क्रोशति

Sanskrit

Alternative scripts

ক্ৰোশতি (Assamese script)
ᬓ᭄ᬭᭀᬰᬢᬶ (Balinese script)
ক্রোশতি (Bengali script)
𑰎𑰿𑰨𑰺𑰫𑰝𑰰 (Bhaiksuki script)
𑀓𑁆𑀭𑁄𑀰𑀢𑀺 (Brahmi script)
ကြောၐတိ (Burmese script)
ક્રોશતિ (Gujarati script)
ਕ੍ਰੋਸ਼ਤਿ (Gurmukhi script)
𑌕𑍍𑌰𑍋𑌶𑌤𑌿 (Grantha script)
ꦏꦿꦺꦴꦯꦠꦶ (Javanese script)
𑂍𑂹𑂩𑂷𑂬𑂞𑂱 (Kaithi script)
ಕ್ರೋಶತಿ (Kannada script)
ក្រោឝតិ (Khmer script)
ກ຺ໂຣຨຕິ (Lao script)
ക്രോശതി (Malayalam script)
ᡬᡵᠣᡧᠠᢠᡳ (Manchu script)
𑘎𑘿𑘨𑘻𑘫𑘝𑘱 (Modi script)
ᢉᠷᠣᠸᠠᠱᠠᢐᠢ (Mongolian script)
𑦮𑧠𑧈𑧜𑧋𑦽𑧒 (Nandinagari script)
𑐎𑑂𑐬𑑀𑐱𑐟𑐶 (Newa script)
କ୍ରୋଶତି (Odia script)
ꢒ꣄ꢬꣂꢯꢡꢶ (Saurashtra script)
𑆑𑇀𑆫𑆾𑆯𑆠𑆴 (Sharada script)
𑖎𑖿𑖨𑖺𑖫𑖝𑖰 (Siddham script)
ක්‍රොශති (Sinhalese script)
𑩜 𑪙𑩼𑩕𑩿𑩫𑩑 (Soyombo script)
𑚊𑚶𑚤𑚴𑚧𑚙𑚮 (Takri script)
க்ரோஶதி (Tamil script)
క్రోశతి (Telugu script)
กฺโรศติ (Thai script)
ཀྲོ་ཤ་ཏི (Tibetan script)
𑒏𑓂𑒩𑒼𑒬𑒞𑒱 (Tirhuta script)
𑨋𑩇𑨫𑨆𑨮𑨙𑨁 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-Iranian *kráwćati

Sanskrit क्रोशति

Inherited from Proto-Indo-Iranian *kráwćati, perhaps ultimately from Proto-Indo-European *k(V)r-.

Cognate with Avestan 𐬑𐬭𐬀𐬊𐬯𐬆𐬧𐬙𐬄𐬨 𐬎𐬞𐬁 (xraosəṇtąm upā), Younger Avestan 𐬑𐬭𐬀𐬊𐬯𐬌𐬌𐬈𐬌𐬙𐬌 (xraosiieⁱti, “to call out, cry”), Middle Persian [script needed] (hlwstn' /⁠xrōstan⁠/, “to call, cry”), Parthian [script needed] (xrws, “to call out”), and perhaps also Lithuanian kriõkti (“to grunt”), Ancient Greek κρώζω (krṓzō), Latin crociō (“to croak like a raven”).^[1]

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /kɾɐ́w.ɕɐ.ti/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /kɾoː.ɕɐ.t̪i/

Verb

क्रोश॑ति • (króśati) third-singular indicative (class 1, type P, present, root क्रुश्)

to cry out, shriek, yell, bawl, call out, halloo
- c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda
- c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda
- c. 400 BCE, Mahābhārata
to exclaim
- c. 500 BCE – 100 BCE, Rāmāyaṇa 1.9.59
to lament, weep
- c. 200 BCE – 200 CE, Manusmṛti
- c. 400 BCE, Mahābhārata
to make a singing noise (as the ear)
- Kauś 58

Conjugation

Present: क्रोश॑ति (króśati), क्रोश॑ते (króśate)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	क्रोश॑ति króśati	क्रोश॑तः króśataḥ	क्रोश॑न्ति króśanti	क्रोश॑ते króśate	क्रोशे॑ते króśete	क्रोश॑न्ते króśante
Second	क्रोश॑सि króśasi	क्रोश॑थः króśathaḥ	क्रोश॑थ króśatha	क्रोश॑से króśase	क्रोशे॑थे króśethe	क्रोश॑ध्वे króśadhve
First	क्रोशा॑मि króśāmi	क्रोशा॑वः króśāvaḥ	क्रोशा॑मः / क्रोशा॑मसि¹ króśāmaḥ / króśāmasi¹	क्रोशे॑ króśe	क्रोशा॑वहे króśāvahe	क्रोशा॑महे króśāmahe
Imperative
Third	क्रोश॑तु króśatu	क्रोश॑ताम् króśatām	क्रोश॑न्तु króśantu	क्रोश॑ताम् króśatām	क्रोशे॑ताम् króśetām	क्रोश॑न्ताम् króśantām
Second	क्रोश॑ króśa	क्रोश॑तम् króśatam	क्रोश॑त króśata	क्रोश॑स्व króśasva	क्रोशे॑थाम् króśethām	क्रोश॑ध्वम् króśadhvam
First	क्रोशा॑नि króśāni	क्रोशा॑व króśāva	क्रोशा॑म króśāma	क्रोशै॑ króśai	क्रोशा॑वहै króśāvahai	क्रोशा॑महै króśāmahai
Optative/Potential
Third	क्रोशे॑त् króśet	क्रोशे॑ताम् króśetām	क्रोशे॑युः króśeyuḥ	क्रोशे॑त króśeta	क्रोशे॑याताम् króśeyātām	क्रोशे॑रन् króśeran
Second	क्रोशेः॑ króśeḥ	क्रोशे॑तम् króśetam	क्रोशे॑त króśeta	क्रोशे॑थाः króśethāḥ	क्रोशे॑याथाम् króśeyāthām	क्रोशे॑ध्वम् króśedhvam
First	क्रोशे॑यम् króśeyam	क्रोशे॑व króśeva	क्रोशे॑म króśema	क्रोशे॑य króśeya	क्रोशे॑वहि króśevahi	क्रोशे॑महि króśemahi
Subjunctive
Third	क्रोशा॑त् / क्रोशा॑ति króśāt / króśāti	क्रोशा॑तः króśātaḥ	क्रोशा॑न् króśān	क्रोशा॑ते / क्रोशा॑तै króśāte / króśātai	क्रोशै॑ते króśaite	क्रोश॑न्त / क्रोशा॑न्तै króśanta / króśāntai
Second	क्रोशाः॑ / क्रोशा॑सि króśāḥ / króśāsi	क्रोशा॑थः króśāthaḥ	क्रोशा॑थ króśātha	क्रोशा॑से / क्रोशा॑सै króśāse / króśāsai	क्रोशै॑थे króśaithe	क्रोशा॑ध्वै króśādhvai
First	क्रोशा॑नि króśāni	क्रोशा॑व króśāva	क्रोशा॑म króśāma	क्रोशै॑ króśai	क्रोशा॑वहै króśāvahai	क्रोशा॑महै króśāmahai
Participles
	क्रोश॑त् króśat			क्रोश॑मान króśamāna
Notes	The subjunctive is only used in Vedic Sanskrit. ¹Vedic

Imperfect: अक्रो॑शत् (ákrośat), अक्रो॑शत (ákrośata)
	Active			Mediopassive
	Singular	Dual	Plural	Singular	Dual	Plural
Indicative
Third	अक्रो॑शत् ákrośat	अक्रो॑शताम् ákrośatām	अक्रो॑शन् ákrośan	अक्रो॑शत ákrośata	अक्रो॑शेताम् ákrośetām	अक्रो॑शन्त ákrośanta
Second	अक्रो॑शः ákrośaḥ	अक्रो॑शतम् ákrośatam	अक्रो॑शत ákrośata	अक्रो॑शथाः ákrośathāḥ	अक्रो॑शेथाम् ákrośethām	अक्रो॑शध्वम् ákrośadhvam
First	अक्रो॑शम् ákrośam	अक्रो॑शाव ákrośāva	अक्रो॑शाम ákrośāma	अक्रो॑शे ákrośe	अक्रो॑शावहि ákrośāvahi	अक्रो॑शामहि ákrośāmahi

Descendants

Prakrit: *𑀓𑁄𑀲𑀇 (*kosaï)
- Garhwali: कोसणु (kosṇu)
- Hindustani:
  - Hindi: कोसना (kosnā)
    - → Punjabi:
      - Gurmukhi script: ਕੋਸਣਾ (kosṇā)
      - Shahmukhi script: کوسنا (kosṇā)
  - Urdu: کوسْنَا (kosnā)
- Romani: koshel

References

^ Mayrhofer, Manfred (1992), “KROŚ”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume I, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 416