съхранити

Old Church Slavonic

Alternative forms

  • схранити (sxraniti)

Etymology

съ- (sŭ-) +‎ хранити (xraniti)

Verb

съхранити • (sŭxranitipf

  1. guard, protect
    • from the Story of Ahikar:
      аꙁь схранихь те доньдѣже вьꙁиска тебе ц҃реь.
      azĭ sxranixĭ te donĭděže vĭziska tebe c:reĭ.
      (please add an English translation of this quotation)
      аꙁь же сьхраних и не погꙋбих ѥго нъ живь ѥ.
      azĭ že sĭxranix i ne pogubix jego nŭ živĭ je.
      (please add an English translation of this quotation)
  2. preserve, keep
    • John 12:25, from Codex Marianus, 4122500-4122510:
      любѧи д꙯шѫ своѭ погꙋбитъ ѭ̑ · ꙇ ненавидѧи д꙯шѧ своеѩ · вь мирѣ семь · въ животѣ вѣчънѣемь съхранитъ ѭ ·
      ljubęi d:šǫ svojǫ pogubitŭ jǫ̂ · i nenavidęi d:šę svojeję · vĭ mirě semĭ · vŭ životě věčŭnějemĭ sŭxranitŭ jǫ ·
      Anyone who loves their life will lose it, while anyone who hates their life in this world will keep it for eternal life.
  3. bury
    • from the Life of Wenceslas:
      вѧчеслава же разсѣкше ѿидоша и не съхранивше его.
      vęčeslava že razsěkše otidoša i ne sŭxranivše ego.
      And they hacked Wenceslas apart and left him unburied.

Conjugation

Conjugation of съхранити
infinitive съхранити (sŭxraniti)
supine съхранитъ (sŭxranitŭ)
singular dual plural
masculine neuter feminine masculine neuter feminine masculine neuter feminine
l-participle съхранилъ (sŭxranilŭ) съхранило (sŭxranilo) съхранила (sŭxranila) съхранила (sŭxranila) съхранилѣ (sŭxranilě) съхранилѣ (sŭxranilě) съхранили (sŭxranili) съхранила (sŭxranila) съхранилꙑ (sŭxranily)
singular dual plural
1st 2nd 3rd 1st 2nd 3rd 1st 2nd 3rd
азъ тꙑ тъ вѣ ва та мꙑ вꙑ ти
present съхранѭ (sŭxranjǫ) съхраниши (sŭxraniši) съхранитъ (sŭxranitŭ) съхранивѣ (sŭxranivě) съхранита (sŭxranita) съхраните, съхранита (sŭxranite, sŭxranita) съхранимъ (sŭxranimŭ) съхраните (sŭxranite) съхранѧтъ (sŭxranętŭ)
imperfect съхранꙗахъ (sŭxranjaaxŭ) съхранꙗаше (sŭxranjaaše) съхранꙗаше (sŭxranjaaše) съхранꙗаховѣ (sŭxranjaaxově) съхранꙗашета (sŭxranjaašeta) съхранꙗашете, съхранꙗашета (sŭxranjaašete, sŭxranjaašeta) съхранꙗахомъ (sŭxranjaaxomŭ) съхранꙗашете (sŭxranjaašete) съхранꙗахѫ (sŭxranjaaxǫ)
aorist съхранихъ (sŭxranixŭ) съхрани (sŭxrani) съхрани (sŭxrani) съхраниховѣ (sŭxranixově) съхраниста (sŭxranista) съхранисте, съхраниста (sŭxraniste, sŭxranista) съхранихомъ (sŭxranixomŭ) съхранисте (sŭxraniste) съхранишѧ (sŭxranišę)
perfect1 Use the l-participle of съхранити and the present tense of the auxiliary verb бꙑти
e.g. first-person masculine singular → съхранилъ ѥсмь
pluperfect1 Use the l-participle of съхранити and the imperfective aorist or imperfect tense of the auxiliary verb бꙑти
e.g. first-person masculine singular → съхранилъ бѣхъ or съхранилъ бѣахъ
future perfect1 Use the l-participle of съхранити and the future tense of the auxiliary verb бꙑти
e.g. first-person masculine singular → съхранилъ бѫдѫ
conditional1 Use the l-participle of съхранити and the conditional mood2 or perfective aorist tense of the auxiliary verb бꙑти
e.g. first-person masculine singular → съхранилъ бимь or съхранилъ бꙑхъ
imperative съхрани (sŭxrani) съхрани (sŭxrani) съхранивѣ (sŭxranivě) съхранита (sŭxranita) съхранимъ (sŭxranimŭ) съхраните (sŭxranite)

1 Except first/second-person neuter singular/dual/plural.
2 The dual forms are unattested.
See also Old Church Slavonic grammar § Verbs on WikipediaWikipedia .

Present active participle of съхранити
short forms
singular dual plural
masculine neuter feminine masculine neuter feminine masculine neuter feminine
nominative съхранѧ (sŭxranę) съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧща (sŭxranęšta) съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧще (sŭxranęšte) съхранѧща (sŭxranęšta) съхранѧщѧ (sŭxranęštę)
genitive съхранѧща (sŭxranęšta) съхранѧщѧ (sŭxranęštę) съхранѧщоу (sŭxranęštu) съхранѧщь (sŭxranęštĭ)
dative съхранѧщоу (sŭxranęštu) съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧщема (sŭxranęštema) съхранѧщама (sŭxranęštama) съхранѧщемъ (sŭxranęštemŭ) съхранѧщамъ (sŭxranęštamŭ)
accusative съхранѧщь (sŭxranęštĭ) съхранѧще (sŭxranęšte) съхранѧщѫ (sŭxranęštǫ) съхранѧща (sŭxranęšta) съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧщѧ (sŭxranęštę) съхранѧща (sŭxranęšta) съхранѧщѧ (sŭxranęštę)
instrumental съхранѧщемь (sŭxranęštemĭ) съхранѧщеѭ (sŭxranęštejǫ) съхранѧщема (sŭxranęštema) съхранѧщама (sŭxranęštama) съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧщами (sŭxranęštami)
locative съхранѧщи (sŭxranęšti) съхранѧщоу (sŭxranęštu) съхранѧщихъ (sŭxranęštixŭ) съхранѧщахъ (sŭxranęštaxŭ)
long forms
nominative съхранѧи (sŭxranęi) съхранѧщеѥ (sŭxranęšteje) съхранѧщиꙗ (sŭxranęštija) съхранѧщаꙗ (sŭxranęštaja) съхранѧщии (sŭxranęštii) съхранѧщеи, съхранѧщии (sŭxranęštei, sŭxranęštii) съхранѧщаꙗ (sŭxranęštaja) съхранѧщѧѩ (sŭxranęštęję)
genitive съхранѧщаѥго (sŭxranęštajego) съхранѧщѧѩ (sŭxranęštęję) съхранѧщоую (sŭxranęštuju) съхранѧщиихъ (sŭxranęštiixŭ)
dative съхранѧщоуѥмоу (sŭxranęštujemu) съхранѧщии (sŭxranęštii) съхранѧщиима (sŭxranęštiima) съхранѧщиимъ (sŭxranęštiimŭ)
accusative съхранѧщии (sŭxranęštii) съхранѧщеѥ (sŭxranęšteje) съхранѧщѫѭ (sŭxranęštǫjǫ) съхранѧщаꙗ (sŭxranęštaja) съхранѧщии (sŭxranęštii) съхранѧщѧѩ (sŭxranęštęję) съхранѧщаꙗ (sŭxranęštaja) съхранѧщѧѩ (sŭxranęštęję)
instrumental съхранѧщиимь (sŭxranęštiimĭ) съхранѧщѫѭ (sŭxranęštǫjǫ) съхранѧщиима (sŭxranęštiima) съхранѧщиими (sŭxranęštiimi)
locative съхранѧщиимь (sŭxranęštiimĭ) съхранѧщии (sŭxranęštii) съхранѧщоую (sŭxranęštuju) съхранѧщиихъ (sŭxranęštiixŭ)
Present passive participle of съхранити
short forms
singular dual plural
masculine neuter feminine masculine neuter feminine masculine neuter feminine
nominative съхранимъ (sŭxranimŭ) съхранимо (sŭxranimo) съхранима (sŭxranima) съхранима (sŭxranima) съхранимѣ (sŭxranimě) съхраними (sŭxranimi) съхранима (sŭxranima) съхранимꙑ (sŭxranimy)
genitive съхранима (sŭxranima) съхранимꙑ (sŭxranimy) съхранимоу (sŭxranimu) съхранимъ (sŭxranimŭ)
dative съхранимоу (sŭxranimu) съхранимѣ (sŭxranimě) съхранимома (sŭxranimoma) съхранимама (sŭxranimama) съхранимомъ (sŭxranimomŭ) съхранимамъ (sŭxranimamŭ)
accusative съхранимъ (sŭxranimŭ) съхранимо (sŭxranimo) съхранимѫ (sŭxranimǫ) съхранима (sŭxranima) съхранимѣ (sŭxranimě) съхранимꙑ (sŭxranimy) съхранима (sŭxranima) съхранимꙑ (sŭxranimy)
instrumental съхранимомь (sŭxranimomĭ) съхранимоѭ (sŭxranimojǫ) съхранимома (sŭxranimoma) съхранимама (sŭxranimama) съхранимꙑ (sŭxranimy) съхранимами (sŭxranimami)
locative съхранимѣ (sŭxranimě) съхранимоу (sŭxranimu) съхранимѣхъ (sŭxraniměxŭ) съхранимахъ (sŭxranimaxŭ)
long forms
nominative съхранимꙑи (sŭxranimyi) съхранимоѥ (sŭxranimoje) съхранимаꙗ (sŭxranimaja) съхранимаꙗ (sŭxranimaja) съхранимѣи (sŭxraniměi) съхранимии (sŭxranimii) съхранимаꙗ (sŭxranimaja) съхранимꙑѩ (sŭxranimyję)
genitive съхранимaѥго (sŭxranimajego) съхранимꙑѩ (sŭxranimyję) съхранимоую (sŭxranimuju) съхранимꙑихъ (sŭxranimyixŭ)
dative съхранимоуѥмоу (sŭxranimujemu) съхранимѣи (sŭxraniměi) съхранимꙑима (sŭxranimyima) съхранимꙑимъ (sŭxranimyimŭ)
accusative съхранимꙑи (sŭxranimyi) съхранимоѥ (sŭxranimoje) съхранимѫѭ (sŭxranimǫjǫ) съхранимаꙗ (sŭxranimaja) съхранимѣи (sŭxraniměi) съхранимꙑѩ (sŭxranimyję) съхранимаꙗ (sŭxranimaja) съхранимꙑѩ (sŭxranimyję)
instrumental съхранимꙑимь (sŭxranimyimĭ) съхранимѫѭ (sŭxranimǫjǫ) съхранимꙑима (sŭxranimyima) съхранимꙑими (sŭxranimyimi)
locative съхранимѣѥмь (sŭxranimějemĭ) съхранимѣи (sŭxraniměi) съхранимоую (sŭxranimuju) съхранимꙑихъ (sŭxranimyixŭ)
Past active participle of съхранити
short forms
singular dual plural
masculine neuter feminine masculine neuter feminine masculine neuter feminine
nominative съхрань, съхранивъ (sŭxranĭ, sŭxranivŭ) съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньша, съхранивъша (sŭxranĭša, sŭxranivŭša) съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньше, съхранивъше (sŭxranĭše, sŭxranivŭše) съхраньша, съхранивъша (sŭxranĭša, sŭxranivŭša) съхраньшѧ, съхранивъшѧ (sŭxranĭšę, sŭxranivŭšę)
genitive съхраньша, съхранивъша (sŭxranĭša, sŭxranivŭša) съхраньшѧ, съхранивъшѧ (sŭxranĭšę, sŭxranivŭšę) съхраньшоу, съхранивъшоу (sŭxranĭšu, sŭxranivŭšu) съхраньшь, съхранивъшь (sŭxranĭšĭ, sŭxranivŭšĭ)
dative съхраньшоу, съхранивъшоу (sŭxranĭšu, sŭxranivŭšu) съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньшема, съхранивъшема (sŭxranĭšema, sŭxranivŭšema) съхраньшама, съхранивъшама (sŭxranĭšama, sŭxranivŭšama) съхраньшемъ, съхранивъшемъ (sŭxranĭšemŭ, sŭxranivŭšemŭ) съхраньшамъ, съхранивъшамъ (sŭxranĭšamŭ, sŭxranivŭšamŭ)
accusative съхраньшь, съхранивъшь (sŭxranĭšĭ, sŭxranivŭšĭ) съхраньше, съхранивъше (sŭxranĭše, sŭxranivŭše) съхраньшѫ, съхранивъшѫ (sŭxranĭšǫ, sŭxranivŭšǫ) съхраньша, съхранивъша (sŭxranĭša, sŭxranivŭša) съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньшѧ, съхранивъшѧ (sŭxranĭšę, sŭxranivŭšę) съхраньша, съхранивъша (sŭxranĭša, sŭxranivŭša) съхраньшѧ, съхранивъшѧ (sŭxranĭšę, sŭxranivŭšę)
instrumental съхраньшемь, съхранивъшемь (sŭxranĭšemĭ, sŭxranivŭšemĭ) съхраньшеѭ, съхранивъшеѭ (sŭxranĭšejǫ, sŭxranivŭšejǫ) съхраньшема, съхранивъшема (sŭxranĭšema, sŭxranivŭšema) съхраньшама, съхранивъшама (sŭxranĭšama, sŭxranivŭšama) съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньшами, съхранивъшами (sŭxranĭšami, sŭxranivŭšami)
locative съхраньши, съхранивъши (sŭxranĭši, sŭxranivŭši) съхраньшоу, съхранивъшоу (sŭxranĭšu, sŭxranivŭšu) съхраньшихъ, съхранивъшихъ (sŭxranĭšixŭ, sŭxranivŭšixŭ) съхраньшахъ, съхранивъшахъ (sŭxranĭšaxŭ, sŭxranivŭšaxŭ)
long forms
nominative съхраньи, съхрании, съхранивъи, съхранивꙑи (sŭxranĭi, sŭxranii, sŭxranivŷi, sŭxranivyi) съхраньшеѥ, съхранивъшеѥ (sŭxranĭšeje, sŭxranivŭšeje) съхраньшиꙗ, съхранивъшиꙗ (sŭxranĭšija, sŭxranivŭšija) съхраньшаꙗ, съхранивъшаꙗ (sŭxranĭšaja, sŭxranivŭšaja) съхраньшии, съхранивъшии (sŭxranĭšii, sŭxranivŭšii) съхраньшеи, съхраньшии, съхранивъшеи, съхранивъшии (sŭxranĭšei, sŭxranĭšii, sŭxranivŭšei, sŭxranivŭšii) съхраньшаꙗ, съхранивъшаꙗ (sŭxranĭšaja, sŭxranivŭšaja) съхраньшѧѩ, съхранивъшѧѩ (sŭxranĭšęję, sŭxranivŭšęję)
genitive съхраньшаѥго, съхранивъшаѥго (sŭxranĭšajego, sŭxranivŭšajego) съхраньшѧѩ, съхранивъшѧѩ (sŭxranĭšęję, sŭxranivŭšęję) съхраньшоую, съхранивъшоую (sŭxranĭšuju, sŭxranivŭšuju) съхраньшиихъ, съхранивъшиихъ (sŭxranĭšiixŭ, sŭxranivŭšiixŭ)
dative съхраньшоуѥмоу, съхранивъшоуѥмоу (sŭxranĭšujemu, sŭxranivŭšujemu) съхраньшии, съхранивъшии (sŭxranĭšii, sŭxranivŭšii) съхраньшиима, съхранивъшиима (sŭxranĭšiima, sŭxranivŭšiima) съхраньшиимъ, съхранивъшиимъ (sŭxranĭšiimŭ, sŭxranivŭšiimŭ)
accusative съхраньшии, съхранивъшии (sŭxranĭšii, sŭxranivŭšii) съхраньшеѥ, съхранивъшеѥ (sŭxranĭšeje, sŭxranivŭšeje) съхраньшѫѭ, съхранивъшѫѭ (sŭxranĭšǫjǫ, sŭxranivŭšǫjǫ) съхраньшаꙗ, съхранивъшаꙗ (sŭxranĭšaja, sŭxranivŭšaja) съхраньшии, съхранивъшии (sŭxranĭšii, sŭxranivŭšii) съхраньшѧѩ, съхранивъшѧѩ (sŭxranĭšęję, sŭxranivŭšęję) съхраньшаꙗ, съхранивъшаꙗ (sŭxranĭšaja, sŭxranivŭšaja) съхраньшѧѩ, съхранивъшѧѩ (sŭxranĭšęję, sŭxranivŭšęję)
instrumental съхраньшиимь, съхранивъшиимь (sŭxranĭšiimĭ, sŭxranivŭšiimĭ) съхраньшѫѭ, съхранивъшѫѭ (sŭxranĭšǫjǫ, sŭxranivŭšǫjǫ) съхраньшиима, съхранивъшиима (sŭxranĭšiima, sŭxranivŭšiima) съхраньшиими, съхранивъшиими (sŭxranĭšiimi, sŭxranivŭšiimi)
locative съхраньшиимь, съхранивъшиимь (sŭxranĭšiimĭ, sŭxranivŭšiimĭ) съхраньшии, съхранивъшии (sŭxranĭšii, sŭxranivŭšii) съхраньшоую, съхранивъшоую (sŭxranĭšuju, sŭxranivŭšuju) съхраньшиихъ, съхранивъшиихъ (sŭxranĭšiixŭ, sŭxranivŭšiixŭ)
Past passive participle of съхранити
short forms
singular dual plural
masculine neuter feminine masculine neuter feminine masculine neuter feminine
nominative съхранѥнъ (sŭxranjenŭ) съхранѥно (sŭxranjeno) съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥнѣ (sŭxranjeně) съхранѥни (sŭxranjeni) съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥнꙑ (sŭxranjeny)
genitive съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥнꙑ (sŭxranjeny) съхранѥноу (sŭxranjenu) съхранѥнъ (sŭxranjenŭ)
dative съхранѥноу (sŭxranjenu) съхранѥнѣ (sŭxranjeně) съхранѥнома (sŭxranjenoma) съхранѥнама (sŭxranjenama) съхранѥномъ (sŭxranjenomŭ) съхранѥнамъ (sŭxranjenamŭ)
accusative съхранѥнъ (sŭxranjenŭ) съхранѥно (sŭxranjeno) съхранѥнѫ (sŭxranjenǫ) съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥнѣ (sŭxranjeně) съхранѥнꙑ (sŭxranjeny) съхранѥна (sŭxranjena) съхранѥнꙑ (sŭxranjeny)
instrumental съхранѥномь (sŭxranjenomĭ) съхранѥноѭ (sŭxranjenojǫ) съхранѥнома (sŭxranjenoma) съхранѥнама (sŭxranjenama) съхранѥнꙑ (sŭxranjeny) съхранѥнами (sŭxranjenami)
locative съхранѥнѣ (sŭxranjeně) съхранѥноу (sŭxranjenu) съхранѥнѣхъ (sŭxranjeněxŭ) съхранѥнахъ (sŭxranjenaxŭ)
long forms
nominative съхранѥнꙑи (sŭxranjenyi) съхранѥноѥ (sŭxranjenoje) съхранѥнаꙗ (sŭxranjenaja) съхранѥнаꙗ (sŭxranjenaja) съхранѥнѣи (sŭxranjeněi) съхранѥнии (sŭxranjenii) съхранѥнаꙗ (sŭxranjenaja) съхранѥнꙑѩ (sŭxranjenyję)
genitive съхранѥнaѥго (sŭxranjenajego) съхранѥнꙑѩ (sŭxranjenyję) съхранѥноую (sŭxranjenuju) съхранѥнꙑихъ (sŭxranjenyixŭ)
dative съхранѥноуѥмоу (sŭxranjenujemu) съхранѥнѣи (sŭxranjeněi) съхранѥнꙑима (sŭxranjenyima) съхранѥнꙑимъ (sŭxranjenyimŭ)
accusative съхранѥнꙑи (sŭxranjenyi) съхранѥноѥ (sŭxranjenoje) съхранѥнѫѭ (sŭxranjenǫjǫ) съхранѥнаꙗ (sŭxranjenaja) съхранѥнѣи (sŭxranjeněi) съхранѥнꙑѩ (sŭxranjenyję) съхранѥнаꙗ (sŭxranjenaja) съхранѥнꙑѩ (sŭxranjenyję)
instrumental съхранѥнꙑимь (sŭxranjenyimĭ) съхранѥнѫѭ (sŭxranjenǫjǫ) съхранѥнꙑима (sŭxranjenyima) съхранѥнꙑими (sŭxranjenyimi)
locative съхранѥнѣѥмь (sŭxranjenějemĭ) съхранѥнѣи (sŭxranjeněi) съхранѥноую (sŭxranjenuju) съхранѥнꙑихъ (sŭxranjenyixŭ)
  • съхранꙗти (sŭxranjati)

References

  • Андрей Бояджиев, Старобългарска читанка, София, 2016.