हार्द
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- হাৰ্দ (Assamese script)
- ᬳᬵᬃᬤ (Balinese script)
- হার্দ (Bengali script)
- 𑰮𑰯𑰨𑰿𑰟 (Bhaiksuki script)
- 𑀳𑀸𑀭𑁆𑀤 (Brahmi script)
- ဟာရ်္ဒ (Burmese script)
- હાર્દ (Gujarati script)
- ਹਾਰ੍ਦ (Gurmukhi script)
- 𑌹𑌾𑌰𑍍𑌦 (Grantha script)
- ꦲꦴꦂꦢ (Javanese script)
- 𑂯𑂰𑂩𑂹𑂠 (Kaithi script)
- ಹಾರ್ದ (Kannada script)
- ហាទ៌ (Khmer script)
- ຫາຣ຺ທ (Lao script)
- ഹാര്ദ (Malayalam script)
- ᡥᠠ᠊ᠠᡵᡩᠠ (Manchu script)
- 𑘮𑘰𑘨𑘿𑘟 (Modi script)
- ᠾᠠᢗᠷᢑᠠ᠋ (Mongolian script)
- 𑧎𑧑𑧈𑧠𑦿 (Nandinagari script)
- 𑐴𑐵𑐬𑑂𑐡 (Newa script)
- ହାର୍ଦ (Odia script)
- ꢲꢵꢬ꣄ꢣ (Saurashtra script)
- 𑆲𑆳𑆫𑇀𑆢 (Sharada script)
- 𑖮𑖯𑖨𑖿𑖟 (Siddham script)
- හාර්ද (Sinhalese script)
- 𑪂𑩛𑩼 𑪙𑩭 (Soyombo script)
- 𑚩𑚭𑚤𑚶𑚛 (Takri script)
- ஹார்த³ (Tamil script)
- హార్ద (Telugu script)
- หารฺท (Thai script)
- ཧཱ་རྡ (Tibetan script)
- 𑒯𑒰𑒩𑓂𑒠 (Tirhuta script)
- 𑨱𑨊𑨫𑩇𑨛 (Zanabazar Square script)
Etymology
Etymology tree
Vṛddhi derivative of हृद् (hṛd), from Proto-Indo-Iranian *ȷ́ʰŕ̥d-, from Proto-Indo-European *ḱḗr, from *ḱerd-.
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /ɦɑ́ːɾ.dɐ/
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /ɦɑːɾ.d̪ɐ/
Adjective
हार्द॑ • (hā́rda) stem
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | हार्दः॑ (hā́rdaḥ) | हार्दौ॑ (hā́rdau) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
हार्दाः॑ (hā́rdāḥ) हार्दा॑सः¹ (hā́rdāsaḥ¹) |
| accusative | हार्द॑म् (hā́rdam) | हार्दौ॑ (hā́rdau) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
हार्दा॑न् (hā́rdān) |
| instrumental | हार्दे॑न (hā́rdena) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दैः॑ (hā́rdaiḥ) हार्दे॑भिः¹ (hā́rdebhiḥ¹) |
| dative | हार्दा॑य (hā́rdāya) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दे॑भ्यः (hā́rdebhyaḥ) |
| ablative | हार्दा॑त् (hā́rdāt) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दे॑भ्यः (hā́rdebhyaḥ) |
| genitive | हार्द॑स्य (hā́rdasya) | हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दा॑नाम् (hā́rdānām) |
| locative | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दे॑षु (hā́rdeṣu) |
| vocative | हार्द॑ (hā́rda) | हार्दौ॑ (hā́rdau) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
हार्दाः॑ (hā́rdāḥ) हार्दा॑सः¹ (hā́rdāsaḥ¹) |
- ¹Vedic
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | हार्दा॑ (hā́rdā) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दाः॑ (hā́rdāḥ) |
| accusative | हार्दा॑म् (hā́rdām) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दाः॑ (hā́rdāḥ) |
| instrumental | हार्द॑या (hā́rdayā) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दा॑भिः (hā́rdābhiḥ) |
| dative | हार्दा॑यै (hā́rdāyai) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दा॑भ्यः (hā́rdābhyaḥ) |
| ablative | हार्दा॑याः (hā́rdāyāḥ) हार्दा॑यै² (hā́rdāyai²) |
हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दा॑भ्यः (hā́rdābhyaḥ) |
| genitive | हार्दा॑याः (hā́rdāyāḥ) हार्दा॑यै² (hā́rdāyai²) |
हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दा॑नाम् (hā́rdānām) |
| locative | हार्दा॑याम् (hā́rdāyām) | हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दा॑सु (hā́rdāsu) |
| vocative | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दाः॑ (hā́rdāḥ) |
- ¹Vedic
- ²Brāhmaṇas
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | हार्द॑म् (hā́rdam) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दा॑नि (hā́rdāni) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
| accusative | हार्द॑म् (hā́rdam) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दा॑नि (hā́rdāni) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
| instrumental | हार्दे॑न (hā́rdena) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दैः॑ (hā́rdaiḥ) हार्दे॑भिः¹ (hā́rdebhiḥ¹) |
| dative | हार्दा॑य (hā́rdāya) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दे॑भ्यः (hā́rdebhyaḥ) |
| ablative | हार्दा॑त् (hā́rdāt) | हार्दा॑भ्याम् (hā́rdābhyām) | हार्दे॑भ्यः (hā́rdebhyaḥ) |
| genitive | हार्द॑स्य (hā́rdasya) | हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दा॑नाम् (hā́rdānām) |
| locative | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्द॑योः (hā́rdayoḥ) | हार्दे॑षु (hā́rdeṣu) |
| vocative | हार्द॑ (hā́rda) | हार्दे॑ (hā́rde) | हार्दा॑नि (hā́rdāni) हार्दा॑¹ (hā́rdā¹) |
- ¹Vedic
Noun
हार्द॑ • (hā́rda) stem, n
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | हार्दम् (hārdam) | हार्दे (hārde) | हार्दानि (hārdāni) हार्दा¹ (hārdā¹) |
| accusative | हार्दम् (hārdam) | हार्दे (hārde) | हार्दानि (hārdāni) हार्दा¹ (hārdā¹) |
| instrumental | हार्देन (hārdena) | हार्दाभ्याम् (hārdābhyām) | हार्दैः (hārdaiḥ) हार्देभिः¹ (hārdebhiḥ¹) |
| dative | हार्दाय (hārdāya) | हार्दाभ्याम् (hārdābhyām) | हार्देभ्यः (hārdebhyaḥ) |
| ablative | हार्दात् (hārdāt) | हार्दाभ्याम् (hārdābhyām) | हार्देभ्यः (hārdebhyaḥ) |
| genitive | हार्दस्य (hārdasya) | हार्दयोः (hārdayoḥ) | हार्दानाम् (hārdānām) |
| locative | हार्दे (hārde) | हार्दयोः (hārdayoḥ) | हार्देषु (hārdeṣu) |
| vocative | हार्द (hārda) | हार्दे (hārde) | हार्दानि (hārdāni) हार्दा¹ (hārdā¹) |
- ¹Vedic
References
- Monier Williams (1899), “हार्द”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 1297.