कलि
See also: काली
Sanskrit
Alternative scripts
Alternative scripts
- কলি (Assamese script)
- ᬓᬮᬶ (Balinese script)
- কলি (Bengali script)
- 𑰎𑰩𑰰 (Bhaiksuki script)
- 𑀓𑀮𑀺 (Brahmi script)
- ကလိ (Burmese script)
- કલિ (Gujarati script)
- ਕਲਿ (Gurmukhi script)
- 𑌕𑌲𑌿 (Grantha script)
- ꦏꦭꦶ (Javanese script)
- 𑂍𑂪𑂱 (Kaithi script)
- ಕಲಿ (Kannada script)
- កលិ (Khmer script)
- ກລິ (Lao script)
- കലി (Malayalam script)
- ᡬᠠᠯᡳ (Manchu script)
- 𑘎𑘩𑘱 (Modi script)
- ᢉᠠᠯᠢ (Mongolian script)
- 𑦮𑧉𑧒 (Nandinagari script)
- 𑐎𑐮𑐶 (Newa script)
- କଲି (Odia script)
- ꢒꢭꢶ (Saurashtra script)
- 𑆑𑆬𑆴 (Sharada script)
- 𑖎𑖩𑖰 (Siddham script)
- කලි (Sinhalese script)
- 𑩜𑩽𑩑 (Soyombo script)
- 𑚊𑚥𑚮 (Takri script)
- கலி (Tamil script)
- కలి (Telugu script)
- กลิ (Thai script)
- ཀ་ལི (Tibetan script)
- 𑒏𑒪𑒱 (Tirhuta script)
- 𑨋𑨬𑨁 (Zanabazar Square script)
Etymology 1
Unknown.[1]
Pronunciation
- (Vedic)
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /kɐ.l̪i/
Noun
कलि॑ • (káli) stem, m [2]
- (dice games) ace (the side of a die marked with one pip); a losing die
- c. 1200 BCE – 1000 BCE, Atharvaveda 7.109.1:
- इदमुग्राय बभ्रवे नमो यो अक्षेषु तनूवशी ।
घृतेन कलिं शिक्षामि स नो मृडातीदृशे ॥- idamugrāya babhrave namo yo akṣeṣu tanūvaśī.
ghṛtena kaliṃ śikṣāmi sa no mṛḍātīdṛśe.
- (please add an English translation of this quotation)
- idamugrāya babhrave namo yo akṣeṣu tanūvaśī.
- इदमुग्राय बभ्रवे नमो यो अक्षेषु तनूवशी ।
- strife, quarrel, discord
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | कलिः॑ (káliḥ) | कली॑ (kálī) | कल॑यः (kálayaḥ) |
| accusative | कलि॑म् (kálim) | कली॑ (kálī) | कली॑न् (kálīn) |
| instrumental | कलि॑ना (kálinā) कल्या॑¹ (kályā¹) |
कलि॑भ्याम् (kálibhyām) | कलि॑भिः (kálibhiḥ) |
| dative | कल॑ये (kálaye) | कलि॑भ्याम् (kálibhyām) | कलि॑भ्यः (kálibhyaḥ) |
| ablative | कलेः॑ (káleḥ) कल्यः॑¹ (kályaḥ¹) |
कलि॑भ्याम् (kálibhyām) | कलि॑भ्यः (kálibhyaḥ) |
| genitive | कलेः॑ (káleḥ) कल्यः॑¹ (kályaḥ¹) |
कल्योः॑ (kályoḥ) | कली॑नाम् (kálīnām) |
| locative | कलौ॑ (kálau) कला॑¹ (kálā¹) |
कल्योः॑ (kályoḥ) | कलि॑षु (káliṣu) |
| vocative | कले॑ (kále) | कली॑ (kálī) | कल॑यः (kálayaḥ) |
- ¹Vedic
Derived terms
- कलिकाल (kalikāla, “Kali Yuga”)
- कलिकृत् (kalikṛt, “contentious”)
- कलिद्रु (kalidru, literally “tree of strife”)
- कलिद्रुम (kalidruma)
- कलिपुरुष (kalipuruṣa, “the demon Kali or Kalipurush”)
- कलिप्रिय (kalipriya, “fond of fighting”)
- कलियुग (kaliyuga)
Noun
क॒लि • (kalí) stem, m [3]
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | क॒लिः (kalíḥ) | क॒ली (kalī́) | क॒लयः॑ (kaláyaḥ) |
| accusative | क॒लिम् (kalím) | क॒ली (kalī́) | क॒लीन् (kalī́n) |
| instrumental | क॒लिना॑ (kalínā) क॒ल्या¹ (kalyā́¹) |
क॒लिभ्या॑म् (kalíbhyām) | क॒लिभिः॑ (kalíbhiḥ) |
| dative | क॒लये॑ (kaláye) | क॒लिभ्या॑म् (kalíbhyām) | क॒लिभ्यः॑ (kalíbhyaḥ) |
| ablative | क॒लेः (kaléḥ) क॒ल्यः¹ (kalyáḥ¹) |
क॒लिभ्या॑म् (kalíbhyām) | क॒लिभ्यः॑ (kalíbhyaḥ) |
| genitive | क॒लेः (kaléḥ) क॒ल्यः¹ (kalyáḥ¹) |
क॒ल्योः (kalyóḥ) | क॒ली॒नाम् (kalīnā́m) |
| locative | क॒लौ (kaláu) क॒ला¹ (kalā́¹) |
क॒ल्योः (kalyóḥ) | क॒लिषु॑ (kalíṣu) |
| vocative | कले॑ (kále) | कली॑ (kálī) | कल॑यः (kálayaḥ) |
- ¹Vedic
Etymology 2
Unknown.[4]
Pronunciation
- (Classical Sanskrit) IPA(key): /kɐ.l̪i/
Noun
Declension
| singular | dual | plural | |
|---|---|---|---|
| nominative | कलिः (kaliḥ) | कली (kalī) | कलयः (kalayaḥ) |
| accusative | कलिम् (kalim) | कली (kalī) | कलीः (kalīḥ) |
| instrumental | कल्या (kalyā) | कलिभ्याम् (kalibhyām) | कलिभिः (kalibhiḥ) |
| dative | कलये (kalaye) कल्यै¹ (kalyai¹) |
कलिभ्याम् (kalibhyām) | कलिभ्यः (kalibhyaḥ) |
| ablative | कलेः (kaleḥ) कल्याः¹ (kalyāḥ¹) |
कलिभ्याम् (kalibhyām) | कलिभ्यः (kalibhyaḥ) |
| genitive | कलेः (kaleḥ) कल्याः¹ (kalyāḥ¹) |
कल्योः (kalyoḥ) | कलीनाम् (kalīnām) |
| locative | कलौ (kalau) कल्याम्¹ (kalyām¹) |
कल्योः (kalyoḥ) | कलिषु (kaliṣu) |
| vocative | कले (kale) | कली (kalī) | कलयः (kalayaḥ) |
- ¹Later Sanskrit
Descendants
- Dardic:
- Palula: کیلیۡ (kéeli, “walnut kernel”)
References
- ^ Mayrhofer, Manfred (1992), “káli-”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan][1] (in German), volume I, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 322
- ^ Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “káli¹”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 149
- ^ Mayrhofer, Manfred (1992), “kalí-”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan][2] (in German), volume I, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 323
- ^ Mayrhofer, Manfred (2001), “kali-³”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan][3] (in German), volume III, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 73
- ^ Apte, Vaman Shivram (1890), “कलिका, कलिः”, in The practical Sanskrit-English dictionary, Poona: Prasad Prakashan, page 546
- ^ Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “kali-²”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 149
Further reading
- Monier Williams (1899), “कलि”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 261.
- Apte, Vaman Shivram (1890), “कलिः”, in The practical Sanskrit-English dictionary, Poona: Prasad Prakashan, page 546
- Arthur Anthony Macdonell (1893), “कलि”, in A practical Sanskrit dictionary with transliteration, accentuation, and etymological analysis throughout, London: Oxford University Press, page 64