[6]
Verb
cinn (present analytic cinneann, future analytic cinnfidh, verbal noun cinneadh, past participle cinnte)
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | cinnim | cinneann tú; cinnir† |
cinneann sé, sí | cinnimid; cinneann muid | cinneann sibh | cinneann siad; cinnid† |
a chinneann; a chinneas | cinntear |
| past | chinn mé; chinneas | chinn tú; chinnis | chinn sé, sí | chinneamar; chinn muid | chinn sibh; chinneabhair | chinn siad; chinneadar | a chinn | cinneadh |
| past habitual | chinninn / cinninn‡ |
chinnteá / cinnteᇠ|
chinneadh sé, sí / cinneadh sé, sí‡ |
chinnimis; chinneadh muid / cinnimis‡; cinneadh muid‡ |
chinneadh sibh / cinneadh sibh‡ |
chinnidís; chinneadh siad / cinnidís‡; cinneadh siad‡ |
a chinneadh | chinntí / cinntí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | cinnfidh mé; cinnfead |
cinnfidh tú; cinnfir† |
cinnfidh sé, sí | cinnfimid; cinnfidh muid |
cinnfidh sibh | cinnfidh siad; cinnfid† |
a chinnfidh; a chinnfeas | cinnfear |
| conditional | chinnfinn / cinnfinn‡ |
chinnfeá / cinnfeᇠ|
chinnfeadh sé, sí / cinnfeadh sé, sí‡ |
chinnfimis; chinnfeadh muid / cinnfimis‡; cinnfeadh muid‡ |
chinnfeadh sibh / cinnfeadh sibh‡ |
chinnfidís; chinnfeadh siad / cinnfidís‡; cinnfeadh siad‡ |
a chinnfeadh | chinnfí / cinnfí‡ |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go gcinne mé; go gcinnead† |
go gcinne tú; go gcinnir† |
go gcinne sé, sí | go gcinnimid; go gcinne muid |
go gcinne sibh | go gcinne siad; go gcinnid† |
— | go gcinntear |
| past | dá gcinninn | dá gcinnteá | dá gcinneadh sé, sí | dá gcinnimis; dá gcinneadh muid |
dá gcinneadh sibh | dá gcinnidís; dá gcinneadh siad |
— | dá gcinntí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | cinnim | cinn | cinneadh sé, sí | cinnimis | cinnigí; cinnidh† |
cinnidís | — | cinntear |
| past participle | cinnte | |||||||
| verbal noun | cinneadh | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Related terms
Etymology 3
See the etymology of the corresponding lemma form.
Alternative forms
- (nominative/dative plural): ceanna (Cois Fharraige)
Noun
cinn m
- inflection of ceann (“head”):
- vocative/genitive singular
- nominative/dative plural
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| cinn | chinn | gcinn |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- ^ Breatnach, Risteard B. (1947), The Irish of Ring, Co. Waterford: A Phonetic Study, Dublin Institute for Advanced Studies, →ISBN, section 159, page 34
- ^ Ó Cuív, Brian (1968), The Irish of West Muskerry, Co. Cork: A Phonetic Study, Dublin Institute for Advanced Studies, →ISBN, section 132, page 38; reprinted 1988
- ^ Sjoestedt, M. L. (1931), Phonétique d’un parler irlandais de Kerry [Phonetics of an Irish Dialect of Kerry] (in French), Paris: Librairie Ernest Leroux, § 45, page 24
- ^ Finck, F. N. (1899), Die araner mundart [The Aran Dialect] (in German), Zweiter Band: Wörterbuch [Second volume: Dictionary], Marburg: Elwert’sche Verlagsbuchhandlung, page 170
- ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “1 cingid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
- ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “1 cinnid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
Further reading
- Ó Dónaill, Niall (1977), “cinn”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
- de Bhaldraithe, Tomás (1959), “cinn”, in English-Irish Dictionary, An Gúm
- “cinn”, in New English-Irish Dictionary, Foras na Gaeilge, 2013–2026
Middle Irish
Noun
cinn
- inflection of cenn:
- genitive singular
- nominative plural
Mutation
| radical | lenition | nasalization |
|---|---|---|
| cinn | chinn | cinn pronounced with /ɡ(ʲ)-/ |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in Middle Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
Old English
|
Click on labels in the image. |
Etymology 1
From Proto-West Germanic *kinnu (“chin”).
Compare Old Frisian zin, Old Saxon, Old Dutch, and Old High German kinni, Old Norse kinn, Gothic 𐌺𐌹𐌽𐌽𐌿𐍃 (kinnus) and Latin gena, Ancient Greek γένυς (génus), Welsh gen, Tocharian A śanweṃ, Old Armenian ծնաւտ (cnawt), Lithuanian žandas, Persian چانه (čâne), Sanskrit हनु (hánu).
Alternative forms
Pronunciation
- IPA(key): /t͡ʃinn/, [t͡ʃin]
Noun
ċinn n
Declension
Strong a-stem:
| singular | plural | |
|---|---|---|
| nominative | ċinn | ċinn |
| accusative | ċinn | ċinn |
| genitive | ċinnes | ċinna |
| dative | ċinne | ċinnum |
Descendants
Etymology 2
See cynn.
Pronunciation
- IPA(key): /kinn/, [kin]
Noun
cinn n
- alternative form of cynn
Old Irish
Pronunciation
- IPA(key): /ˈkʲin̠ʲ/
Noun
cinn
- genitive singular of cenn (“head”)
Mutation
| radical | lenition | nasalization |
|---|---|---|
| cinn | chinn | cinn pronounced with /ɡʲ-/ |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in Old Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
Scottish Gaelic
Pronunciation
Etymology 1
From the root of cineal (“progeny, offspring”).
Verb
cinn (past chinn, future cinnidh, verbal noun cinntinn, past participle cinnte)
Etymology 2
See the etymology of the corresponding lemma form.
Noun
cinn m
- inflection of ceann:
- genitive singular
- nominative plural
Mutation
| radical | lenition |
|---|---|
| cinn | chinn |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Scottish Gaelic.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- ^ Oftedal, M. (1956), A linguistic survey of the Gaelic dialects of Scotland, Vol. III: The Gaelic of Leurbost, Isle of Lewis, Oslo: Norsk Tidsskrift for Sprogvidenskap
Further reading
- Edward Dwelly (1911), “cinn”, in Faclair Gàidhlig gu Beurla le Dealbhan [The Illustrated Gaelic–English Dictionary], 10th edition, Edinburgh: Birlinn Limited, →ISBN