blaosc
Irish
Alternative forms
Etymology
From Old Irish bláesc (“eggshell, nutshell”).
Pronunciation
- (Munster) IPA(key): /pˠl̪ˠeːsˠk/, [pˠl̪ˠëːə̯sˠk][1] (corresponding to the form plaosc)
- (Connacht) IPA(key): /bˠlˠiːsˠk/
- (Ulster) IPA(key): /bˠlˠiːsˠk/, (older) /bˠlˠɯːsˠk/
Noun
blaosc f (genitive singular blaoisce, nominative plural blaoscanna or blaoscacha)
- shell (of egg, nut, crustacean)
Declension
| |||||||||||||||||||||||||||||||||
- Alternative plural: blaoscacha
Derived terms
- blaosc an chinn (“skull, cranium”)
- blaosc cnó (“nutshell”)
- blaosc uibhe (“eggshell”)
Verb
blaosc (present analytic blaoscann, future analytic blaoscfaidh, verbal noun blaoscadh, past participle blaosctha)
- (transitive) puff, inflate
- (chemistry, transitive) decrepitate
Conjugation
| indicative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | blaoscaim | blaoscann tú; blaoscair† |
blaoscann sé, sí | blaoscaimid; blaoscann muid | blaoscann sibh | blaoscann siad; blaoscaid† |
a bhlaoscann; a bhlaoscas | blaosctar |
| past | bhlaosc mé; bhlaoscas | bhlaosc tú; bhlaoscais | bhlaosc sé, sí | bhlaoscamar; bhlaosc muid | bhlaosc sibh; bhlaoscabhair | bhlaosc siad; bhlaoscadar | a bhlaosc | blaoscadh |
| past habitual | bhlaoscainn / blaoscainn‡ |
bhlaosctá / blaosctᇠ|
bhlaoscadh sé, sí / blaoscadh sé, sí‡ |
bhlaoscaimis; bhlaoscadh muid / blaoscaimis‡; blaoscadh muid‡ |
bhlaoscadh sibh / blaoscadh sibh‡ |
bhlaoscaidís; bhlaoscadh siad / blaoscaidís‡; blaoscadh siad‡ |
a bhlaoscadh | bhlaosctaí / blaosctaí‡ |
| singular | plural | direct relative | autonomous | |||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| future | blaoscfaidh mé; blaoscfad |
blaoscfaidh tú; blaoscfair† |
blaoscfaidh sé, sí | blaoscfaimid; blaoscfaidh muid |
blaoscfaidh sibh | blaoscfaidh siad; blaoscfaid† |
a bhlaoscfaidh; a bhlaoscfas | blaoscfar |
| conditional | bhlaoscfainn / blaoscfainn‡ |
bhlaoscfá / blaoscfᇠ|
bhlaoscfadh sé, sí / blaoscfadh sé, sí‡ |
bhlaoscfaimis; bhlaoscfadh muid / blaoscfaimis‡; blaoscfadh muid‡ |
bhlaoscfadh sibh / blaoscfadh sibh‡ |
bhlaoscfaidís; bhlaoscfadh siad / blaoscfaidís‡; blaoscfadh siad‡ |
a bhlaoscfadh | bhlaoscfaí / blaoscfaí‡ |
| subjunctive | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| present | go mblaosca mé; go mblaoscad† |
go mblaosca tú; go mblaoscair† |
go mblaosca sé, sí | go mblaoscaimid; go mblaosca muid |
go mblaosca sibh | go mblaosca siad; go mblaoscaid† |
— | go mblaosctar |
| past | dá mblaoscainn | dá mblaosctá | dá mblaoscadh sé, sí | dá mblaoscaimis; dá mblaoscadh muid |
dá mblaoscadh sibh | dá mblaoscaidís; dá mblaoscadh siad |
— | dá mblaosctaí |
| imperative | singular | plural | direct relative | autonomous | ||||
| first | second | third | first | second | third | |||
| — | blaoscaim | blaosc | blaoscadh sé, sí | blaoscaimis | blaoscaigí; blaoscaidh† |
blaoscaidís | — | blaosctar |
| past participle | blaosctha | |||||||
| verbal noun | blaoscadh | |||||||
† archaic or dialect form
‡ dependent form
Mutation
| radical | lenition | eclipsis |
|---|---|---|
| blaosc | bhlaosc | mblaosc |
Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.
References
- ^ Sjoestedt, M. L. (1931), Phonétique d’un parler irlandais de Kerry [Phonetics of an Irish Dialect of Kerry] (in French), Paris: Librairie Ernest Leroux, page 22
Further reading
- “blaosc”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
- Ó Dónaill, Niall (1977), “blaosc”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
- Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “bláesc”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language