भर्त्री
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- ভৰ্ত্ৰী (Assamese script)
- ᬪᬃᬢ᭄ᬭᬷ (Balinese script)
- ভর্ত্রী (Bengali script)
- 𑰥𑰨𑰿𑰝𑰿𑰨𑰱 (Bhaiksuki script)
- 𑀪𑀭𑁆𑀢𑁆𑀭𑀻 (Brahmi script)
- ဘရ်္တြီ (Burmese script)
- ભર્ત્રી (Gujarati script)
- ਭਰ੍ਤ੍ਰੀ (Gurmukhi script)
- 𑌭𑌰𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀 (Grantha script)
- ꦨꦂꦠꦿꦷ (Javanese script)
- 𑂦𑂩𑂹𑂞𑂹𑂩𑂲 (Kaithi script)
- ಭರ್ತ್ರೀ (Kannada script)
- ភត៌្រី (Khmer script)
- ຠຣ຺ຕ຺ຣີ (Lao script)
- ഭര്ത്രീ (Malayalam script)
- ᢨᠠᡵᢠᡵᡳᡳ (Manchu script)
- 𑘥𑘨𑘿𑘝𑘿𑘨𑘲 (Modi script)
- ᠪᠾᠠᠷᢐᠷᠢᠢ (Mongolian script)
- 𑧅𑧈𑧠𑦽𑧠𑧈𑧓 (Nandinagari script)
- 𑐨𑐬𑑂𑐟𑑂𑐬𑐷 (Newa script)
- ଭର୍ତ୍ରୀ (Odia script)
- ꢩꢬ꣄ꢡ꣄ꢬꢷ (Saurashtra script)
- 𑆨𑆫𑇀𑆠𑇀𑆫𑆵 (Sharada script)
- 𑖥𑖨𑖿𑖝𑖿𑖨𑖱 (Siddham script)
- භර්ත්රී (Sinhalese script)
- 𑩳𑩼 𑪙𑩫 𑪙𑩼𑩑𑩛 (Soyombo script)
- 𑚡𑚤𑚶𑚙𑚶𑚤𑚯 (Takri script)
- ப⁴ர்த்ரீ (Tamil script)
- భర్త్రీ (Telugu script)
- ภรฺตฺรี (Thai script)
- བྷ་རྟྲཱི (Tibetan script)
- 𑒦𑒩𑓂𑒞𑓂𑒩𑒲 (Tirhuta script)
- 𑨡𑨫𑩇𑨙𑩇𑨫𑨁𑨊 (Zanabazar Square script)
Etymology
From Proto-Indo-Iranian *bʰartríH (“mother, female bearer”), from Proto-Indo-European *bʰer-tríh₂, feminine of *bʰer-tōr (“bearer”), from *bʰer- (“to bear”). Cognate with Avestan 𐬠𐬀𐬭𐬆𐬚𐬭𐬍 (barəθrī, “mother”).
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /bʱɐɾ.tɾíː/
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /bʱɐɾ.t̪ɾiː/
Noun
भ॒र्त्री • (bhartrī́) stem, f
- a mother, a nourisher
- c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 5.5.2:
- यस्त्वा पिबति जीवति त्रायसे पुरुषं त्वम् ।
भर्त्री हि शश्वतामसि जनानां च न्यञ्चनी ॥- yastvā pibati jīvati trāyase puruṣaṃ tvam.
bhartrī hi śaśvatāmasi janānāṃ ca nyañcanī. - (O Silācī medicine): Whoever drinketh thee hath life: thou savest and protectest man.
As nursing mother of mankind, thou takest all upon thy lap.
- yastvā pibati jīvati trāyase puruṣaṃ tvam.
- यस्त्वा पिबति जीवति त्रायसे पुरुषं त्वम् ।
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | भ॒र्त्री (bhartrī́) | भ॒र्त्र्यौ॑ (bhartryàu) भ॒र्त्री¹ (bhartrī́¹) |
भ॒र्त्र्यः॑ (bhartryàḥ) भ॒र्त्रीः¹ (bhartrī́ḥ¹) |
| accusative | भ॒र्त्रीम् (bhartrī́m) | भ॒र्त्र्यौ॑ (bhartryàu) भ॒र्त्री¹ (bhartrī́¹) |
भ॒र्त्रीः (bhartrī́ḥ) |
| instrumental | भ॒र्त्र्या (bhartryā́) | भ॒र्त्रीभ्या॑म् (bhartrī́bhyām) | भ॒र्त्रीभिः॑ (bhartrī́bhiḥ) |
| dative | भ॒र्त्र्यै (bhartryái) | भ॒र्त्रीभ्या॑म् (bhartrī́bhyām) | भ॒र्त्रीभ्यः॑ (bhartrī́bhyaḥ) |
| ablative | भ॒र्त्र्याः (bhartryā́ḥ) भ॒र्त्र्यै² (bhartryái²) |
भ॒र्त्रीभ्या॑म् (bhartrī́bhyām) | भ॒र्त्रीभ्यः॑ (bhartrī́bhyaḥ) |
| genitive | भ॒र्त्र्याः (bhartryā́ḥ) भ॒र्त्र्यै² (bhartryái²) |
भ॒र्त्र्योः (bhartryóḥ) | भ॒र्त्रीणा॑म् (bhartrī́ṇām) |
| locative | भ॒र्त्र्याम् (bhartryā́m) | भ॒र्त्र्योः (bhartryóḥ) | भ॒र्त्रीषु॑ (bhartrī́ṣu) |
| vocative | भर्त्रि॑ (bhártri) | भर्त्र्यौ॑ (bhártryau) भर्त्री॑¹ (bhártrī¹) |
भर्त्र्यः॑ (bhártryaḥ) भर्त्रीः॑¹ (bhártrīḥ¹) |
- ¹Vedic
- ²Brāhmaṇas