عاجز
Arabic
| Root |
|---|
| ع ج ز (ʕ j z) |
| 8 terms |
Etymology
Derived from the active participle of عَجَزَ (ʕajaza, “to become incapable”).
Pronunciation
- IPA(key): /ʕaː.d͡ʒiz/
Adjective
عَاجِز • (ʕājiz) (feminine عَاجِزَة (ʕājiza), masculine plural عَاجِزُون (ʕājizūn), feminine plural عَاجِزَات (ʕājizāt), elative أَعْجَز (ʔaʕjaz))
Declension
| singular | masculine | feminine | ||
|---|---|---|---|---|
| basic singular triptote | singular triptote in ـَة (-a) | |||
| indefinite | definite | indefinite | definite | |
| informal | عَاجِز ʕājiz |
الْعَاجِز al-ʕājiz |
عَاجِزَة ʕājiza |
الْعَاجِزَة al-ʕājiza |
| nominative | عَاجِزٌ ʕājizun |
الْعَاجِزُ al-ʕājizu |
عَاجِزَةٌ ʕājizatun |
الْعَاجِزَةُ al-ʕājizatu |
| accusative | عَاجِزًا ʕājizan |
الْعَاجِزَ al-ʕājiza |
عَاجِزَةً ʕājizatan |
الْعَاجِزَةَ al-ʕājizata |
| genitive | عَاجِزٍ ʕājizin |
الْعَاجِزِ al-ʕājizi |
عَاجِزَةٍ ʕājizatin |
الْعَاجِزَةِ al-ʕājizati |
| dual | masculine | feminine | ||
| indefinite | definite | indefinite | definite | |
| informal | عَاجِزَيْن ʕājizayn |
الْعَاجِزَيْن al-ʕājizayn |
عَاجِزَتَيْن ʕājizatayn |
الْعَاجِزَتَيْن al-ʕājizatayn |
| nominative | عَاجِزَانِ ʕājizāni |
الْعَاجِزَانِ al-ʕājizāni |
عَاجِزَتَانِ ʕājizatāni |
الْعَاجِزَتَانِ al-ʕājizatāni |
| accusative | عَاجِزَيْنِ ʕājizayni |
الْعَاجِزَيْنِ al-ʕājizayni |
عَاجِزَتَيْنِ ʕājizatayni |
الْعَاجِزَتَيْنِ al-ʕājizatayni |
| genitive | عَاجِزَيْنِ ʕājizayni |
الْعَاجِزَيْنِ al-ʕājizayni |
عَاجِزَتَيْنِ ʕājizatayni |
الْعَاجِزَتَيْنِ al-ʕājizatayni |
| plural | masculine | feminine | ||
| sound masculine plural | sound feminine plural | |||
| indefinite | definite | indefinite | definite | |
| informal | عَاجِزِين ʕājizīn |
الْعَاجِزِين al-ʕājizīn |
عَاجِزَات ʕājizāt |
الْعَاجِزَات al-ʕājizāt |
| nominative | عَاجِزُونَ ʕājizūna |
الْعَاجِزُونَ al-ʕājizūna |
عَاجِزَاتٌ ʕājizātun |
الْعَاجِزَاتُ al-ʕājizātu |
| accusative | عَاجِزِينَ ʕājizīna |
الْعَاجِزِينَ al-ʕājizīna |
عَاجِزَاتٍ ʕājizātin |
الْعَاجِزَاتِ al-ʕājizāti |
| genitive | عَاجِزِينَ ʕājizīna |
الْعَاجِزِينَ al-ʕājizīna |
عَاجِزَاتٍ ʕājizātin |
الْعَاجِزَاتِ al-ʕājizāti |
Noun
عَاجِز • (ʕājiz) m (plural عَجَزَة (ʕajaza))
- disabled person
Declension
| singular | basic singular triptote | ||
|---|---|---|---|
| indefinite | definite | construct | |
| informal | عَاجِز ʕājiz |
الْعَاجِز al-ʕājiz |
عَاجِز ʕājiz |
| nominative | عَاجِزٌ ʕājizun |
الْعَاجِزُ al-ʕājizu |
عَاجِزُ ʕājizu |
| accusative | عَاجِزًا ʕājizan |
الْعَاجِزَ al-ʕājiza |
عَاجِزَ ʕājiza |
| genitive | عَاجِزٍ ʕājizin |
الْعَاجِزِ al-ʕājizi |
عَاجِزِ ʕājizi |
| dual | indefinite | definite | construct |
| informal | عَاجِزَيْن ʕājizayn |
الْعَاجِزَيْن al-ʕājizayn |
عَاجِزَيْ ʕājizay |
| nominative | عَاجِزَانِ ʕājizāni |
الْعَاجِزَانِ al-ʕājizāni |
عَاجِزَا ʕājizā |
| accusative | عَاجِزَيْنِ ʕājizayni |
الْعَاجِزَيْنِ al-ʕājizayni |
عَاجِزَيْ ʕājizay |
| genitive | عَاجِزَيْنِ ʕājizayni |
الْعَاجِزَيْنِ al-ʕājizayni |
عَاجِزَيْ ʕājizay |
| plural | broken plural triptote in ـَة (-a) | ||
| indefinite | definite | construct | |
| informal | عَجَزَة ʕajaza |
الْعَجَزَة al-ʕajaza |
عَجَزَة ʕajazat |
| nominative | عَجَزَةٌ ʕajazatun |
الْعَجَزَةُ al-ʕajazatu |
عَجَزَةُ ʕajazatu |
| accusative | عَجَزَةً ʕajazatan |
الْعَجَزَةَ al-ʕajazata |
عَجَزَةَ ʕajazata |
| genitive | عَجَزَةٍ ʕajazatin |
الْعَجَزَةِ al-ʕajazati |
عَجَزَةِ ʕajazati |
Descendants
- → Armenian: աջիզ (aǰiz)
- → Azerbaijani: aciz
- → Persian: عاجز
- → Northern Kurdish: aciz, eciz, êciz
- → Ottoman Turkish: عاجز (âciz)
- → Turkmen: ejiz
Chagatai
Etymology
Borrowed from Classical Persian عَاجِز (ājiz), from Arabic عَاجِز (ʕājiz).
Adjective
عاجز • (ʿājz /ʿājiz, ʿājız/) (feminine عاجزه (/ʿājizä/))
- weak, incapable, frail
- عاجز بولماق ― ʿājz bwlmāq /ʿājiz bolmaq/ ― to become incapable of
- عاجز کورماک ― ʿājz kwrmāk /ʿājiz körmäk/ ― to feel weak
- عاجز قیلماق ― ʿājz qylmāq /ʿājiz qılmaq/ ― to make weak, to weaken
- helpless, powerless
- عاجز ایلاماک ― ʿājz ʾylāmāk /ʿājiz äylämäk/ ― to make helpless, to leave helpless
- عاجز بولماق ― ʿājz bwlmāq /ʿājiz bolmaq/ ― to become helpless
- عاجز کیلماک ― ʿājz kylmāk /ʿājiz kelmäk/ ― to be left helpless
- عاجز قالماق ― ʿājz qālmāq /ʿājiz qalmaq/ ― to be left helpless
Derived terms
- عاجزانه (ʿājzānh /ʿājizānä/, “weakish”)
- عاجزلیق (ʿājz-lyq /ʿājızlıq/, “helplessness, powerlessness”)
Related terms
Chagatai terms derived from the Arabic root ع ج ز (0 c, 2 e)
Descendants
Further reading
- Bahawudun, Muhemmettursun; Gheyurani, Ghenizat; Qadir, Isma'il; Ehet, Ablimit (2002), چاغاتاي تىلىنىڭ ئىزاھلىق لۇغىتى [Explanatory Dictionary of the Chagatai Language][1] (in Uyghur), Shinjang Xelq Neshriyati, →ISBN, page 5
- Ünlü, Suat (2013), Çağatay Türkçesi Sözlüğü [Dictionary of Chagatai Turkic] (in Turkish), Konya: Eğitim Yayınevi, →ISBN, page 6