List of Iranian Azerbaijanis

Iranian Azerbaijanis (Persian: آذربایجانی‌های ایران; Azerbaijani: ایران آذربایجانلیلاری) are Iranians of Azerbaijani origin. They form the largest group of Azerbaijanis in the world,[1] and are the second-largest ethnic group in Iran, accounting for about 16[2][3]–24%[4][5] of the total population. Iranian Azerbaijanis are most commonly referred to as "Turks"[1][6][7] in both Persian and Azerbaijani, whilst the language is known as Turki (Turkish).[8][9] However, "Azeri" or "Azerbaijani" are often used as identifiers.[1][6]

Native to and primarily concentrated in the Azerbaijan region,[10] Iranian Azerbaijanis have settled throughout the country, constituting a significant minority in the provinces of Kurdistan, Hamadan, Qazvin, Gilan, Alborz, Tehran, Markazi, and other regions.[6] Iranian Azerbaijanis have been influential in many fields; they played a crucial role in the modern Iranian state's national development, particularly during the early 20th century.[11][12][13]

Arts and entertainment

Music

Singers

Composers and instrumentalists

Media

Filmmakers

Broadcasters

Art

Painters, photographers, cartoonists

Calligraphers

Sculptors

Literature

Scholars

Journalists

Non-fiction writers

Fiction writers

Poets

Science

Applied science

Formal science

Natural science

  • Ali Javan (1926–2016), physicist and inventor; Iranian-American.[208]

Social science

Politics

Government officials

Members of parliament

Opposition figures and dissidents

Military

Religion

Sports

Executives and administrators

Individual sports

Combat sports

Taekwondo
Wrestling
Weightlifting

Javelin

Team sports

Football

Volleyball

Miscellaneous

  • Rizali Khajavi (1931–2017), farmer who became famous for his efforts to prevent a train from hitting oncoming boulders.[33]
  • Sakineh Mohammadi Ashtiani (born 1967), gained international attention for being sentenced to death by stoning for charges of murder and adultery until being released in 2014.[405]
  • Esmail Jafarzadeh (1975–2017), serial killer.[406]

See also

Footnotes

References

Citations

  1. ^ a b c Khalili, Mostafa (2016-03-01). "A comparative study of ethnic identity among Azerbaijani speakers in the Islamic Republic of Iran and the Republic of Azerbaijan" (PDF). Ritsumeikan Journal of Asia Pacific Studies. 34 (34): 162 – via Ritsumeikan Asia Pacific University.
  2. ^ "Iran", The World Factbook, Central Intelligence Agency, 2025-11-24, retrieved 2025-11-29
  3. ^ "Azeris in Iran". Minority Rights Group International. 2017-12-01. Retrieved 2025-11-29.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  4. ^ "Iran". Ethnologue. Archived from the original on 2001-01-21. Retrieved 2025-11-29.
  5. ^ Gheissari, Ali (2009-04-02). Contemporary Iran: Economy, Society, Politics. Oxford University Press. p. 300. ISBN 978-0195378481.
  6. ^ a b c Safizadeh, Fereydoun (September 2013). "The Dynamics of Ethnic Identity in Iranian Azerbaijan". Journal of Pedagogy, Pluralism, and Practice. 5 (1): 56–59 – via Lesley University.
  7. ^ Djavadi, Abbas (2010-07-19). "Iran's Ethnic Azeris And The Language Question". Radio Free Europe/Radio Liberty. Retrieved 2025-11-29.
  8. ^ Floor, Willem; Javadi, Hasan (2013-07-04). "The Role of Azerbaijani Turkish in Safavid Iran". Iranian Studies. 46 (4): 569–581. doi:10.1080/00210862.2013.784516. ISSN 0021-0862.
  9. ^ Sinaiee, Maryam (2025-02-26). "Pezeshkian's government under fire for not supporting ethnic languages cause". Iran International. Retrieved 2025-11-29.
  10. ^ Minahan, James; Minahan, James (2002). Encyclopedia of the stateless nations: ethnic and national groups around the world. Westport, Conn: Greenwood Press. ISBN 978-0-313-31617-3.
  11. ^ Cottam, Richard W. (1979-06-15). Nationalism in Iran: updated through 1978. University of Pittsburgh Press. p. 18. ISBN 978-0-8229-5299-2.
  12. ^ Abrahamian, Ervand (1982). Iran Between Two Revolutions. Princeton Studies on the Near East. Princeton University Press. p. 97. ISBN 978-0-691-10134-7.
  13. ^ Cronin, Stephanie (2012-11-12). The Making of Modern Iran: State and Society under Riza Shah, 1921-1941. Taylor & Francis. p. 207. ISBN 978-1-136-02694-2.
  14. ^ "Лучшая в мире Кармен". azcongress (in Russian). 16 November 2008. Archived from the original on 18 September 2022.
  15. ^ "Rübabə Muradova". qadin.net/ (in Azerbaijani). 4 June 2009. Archived from the original on 18 September 2022.
  16. ^ "عارف: ۲۰ دقیقه با خاک ایران فاصله دارم". bbc (in Persian). 4 October 2013.
  17. ^ "آواهای کم‌شنیده از دیروز تا امروز • حمیرا". Deutsche Welle (in Persian). 18 April 2018. Archived from the original on 28 October 2022. Retrieved 28 October 2022.
  18. ^ صبا, صادق (26 March 2017). "مهمانی ستار در جمع دوستان یکرنگ". رادیو فردا (in Persian). Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  19. ^ Omid, Jamal. فرهنگ سینمای ایران (in Persian) (first ed.). Tehran: Negah. p. 380.
  20. ^ Mahasti - Uncut Tapesh | مهستی - آنکات طپش, 31 January 2021, retrieved 2024-02-03 «مصاحبه خانم مهستی با علیرضا امیرقاسمی در برنامه آنکات شبکه تپش. دقیقه پانزد»
  21. ^ "پاسخ های داریوش به سئوالات شما – بخش نخست: سه آلبوم تازه در راه است". رادیو فردا (in Persian). 19 October 2007. Archived from the original on 18 September 2022. بله من اصلیت آذری دارم. خودم در تهران به دنيا آمدم اما پدرم و مادرم اهل ميانه هستند.
  22. ^ "Classical and Modern Music at Azad's Concert". Financial Tribune. 10 July 2018. Archived from the original on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022.
  23. ^ "گفت وگو با حسن انعامی خواننده اپرا و هنرمند برجسته ی جهانی/ شهلا اعتمادزاده جمال". shahrvand (in Persian). 3 November 2011. Archived from the original on 14 August 2020.
  24. ^ "خواننده آذری در ارکستر کالیفرنیا می خواند/عکس". jamejamonline. (in Persian). 21 January 2015. Archived from the original on 18 September 2022.
  25. ^ "Singer Mansour and his family in Southern California". rayanworld. 25 July 2022. Archived from the original on 18 September 2022.
  26. ^ "Eurovision Azerbaijan: Aysel goes to Eurovision with song by Arash". 2009-02-05. Retrieved 2016-08-18.
  27. ^ "Сами Юсуф: "Азербайджан – моя историческая Родина"". Day.Az. 22 November 2006. Archived from the original on 25 February 2018.
  28. ^ "عکس های حاجیلیتو و کنسرت 72 ملت!". musicema.com (in Persian). Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022. من اصالتاً آذری هستم
  29. ^ "استاد غلامحسین بیگجه‌خانی". tabriz.irib (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  30. ^ "استاد علی سلیمی". tabriz.irib (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  31. ^ "خاطراتی از پدر/ثمین باغچه‏‎بان". bukharamag (in Persian). 3 May 2020. Archived from the original on 18 September 2022.
  32. ^ "استاد فرهاد فخرالدینی" (in Persian). Archived from the original on 17 September 2022.
  33. ^ a b c d e f "چهره‌های مطرح آذری در قاب عکاسی قرار گرفتند". isna.ir (in Persian). 5 April 2017. Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022.
  34. ^ Omid 1998, p. 317.
  35. ^ "آشنایی با یکی از مفاخر موسیقی سنتی ایرانی، نصرالله ناصح پور". elhammusic (in Persian). 4 February 2021.
  36. ^ "محمود شاطریان". iribresearch (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  37. ^ "دیدار با استاد ناصر چشم‌آذر در عصر یک روز زمستانی؛ دنبال حال موسیقی هستم". musicema (in Persian). 24 February 2015. Archived from the original on 17 September 2022. من آذری هستم.
  38. ^ Omid 1998, p. 141.
  39. ^ "نیکی کریمی بازی هادی حجازی فر را ستود / هیچکس حق توهین به زبان ترکی را ندارد" (in Persian). 8 February 2020. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
  40. ^ "Hossein Alizâdeh Biography by Craig Harris". allmusic.com. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
  41. ^ "مراسم "شب کمانچه و پیانوی کلاسیک ایرانی" برگزار شد". iranhmusic (in Persian). 11 August 2018. Archived from the original on 18 September 2022. من آذری هستم اما پیش از آن که فرزند تبریز باشم، فرزند ایران زمین هستم ...
  42. ^ w:ru:Марданов, Мустафа Ашум оглы
  43. ^ "جمیله شیخی". asar.irib (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  44. ^ Omid 1998, p. 265.
  45. ^ "افتخار می‌کنم آذری زبان هستم". fa.ifilmtv.ir (in Persian). November 2019. Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022.
  46. ^ Omid 1998, p. 7.
  47. ^ Omid, Jamal. فرهنگ سینمای ایران (in Persian) (first ed.). Tehran: Negah. p. 83.
  48. ^ Omid 1998, p. 83.
  49. ^ "توضیح پیرامون "جنبش آذربایجان برای..."" (in Persian). 21 April 2008. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022. و در مورد آذربایجان هم افتخار می کنم که خود را یک "ترک آذربایجانی ایرانی" بنامم...
  50. ^ Omid 1998, p. 478.
  51. ^ Omid 1998, p. 301.
  52. ^ "تقدیر از بازیگری با یک خرس نقره‌ای؛ مرور کارنامه رضا ناجی". mehrnews (in Persian). 18 December 2008. Archived from the original on 18 September 2022.
  53. ^ a b c d e "اجرای موسیقی شاد آذربایجانی در تالار وحدت / گردهمایی آذری‌ها با ساری گلین". honaronline.ir (in Persian). 23 February 2015. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
  54. ^ "اختتامیه جشنواره فیلم مقاومت" (in Persian). 28 September 2020. Archived from the original on 18 September 2022. من از پدر و مادری آذری زبان به دنیا آمده‌ام.
  55. ^ "مینا جعفرزاده: شاید 200 سال زمان ببرد تا یک اکبر عبدی دیگر به دنیا بیاید". isna (in Persian). 22 October 2013. Archived from the original on 20 September 2022. اصالتا آذری هستم‌...
  56. ^ "جلیل: از نقش تازه ام می ترسم/ مارال: جشنواره رم به افتخار"جاودانگی" ایستاد". jamejamonline (in Persian). 10 November 2016. Archived from the original on 18 September 2022. من از خانواده ای مذهبی و آذری ام ...
  57. ^ "گفتم برای من آمده‌ای؟ گفت نه، برای خمسه آمده‌ام!". hamshahrionline.ir (in Persian). 6 August 2009. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من اصلاً آذری هستم..
  58. ^ Omid 1998, p. 165.
  59. ^ "جهانگیر الماسی، بازیگر سینما و تلویزیون: در 30 سالگی برای خودم اسباب‌بازی می‌خریدم". jamejamonline (in Persian). 6 November 2016. Archived from the original on 2 April 2022. از پدر و مادری که هر دو آذری‌زبان و اهل زنجان بودند، متولد شدم.
  60. ^ "دل‌نوشته پرویز پرستویی برای "فیتیله"‌". isna.ir (in Persian). 12 November 2015. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022. بنده یه ترکم و خیلی هم به ترک بودنم می‌نازم...
  61. ^ Omid 1998, p. 102.
  62. ^ Omid 1998, p. 104.
  63. ^ Omid 1998, p. 32.
  64. ^ "دلیل خوابیدن مردم در سینما‌ها از نگاه اکبر عبدی". jamejamonline (in Persian). 28 September 2014. Archived from the original on 18 September 2022. من خودم آذری هستم...
  65. ^ Omid 1998, p. 294.
  66. ^ "شیرین بینا باز هم در "اغماء"". aftabnews.ir (in Persian). 9 December 2008. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  67. ^ "آذری بودن افتخار من است/ اثر معنوی پذیرش نقش حر را در زندگی احساس می کنم". isna.ir (in Persian). 2 July 2015. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. افتخار می کنم که آذری هستم ...
  68. ^ "من حقم را از دنیا خواهم گرفت" (in Persian). 26 August 2019. Archived from the original (Interview) on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022. من آذری هستم، پدرم در سن ده دوازده سالگی اش به تهران می آید و من هم فرزند آخر خانواده بودم و به هر حال فرهنگ رایج خانواده ما فرهنگ آذری بوده است. تا پنج سالگی نمی توانستم به این زبان صحبت کنم ولی به اصرار پدرم آن را آموختم ..
  69. ^ "در چنین روزی". newspaper.hamshahrionline.ir (in Persian). Hamshahri. 21 February 2019. Archived from the original on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022.
  70. ^ "رامبد جوان در زنده رود". isfahan.irib (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  71. ^ "امیر آقایی". birjand.irib (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022.
  72. ^ "حجازی‌فر: اصراری بر زبان ترکی ندارم/ تنوع زبان و فرهنگ زیباست". irna (in Persian). 7 February 2022. Archived from the original on 18 September 2022. من ترک هستم و وقتی با شما حرف می‌زنم ذهنم یک‌بار این گفتگو را به ترکی ترجمه می‌کند و من بار دیگر آن را به فارسی برمی‌گردانم.
  73. ^ "هادی کاظمي". lilit (in Persian). 4 October 2018. Archived from the original on 18 September 2022.
  74. ^ "بهنام تشکر، بازیگری که صدا و بازی را با هم دارد/ عاشق صدای حاج سلیم موذن زاده". mizan.news (in Persian). 2 April 2018. Archived from the original on 28 October 2022. Retrieved 28 October 2022.
  75. ^ "گفت وگو با محمدرضا گلزار، به بهانه بازی در فیلم "خشک سالی و دروغ" نادیده گرفتن ها من را وارد فیلم های تجاری کرد". Shargh (in Persian) (2709): 12. 22 October 2016. من آذری هستم. به عبارت دقیق‌تر ترک متعصب هستم.
  76. ^ "اشاره محمدرضا گلزار به ریشه و اصالت خودش". .khabaronline.ir (in Persian). 25 August 2018. Archived from the original on 20 January 2021. Retrieved 20 October 2022.
  77. ^ "گفت و گو با "حسین عابدینی" بازیگر مجموعه "از یاد رفته"". seemorgh (in Persian). 10 November 2011. Archived from the original on 20 September 2022.
  78. ^ "مریم پالیزبان". negahmedia.i (in Persian). Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  79. ^ "بازيگر نقش شازده در سريال بانوي عمارت: عرق خاصي به تراكتور دارم". irna (in Persian). 19 December 2018. Archived from the original on 18 September 2022. از تجربه‌ها نمي‌ترسم و هميشه به استقبال تجربه‌ها مي‌روم. شايد اين به ويژگي آذري بودن من برمي‌گردد چون ما آذري‌ها كلاً آدم‌هاي شجاع و نترسي هستيم
  80. ^ "روح‌الله زمانی: شخصیت خسرو مولازاده به من درس داد "موقعیت مهدی" تکرارنشدنی است". honaronline (in Persian). 3 February 2022. Archived from the original on 18 September 2022.
  81. ^ Gasimov, Zaur (2022). "Observing Iran from Baku: Iranian Studies in Soviet and Post-Soviet Azerbaijan". Iranian Studies. 55 (1): 42, 56. doi:10.1080/00210862.2020.1865136. S2CID 233889871.
  82. ^ "خیابانی: شوخی و لطیفه‌های مردم ناراحتم نمی‌کند". jamejamonline (in Persian). 25 January 2015. Archived from the original on 18 September 2022. من در کرج به دنیا آمدم اما اصالتا آذری هستم
  83. ^ "رضا رشیدپور". club.iranmojri.com. Archived from the original on 28 October 2022. Retrieved 28 October 2022.
  84. ^ Tarbiat 1976, p. 212.
  85. ^ Tarbiat 1976, p. 18.
  86. ^ Vafa'i 1999, p. 83, v 3.
  87. ^ "Contemporary art and culture in South Azerbaijan". varyox.az. 11 March 2021. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  88. ^ ""سير تطور هنر در آذربايجان" منتشر شد نقاشي، خوشنويسي، نمايش و موسيقي آذري از دوره مغول تا امروز". isna.ir (in Persian). 5 July 2004. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  89. ^ "گفت و گو با "آيدين آغداشلو"؛ آن مرد چشم آبي هنرمند". aryanews (in Persian). 9 November 2017. Archived from the original on 17 September 2022. شما مهاجر قفقاز هستيد و زبان مادري‌تان ترکي ا‌ست. وقتي به ايران آمديد در قلمرو زبان فارسي ساکن شديد، نوشتيد و سخنراني کرديد و... پروسه تغيير زبان اصلي‌تان از ترکي به فارسي چطور طي شد؟ زبان فارسي را چطور آموختيد؟
  90. ^ "ABOUT". haydarhatemi. Archived from the original on 18 September 2022.
  91. ^ "رضا دقتی، راوی داستان‌های انسان معاصر از درون". radiozamaneh (in Persian). 17 October 2014. Archived from the original on 4 August 2020.
  92. ^ "بهای یک عمر زندگی عاشقانه". isna.ir (in Persian). 12 November 2019. Archived from the original (Interview) on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022. در شهر اردبیل متولد شدم و تُرک هستم. تا چهار سالگی اردبیل و سپس در پارس‌آباد مغان ساکن بودیم تا اینکه با انتقال پدرم به تهران ما نیز به همراه او مهاجرت کردیم. بچه بودم و در فارسی صحبت کردن اندکی مشکل داشتم و همین موضوع باعث شد تا بیشتر درون‌گرا شوم و شاید به همین خاطر هم بیشتر وقتم را صرف نقاشی کشیدن می‌کردم یا حتی می‌توان گفت که به نقاشی پناه می‌بردم.
  93. ^ "Iranian Artist Khosrow Hassanzadeh's First Ever Solo Exhibition, Raaz, in India at VHC, Pune". 5 May 2022. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022.
  94. ^ Safvat, Muhammad Ali (1995). Sīmā-yi Miyānah, khiṭṭah-ʼi vilāyat سیمای میانه؛ خطۀ ولایت (in Persian) (first ed.). Qom: Noboogh.
  95. ^ Behtash, Asma (27 July 2015). "احد حسینی، خالق مجسمه‌های شگفت‌انگیز موزه آذربایجان". arktourism.ir (in Persian). Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  96. ^ "Akbar Behkalam Uprooted – Azerbaijani Artist Living in Germany". azeri.org (in Azerbaijani). Summer 1999. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  97. ^ "مردی برای ایران از دیار آذربایجان". khabaresobh.ir (in Persian). 1 June 2020. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  98. ^ "روایت دعایی از چهره های سیاسی". magiran.com (in Persian). 26 October 2021. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  99. ^ Dayhim 1988, p. 140, v 4.
  100. ^ "/گفت‌وگو/ سيدحسيني: كار خوبي كردند خرمشاهي:‌ هموطنان ترك‌زبان را خاطرنوازي مي‌كند ورجاوند: اميدوارم اين انتخاب، ذهنيت قوميت‌گرايي در جامعه به‌وجود نياورد". isna.ir (in Persian). 24 September 2002. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022.
  101. ^ "زنی آذربایجانی که عاشق زبان فارسی است". isna.ir (in Persian). 3 December 2021. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من در خوی به دنیا آمده‌ام، در شهری در آذربایجان. بسیار خوب ترکی حرف می‌زنم، ولی عاشق زبان فارسی هستم که به کشورم ایران تعلق دارد. همه ما اول ایرانی هستیم. من همیشه گفته‌ام ایرانی هستم، آذربایجانی هستم، خویی هستم. آن‌چه ما را در کنار هم جمع کرده ایرانی بودن ماست و زبان فارسی
  102. ^ "مصاحبه با ناصر منظوری؛ مولف کتاب مفهوم مؤنث در زبان-فکر/ یاشین زنوزلو". ishiq.net (in Persian). 22 February 2016. Archived from the original (Interview) on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  103. ^ Sardari Niya 1991, p. 261, v 1.
  104. ^ Safvat 1940, p. 82.
  105. ^ Vafa'i 1999, p. 34, v 1.
  106. ^ Dayhim 1988, p. 332, v 3.
  107. ^ "Sibel Edmonds". kkc.com. Retrieved 24 October 2022.
  108. ^ Tarbiat 1976, p. 68.
  109. ^ Dayhim 1988, p. 88, v 2.
  110. ^ Dayhim 1988, p. 31, v 2.
  111. ^ Vafa'i 1999, p. 19, v 4.
  112. ^ a b Arif 1958, p. 46.
  113. ^ Tarbiat 1976, p. 2.
  114. ^ Vafa'i 1999, p. 11, v 4.
  115. ^ Arif 1958, p. 48.
  116. ^ Tarbiat 1976, p. 254.
  117. ^ Safvat 1940, p. 53.
  118. ^ Akbari Hamed 1978, p. 106.
  119. ^ Dayhim 1988, p. 510, v 3.
  120. ^ Sardari Niya 1991, p. 321, v 2.
  121. ^ Vafa'i 1999, p. 89, v 1.
  122. ^ Arif 1958, p. 62.
  123. ^ Dayhim 1988, p. 133, v 4.
  124. ^ Safvat 1940, p. 145.
  125. ^ a b c Vafa'i 1999, p. 7, v 1.
  126. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 324, v 1.
  127. ^ Vafa'i 1999, p. 15, v 4.
  128. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1661, v 3.
  129. ^ Kafkasyalı, Ali (2002). İran Türk Edebiyatı Antolojisi (in Turkish). Erzurum, Turkey: Atatürk Üniversitesi Yayınevi. ISBN 975-7698-11-3.
  130. ^ "The Life and Works of Mir Jalal (1908 – 1978)". azeri.org. Archived from the original on 19 September 2022.
  131. ^ "پروفسور دکتر غلامحسین بیگدلی". bigdeli (in Persian). Archived from the original on 19 September 2022.
  132. ^ Sa'edi, Gholam-Hussein (1995). Sā'idī beh rivāyat-e Sā'idī ساعدی به روایت ساعدی [Sa'edi by Sa'edi] (in Persian) (first ed.). Paris: Kanun-e Nevisandegan- Iran (Dar Tab'id). p. 12. [می‌پرسید آیا به زبان مادری‌ام، ترکی هم چیزی نوشته‌ام؟] نه. آنقدر توی سر من زند... که مجبور شدم به فارسی بنویسم. ولی چرا، یک نمایشنامه به ترکی نوشتم. نمایشنامۀ «گرگ‌ها» در کتاب ماه شماره 2 چاپ شد و مأمورین سانسور ریختند همان شماره را تعطیل کردند.
  133. ^ Omid 1998, p. 233.
  134. ^ Jamshidi, Ismail (1978). Zindigī va marg-i Ṣamad Bahrangī زندگی و مرگ صمد بهرنگی [Life and death of Samad Behrangi] (in Persian) (first ed.). Tehran: Aṭā ī. p. 32.
  135. ^ "در حسرت داستان نویسی ترکی هستم". isna (in Persian). 1 October 2016. Archived from the original on 20 September 2022.
  136. ^ "لیست مشاهیر آذربایجان". bonyadshahriyar.ir (in Persian). 12 February 2023. Archived from the original on 2023-02-13. Retrieved 12 February 2023.
  137. ^ Vafa'i 1999, p. 50, v 1.
  138. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1312, v 3.
  139. ^ Tarbiat 1976, p. 50.
  140. ^ Dayhim 1988, p. 16, v 1.
  141. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1313, v 3.
  142. ^ Tarbiat 1976, p. 310.
  143. ^ Vafa'i 1999, p. 68, v 3.
  144. ^ Tarbiat 1976, p. 217.
  145. ^ Dayhim 1988, p. 351, v 2.
  146. ^ Tarbiat 1976, p. 245.
  147. ^ Vafa'i 1999, p. 59, v 1.
  148. ^ Dayhim 1988, p. 350, v 1.
  149. ^ Vafa'i 1999, p. 57, v 1.
  150. ^ a b c Arif 1958, p. 40.
  151. ^ a b Arif 1958, p. 56.
  152. ^ Vafa'i 1999, p. 52, v 1.
  153. ^ Dayhim 1988, p. 81, v 4.
  154. ^ Vafa'i 1999, p. 85, v 3.
  155. ^ Arif 1958, p. 44.
  156. ^ Vafa'i 1999, p. 96, v 1.
  157. ^ Dayhim 1988, p. 240, v 1.
  158. ^ Tarbiat 1976, p. 8.
  159. ^ Vafa'i 1999, p. 16, v 1.
  160. ^ Vafa'i 1999, p. 53, v 1.
  161. ^ Tarbiat 1976, p. 71.
  162. ^ Sardari Niya 1991, p. 333, v 2.
  163. ^ Tarbiat 1976, p. 321.
  164. ^ Safvat 1940, p. 48.
  165. ^ Vafa'i 1999, p. 88, v 1.
  166. ^ Dayhim 1988, p. 552, v 2.
  167. ^ Salimifard, Ahmad (1992). Gūnahʹī-i barʹrasī va taḥqīq dar mawrid-i awz̤āʻ-i ṭabīʻī, iqtiṣādī va insānī-i Shabistar گونه‌ای بررسی و تحقیق در مورد اوضاع طبیعی، اقتصادی و انسانی شبستر [Natural, economic and human conditions of Shabestar; Review and research] (in Persian) (first ed.). Tehran: Self-published. p. 124.
  168. ^ Dayhim 1988, p. 526, v 1.
  169. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1513, v 3.
  170. ^ Vafa'i 1999, p. 12, v 1.
  171. ^ Dayhim 1988, p. 147, v 3.
  172. ^ Vafa'i 1999, p. 84, v 3.
  173. ^ Dayhim 1988, p. 350, v 3.
  174. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1470, v 3.
  175. ^ Sardari Niya 1991, p. 175, v 1.
  176. ^ Vafa'i 1999, p. 46, v 1.
  177. ^ Dayhim 1988, p. 416, v 3.
  178. ^ "Ali Nazim (1906-1941) critic, literary critic". azerbaijans. Archived from the original on 5 January 2022.
  179. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1678, v 3.
  180. ^ Dayhim 1988, p. 300, v 3.
  181. ^ Dayhim 1988, p. 251, v 3.
  182. ^ Vafa'i 1999, p. 42, v 1.
  183. ^ Dayhim 1988, p. 421, v 4.
  184. ^ Morvarid 1982, p. 554.
  185. ^ Shafag, Dadashova (5 May 2018). "Poet and activist: Medina Gülgün". oxfordfeministepress.com. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  186. ^ "مفتون‌ امینی: نیما از اوزان نوحه‌خوانی شعر سرود / ماجرای عشق شهریار در گفته‌ها غلط است / نصرت رحمانی یک شاعر ناب بود / امروزه همه می‌خواهند شاعر شوند". honaronline (in Persian). 18 September 2019. Archived from the original on 18 September 2022.
  187. ^ Dayhim 1988, p. 502, v 4.
  188. ^ Cite error: The named reference ISNA5april20172 was invoked but never defined (see the help page).
  189. ^ Reza, Beraheni (1984). "مکاشفه در خود". سفر مصر (in Persian) (first ed.). Tehran: Nashr-e Awal. p. 116.
  190. ^ Dayhim 1988, p. 160, v 3.
  191. ^ Dayhim 1988, p. 130, v 4.
  192. ^ Dayhim 1988, p. 389, v 4.
  193. ^ Morvarid 1982, p. 569.
  194. ^ Cite error: The named reference bonyadshahriyar.ir2 was invoked but never defined (see the help page).
  195. ^ "زادروز حسین منزوی/ خیال خام پلنگ من به سوی ماه جهیدن بود". honaronline (in Persian). 23 September 2017. Archived from the original on 18 September 2022.
  196. ^ "حیدربابای فارسی منظوم". jamejamdaily.ir (in Persian). 17 July 2019. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  197. ^ "آشنايی با پيروز ديلنچی". piruzdilanchi.com (in Persian). Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  198. ^ "مجموعه‌ای از شعرهای ترکی رسول یونان منتشر شد". isna.ir (in Persian). 16 January 2013. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022. من از این‌که یک شاعر دوزبانه هستم، احساس خوشحالی می‌کنم و در واقع شعرها خودشان انتخاب می‌کنند که به چه زبانی باشند و تمایز بین این دو نه تنها برای من سخت نیست؛ بلکه راحت هم هست و هر زبانی فضای خاص خودش را دارد.
  199. ^ Riaux, Gilles (2018). "The Origins of the Protest Movement Against Ethnic Hierarchy: The Azerbaijani Cause in Iran". In Dorronsoro, Gilles; Grojean, Olivier (eds.). Identity, Conflict and Politics in Turkey, Iran and Pakistan. Oxford University Press. p. 121. ISBN 978-0190934682.
  200. ^ Dayhim 1988, p. 721, v 3.
  201. ^ "رحيم رحمان زاده". tabriz.ir/ (in Persian). Archived from the original on 6 December 2020. Retrieved 26 October 2022.
  202. ^ "اهدای "نشان تبریز" به "پروفسور عباس علوی"". isna.ir (in Persian). 10 October 2015. Retrieved 21 October 2022.
  203. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1610, v 3.
  204. ^ Dayhim 1988, p. 715, v 3.
  205. ^ Vafa'i 1999, p. 78, v 5.
  206. ^ "Lotfi Zadeh". lotfizadeh.org. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022.
  207. ^ "Maryam Sadeghi About Me". Archived from the original on 29 June 2012. My native language is Azeri and Farsi, and I can communicate in English, Arabic, and French too.
  208. ^ Ali Javan, scientist and inventor – obituary — Telegraph Archived 2017-11-14 at the Wayback Machine
  209. ^ Issiyeva, Adalyat (2021). Representing Russia's orient : from ethnography to art song. Oxford, United Kingdom: Oxford University Press. p. 53. ISBN 9780190051365.
  210. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1591, v 3.
  211. ^ Sardari Niya 1991, p. 277, v 1.
  212. ^ Akbari Hamed 1978, p. 80.
  213. ^ Sardari Niya 1991, p. 299, v 1.
  214. ^ Akbari Hamed 1978, p. 72.
  215. ^ Akbari Hamed 1978, p. 10.
  216. ^ Sardari Niya 1991, p. 344, v 2.
  217. ^ Vafa'i 1999, p. 94, v 4.
  218. ^ Dayhim 1988, p. 678, v 3.
  219. ^ "دکتر علیمراد داودی". bahaiworldreligion.com (in Persian). 26 October 2019. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  220. ^ "هما ناطق". megavisionsite.com (in Persian). Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022.
  221. ^ Jahanbegloo, Ramin (2021). "Shayegan, Dariush". In Fleet, Kate; Krämer, Gudrun; Matringe, Denis; Nawas, John; Rowson, Everett (eds.). Encyclopaedia of Islam (3rd ed.). Brill Online. ISSN 1873-9830. Dariush Shayegan (Dāryūsh Shāyigān, 1935–2018), an eminent Iranian comparative philosopher and cultural critic, was born in Tabriz on 2 February 1935 to an Iranian Shīʿī Azeri merchant father and a Georgian Sunnī mother, who traced her ancestry back to an aristocratic family in Georgia.
  222. ^ Ahmadi, Hamid (2017). "The Clash of Nationalisms: Iranian response to Baku's irredentism". In Kamrava, Mehran (ed.). The Great Game in West Asia: Iran, Turkey and the South Caucasus. Oxford University Press. p. 122. ISBN 978-0190869663.
  223. ^ "گفتگو با سیدجواد طباطبایی: تسویه حساب با چریک ها" (in Persian). 7 July 2013. Archived from the original on 21 October 2022. Retrieved 21 October 2022. [منصور هاشمی: یعنی شما هیچ‌وقت به عنوان یک آذربایجانی و آذری زبان احساس اقلیت بودن را در تهران تجربه نکردید؟] البته که نه!
  224. ^ "About Farideh | Farideh Heyat Anthropologist & Writer". Faridehheyat.co.uk. Retrieved 2016-12-01.
  225. ^ Vafa'i 1999, p. 28, v 1.
  226. ^ Atabaki 1997, p. 127.
  227. ^ Akbari Hamed 1978, p. 20.
  228. ^ "Определение "Касумов Мир Башир Фаттах оглы" в Большой Советской Энциклопедии". bse.sci-lib.com. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  229. ^ Atabaki 1997, p. 88.
  230. ^ Morvarid 1982, p. 503.
  231. ^ Afkhami, Gholam Reza (2009). The life and times of the Shah. University of California Press. p. 110. ISBN 978-0-520-25328-5.
  232. ^ Diba, Farhad (1986). Mohammad Mossadegh: a political biography. Croom Helm. p. 4. ISBN 978-0-7099-4517-8.
  233. ^ Frankel, Benjamin (1992). The Cold War, 1945–1991: Leaders and other important figures in the Soviet Union, Eastern Europe, China, and the Third World. Gale Research. ISBN 9780810389281.
  234. ^ Bagher Agheli (2008). Timeline of History of Iran (Since Persian Constitutional Revolution to Iranian Revolution. Namak. p. 234. ISBN 978-9646895539.
  235. ^ "Centers of Power in Iran" (PDF). CIA. May 1972. p. 22.
  236. ^ Atabaki 1997, p. 128.
  237. ^ a b c Afkhami, Gholam Reza (2009). The Life and Times of the Shah. University of California Press. p. 4. ISBN 978-0-520-25328-5.
  238. ^ a b c "Wives of Reza Shah". Institute for Iranian Contemporary Historical Studies (in Persian). Archived from the original on 2022-02-05. Retrieved 2025-11-30.
  239. ^ a b c Pahlavi, Ashraf. "H.I.M. Tajolmolouk Pahlavi". princessashrafpahlavi.org. Retrieved 2025-11-30.
  240. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 535, v 1.
  241. ^ Morvarid 1982, p. 494.
  242. ^ "مروری بر زندگی و مبارزات سیاسی آیت‌الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی" (in Persian). 22 November 2021. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  243. ^ "دیدار آیت‌الله موسوی اردبیلی با مشاور رییس جمهوری و رییس کمیته امور دینی جمهوری آذربایجان". fa.arannews.com (in Persian). 19 September 2013. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022. عد از استقلال جمهوری آذربایجان از شوروی سابق جزو اولین نفراتی بودم که از ایران به جمهوری آذربایجان سفر کرده و از این رو خاطرات فراوانی از مردم آذربایجان دارم؛ از سوی دیگر به واسطه اجدادم که در سال‌های دور، نیمی از سال را در آذربایجان و نیمی دیگر را در ایران زندگی می‌کردند، ارتباط پیوسته‌ای با مردم این کشور داشته‌ام
  244. ^ "روزی که صادق خلخالی رقصید و امام خندید!". isna.ir (in Persian). 26 November 2016. Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  245. ^ a b Pahlavi, Farah (2005). An Enduring Love: My Life with The Shah. A Memoir. Miramax. ISBN 978-1-4013-5961-4.
  246. ^ Mohammad-Ali Abtahi (28 February 2020). "به یاد سیدهادی خسروشاهی؛ زبان ترکی و آیت الله خوئی و شریعتمداری". khabaronline.ir (in Persian). Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  247. ^ a b Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 395, v 1.
  248. ^ ویسی, مراد (31 March 2012). "زندگی نامه آیت الله خامنه ای (بخش نخست)- تولد و والدین". رادیو فردا (in Persian). Archived from the original on 18 September 2022. با وجود اينکه خود، متولد شهر مشهد است، ولی در خانواده ای اصالتا آذربايجانی و اهل خامنه به دنيا آمده است.به همين دليل هم او زبان ترکی را به خوبی صحبت می کند
  249. ^ بوالهری, روزبه (17 May 2009). "موسوی: سرنوشت آذربايجان يعنی سرنوشت ايران". رادیو فردا (in Persian). Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  250. ^ "هادی غفاری: حکم زندان به کسی ندادم/ معین‌فر را من نزدم" (in Persian). 10 February 2018. Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  251. ^ "از خالی کردن منزل حکیمی پور در عید تا ارائه وقت بین مریض به خانم‌ها برای سخنرانی". isna.ir (in Persian). 8 April 2014. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. ..بنده سید و ترک هستم بنابراین عقب نشینی نمی‌کنم.
  252. ^ a b c d e f g h "نامه نماینده های آذری زبان مجلس: به داد دریاچه ارومیه برسید". khabaronline.ir (in Persian). 27 August 2011. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  253. ^ a b Bradost, Shukriya. "It's time for Tehran to start listening to ethnic minority groups". aljazeera.com. Aljazeera.com. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  254. ^ "گفتگوی عبدالناصر همتی با مردم آذربایجان غربی". iribnews (in Persian). 12 June 2021. Archived from the original on 18 September 2022.
  255. ^ "دوگانه قالیباف - نیکزاد متولد شد/رأی آذری‌زبان‌ها سرنوشت‌ساز شد". khabaronline.ir (in Persian). 21 May 2020. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  256. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1612, v 1.
  257. ^ Sardari Niya 1991, p. 341, v 1.
  258. ^ Safvat 1940, p. 115.
  259. ^ Akbari Hamed 1978, p. 136.
  260. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 1979, v 4.
  261. ^ Sardari Niya 1991, p. 44, v 2.
  262. ^ Vafa'i 1999, p. 54, v 1.
  263. ^ Atabaki 1997, p. 58.
  264. ^ Akbari Hamed 1978, p. 38.
  265. ^ Pārsā, Aṣghar (2009). farzand-i khiṣāl-i khīshtan : khāṭirātī az nahz̤at-i millī فرزند خصال خویشتن، خاطراتی از نهضت ملی [A Child of His Own Character] (first ed.). Tehran: Nashr-i Nay. p. 26. ISBN 9789643129927.
  266. ^ Azar, Mas'oud (19 November 2021). "دو برادر مجتهد از شبستر؛ یکی 'ذوب در ولایت' و یکی منتقد حکومت". bbc.com (in Persian). BBC Persian. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  267. ^ "دیدار جمعی از فعالان اجتماعی و مدنی ترک زبان با مرجع عالیقدر". bayat.info/ (in Persian). Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  268. ^ "Reza Moridi". azer.com/. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  269. ^ Zahedi, Dariush. The Iranian Revolution Then and Now: Indicators of Regime Instability Westview Press: 2001. p. 50.
  270. ^ News related to Iran, Iranians and Persians FarsiNet News February 1999
  271. ^ "بیانیه ۲۸ نماینده آذری‌ مجلس در اعتراض به برنامه فیتیله". imna.ir (in Persian). 15 November 2015. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  272. ^ a b c d e f g h i j k "شکایت سرافراز از سه نماینده مجلس/ پیرموذن: تمجید از خود نباشد، من ترکم!". khabaronline.ir (in Persian). 15 November 2015. Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022. تمجيد از خود نباشد، من ترکم! ما ترکان آذري ميوه درختيم، هر رهگذري سنگ زند، بيم نداريم!
  273. ^ "نورالدین پیرموذن: مردم آذربایجان مانند همه ملت ایران بدنبال انتخابات آزاد هستند". irbr.news (in Persian). 3 September 2011. Archived from the original on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022.
  274. ^ "حكیمی پور: مجلس آینده در تعامل بین قوا نقش بهتری خواهد داشت". irna (in Persian). 5 March 2016. Archived from the original on 18 September 2022. خودم آذری هستم
  275. ^ "جلس پیشروترین نهاد در حوزه شفافیت است". rc.majlis (in Persian). 13 November 2019. Archived from the original on 18 September 2022. من ترک هستم اما ترک ایران، ترک برادر فارس، کرد، عرب، بلوچ و سایر اقوام... من «پان ترک» یا تحریک کننده قومیتی نیستم
  276. ^ Sardari Niya 1991, p. 1, v 2.
  277. ^ Vafa'i 1999, p. 41, v 1.
  278. ^ Sardari Niya 1991, p. 20, v 2.
  279. ^ Vafa'i 1999, p. 21, v 1.
  280. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 245, v 1.
  281. ^ Atabaki 1997, p. 47.
  282. ^ Vafa'i 1999, p. 36, v 1.
  283. ^ Morvarid 1982, p. 518.
  284. ^ a b Atabaki 1997, p. 131.
  285. ^ Atabaki 1997, p. 103.
  286. ^ Atabaki 1997, p. 79.
  287. ^ a b Atabaki 1997, p. 133.
  288. ^ "صفر قهرمانیان؛ قهرمان شکست ناپذیر آذربایجان". megavisionsite.com (in Persian). Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022.
  289. ^ "Interview with Marzieh Golami Shabani". Tribuiran. Archived from the original on March 31, 2022. Retrieved 30 January 2013.
  290. ^ Vafa'i 1999, p. 46, v 5.
  291. ^ Sultanı, Vaqif; i̇Smayılı, İräc (2017). Güney Azərbaycan nəsri. Başlanğıcdan bu günə qədər. Antologiya (PDF) (in Azerbaijani). Baku. p. 264. ISBN 978-9952-507-16-4.{{cite book}}: CS1 maint: location missing publisher (link)
  292. ^ Shaffer, Brenda (2002). Borders and Brethren: Iran and the Challenge of Azerbaijani Identity. Cambridge, MA: MIT Press.
  293. ^ "بررسی علل بروز ناآرامی در شهرهای آذری زبان ایران: نظر سه تحلیلگر". radiofarda (in Persian). 27 May 2006. Archived from the original on 18 September 2022.
  294. ^ Sleeman, Elizabeth (2001). "RAJAVI, Maryam". The International Who's Who of Women 2002. Psychology Press. p. 464. ISBN 9781857431223.
  295. ^ Smith, Craig S. (2005-09-24). "Exiled Iranians Try to Foment Revolution From France". The New York Times. Retrieved 2025-11-30.
  296. ^ "نرگس محمدی". united4iran.org (in Persian). Archived from the original on 16 January 2022. Retrieved 17 September 2022.
  297. ^ "Saleh Kamrani". Azerbaijan Central Party. Archived from the original on 16 June 2020. Retrieved 10 February 2021.
  298. ^ "Tehran İnqilab Məhkəməsi doqquz azərbaycanlıya hökm oxuyub". Azadlıq Radiosu (in Azerbaijani). Radio Free Europe/Radio Liberty. 11 June 2008. Archived from the original on 2016-03-04. Retrieved 2023-03-13.
  299. ^ Əlirza Quluncu (2013-12-02). "Ətiyə Tahiri: Səid həbs müddəti bitmədən azadlıq gözləmir" (in Azerbaijani). Voice of America. Archived from the original on 2023-02-27. Retrieved 2023-03-08.
  300. ^ "Güneydə 'Kəndimiz Vəqfi' hər ay bir kəndə türkcə kitablar hədiyyə edir" (in Azerbaijani). Voice of America. June 6, 2018. Archived from the original on August 4, 2020. Retrieved March 8, 2022.
  301. ^ Kamrava, Mehran (2017), The Great Game in West Asia: Iran, Turkey and the South Caucasus, Oxford University Press, p. 127, ISBN 9780190869663
  302. ^ Vahid Qarabagli (October 6, 2022). "The Protests in Iran and Azerbaijani Turk Civil Rights Activists". caspianpost.com. Archived from the original on October 6, 2022. Retrieved October 10, 2022.
  303. ^ "انتشار ویدیوی منسوب به بستگان دانش‌آموز فوت‌شده اردبیلی: اسراء پناهی بیماری مادرزادی قلبی داشت". رادیو فردا. Archived from the original on 15 October 2022. Retrieved 16 October 2022.
  304. ^ Sardari Niya 1991, p. 62, v 2.
  305. ^ Vafa'i 1999, p. 25, v 1.
  306. ^ Akbari Hamed 1978, p. 52.
  307. ^ Dayhim 1988, p. 215, v 3.
  308. ^ Atabaki 1997, p. 100.
  309. ^ "سرانجام ارتشبد". irna.ir (in Persian). 11 February 2014. Retrieved 20 October 2022.
  310. ^ "لبان جواد فکوری؛ عقاب تیزپرواز نیروی هوایی ایران و آذربایجان". azargalam.ir (in Persian). 28 September 2019. Archived from the original on 20 October 2022. Retrieved 20 October 2022.
  311. ^ "شهيد باكري؛ اسطوره اي از تبار غيرت و اخلاص آذربايجان". irna.ir (in Persian). 15 March 2018. Retrieved 20 October 2022.
  312. ^ "آنچه برایش جنگیدیم این نبود/ مسوولان با هم بودن را فراموش کرده اند". jamejamonline (in Persian). 6 January 2017. Archived from the original on 18 September 2022.
  313. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 72, v 1.
  314. ^ Tarbiat 1976, p. 47.
  315. ^ Dayhim 1988, p. 18, v 1.
  316. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 75, v 1.
  317. ^ Dayhim 1988, p. 126, v 1.
  318. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 694, v 2.
  319. ^ Dayhim 1988, p. 28, v 3.
  320. ^ Tarbiat 1976, p. 169.
  321. ^ Vafa'i 1999, p. 29, v 5.
  322. ^ Mammadli, Huseyngulu (2005). Qafqazda İslam və Şeyxülislamlar [Islam and Sheikh-ul-Islams in the Caucasus] (in Azerbaijani). Baku: MBM. p. 42.
  323. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 892, v 2.
  324. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 340, v 1.
  325. ^ Sardari Niya 1991, p. 32, v 2.
  326. ^ Tarbiat 1976, p. 91.
  327. ^ Safvat 1940, p. 58.
  328. ^ Vafa'i 1999, p. 30, v 1.
  329. ^ Akbari Hamed 1978, p. 114.
  330. ^ Dayhim 1988, p. 117, v 2.
  331. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 522, v 1.
  332. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 315, v 1.
  333. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 355, v 1.
  334. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 405, v 1.
  335. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 447, v 1.
  336. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 354, v 1.
  337. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 742, v 2.
  338. ^ Sardari Niya 1991, p. 445, v 1.
  339. ^ Vafa'i 1999, p. 65, v 1.
  340. ^ Dayhim 1988, p. 516, v 3.
  341. ^ Svante Cornell (20 May 2015). Azerbaijan Since Independence. UL: Routledge. pp. 318–319. ISBN 9781317476214.
  342. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 391, v 1.
  343. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 378, v 1.
  344. ^ Cite error: The named reference ISNA5april20173 was invoked but never defined (see the help page).
  345. ^ Ahmadi Zanjani 1995, p. 100.
  346. ^ "خاندانی که اذان را جاودانه کردند / فیلم و صوت". honaronline (in Persian). 23 November 2016. Archived from the original on 18 September 2022.
  347. ^ "وفاة سليم مؤذن زاده اردبيلي سلطان مداحي آل البيت". Mehr News Agency (in Arabic). 2016-11-22. Retrieved 2025-03-29.
  348. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 753, v 2.
  349. ^ Vafa'i 1999, p. 31, v 5.
  350. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 530, v 1.
  351. ^ Azar, Mas'oud (19 November 2021). "دو برادر مجتهد از شبستر؛ یکی 'ذوب در ولایت' و یکی منتقد حکومت". bbc.com (in Persian). BBC Persian. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  352. ^ Aqiqi Bakhshayishi 1996, p. 558, v 1.
  353. ^ "مدیرعامل باشگاه استقلال: به من بگویید "جرج"". jamejamonline (in Persian). 30 January 2013. Archived from the original on 18 September 2022. البته خودم آذری هستم و تراکتورسازی را دوست دارم.
  354. ^ "سیر تا پیاز زندگی پرافتخارترین ووشوکار ایران: از زندگی با بانوی تکواندو تا عرق به وطن و خدمت به مردم". ipna.ir (in Persian). 19 February 2017. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022. من اصالتا آذری هستم و بسیار به آن افتخار می کنم ، در حال حاضر هم در کرج زندگی می کنم.
  355. ^ "ورزش دوستان تبریزی از قهرمانان آذری تیم ملی تکواندو استقبال کردند". irna.ir (in Persian). 5 May 2002. Retrieved 24 October 2022.
  356. ^ "20 سال دیگر در مطب در حال درمان بیماران هستم/ باختیم نگویید بی غیرت!". jamejamonline (in Arabic). 30 August 2016. Archived from the original on 30 April 2022.
  357. ^ "حسینی: ما ایرانی‌ها در شرایط سخت بهترین نتایج را کسب می‌کنیم/ بعد از قهرمانی تراکتورسازی در جام حذفی دلم شکست". tasnimnews.com (in Persian). 12 September 2020. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022. : به‌عنوان یک آذری از افتخارآفرینی و قهرمانی همزبانانم در فینال جام حذفی لذت بردم..
  358. ^ "تختی، اسطوره و پهلوانی برخاسته از دیار الوند، پهلوانی برای همه دوران". hamedanpress.ir (in Persian). 5 January 2013. Archived from the original on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022.
  359. ^ "به مناسبت سالگرد درگذشت جهان‌پهلوان تختی". megavisionsite.com (in Persian). 8 January 2019. Archived from the original on 25 October 2022. Retrieved 25 October 2022.
  360. ^ "پهلوان ایوب بنی نصرت". iawf.ir (in Persian). Islamic Republic of Iran Wrestling Federation. 6 May 2021. Archived from the original on 29 October 2022. Retrieved 29 October 2022.
  361. ^ "هاشم زاده: کشتی گیر کره ای سخت ترین حریفم بود". irna.ir (in Persian). 8 May 2009. Retrieved 24 October 2022.
  362. ^ "Saman Tahmasebi". Sports Reference. Archived from the original on 14 December 2012. Retrieved 26 October 2012.
  363. ^ "بیابانگرد: حق من است که صاحب پیراهن تیم ملی کشتی فرنگی شوم". irna (in Persian). 24 August 2009. Archived from the original on 18 September 2022.
  364. ^ "حاشیه جدید کشتی با حرف‌های نسنجیده آقای رئیس". sharghdaily.com (in Persian). Shargh. 11 May 2021. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  365. ^ "آذری: امیدوارم ذوب‌آهن فصل آینده با مدیرعامل بعدی قهرمان شود/ هیچ کس نمی‌تواند مرا وادار به کاری کند". isna.ir (in Persian). 29 April 2019. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من اصالتاً نیز آذری هستم و از پدرم یاد گرفتم. ..
  366. ^ "با زبان آذري و براي مخاطبان خارجي زندگي حسين‌ رضازاده در"پهلوانان" مستند مي‌شود". isna (in Persian). 10 March 2008. Archived from the original on 17 September 2022.
  367. ^ "روایت‌هایی خواندنی از شب‌های اعدام/ناگفته‌های قصاص قاتل روح‌الله داداشی". sobhezagros.ir (in Persian). 28 August 2022. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
  368. ^ "سجاد انوشیروانی: باید به مسابقات جهانی برسم". asriran.com (in Persian). 22 October 2012. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  369. ^ "علی ‌حسینی راه درازی در پیش دارد". jamejamonline.ir (in Persian). 4 December 2008. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  370. ^ "حامد حیدری: پروفایلم برای همیشه با پرچم ایران می‌ماند". inn.ir/ (in Persian). 14 September 2021. Archived from the original on 28 October 2022. Retrieved 28 October 2022.
  371. ^ "حسین صدقیانی: افندی و 52 سال حضور در فوتبال ملی". magiran.com (in Persian). Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  372. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t Haddadpour, Mehdi (24 June 2022). "منتخب آذری های تاریخ باشگاه پرسپولیس؛ دایی، قلیچ خانی، کریم باقری و استیلی". tarafdari.com (in Persian). Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022.
  373. ^ "ناصر محمدخانی: نمی‌خواهم از زنم تعریف کنم اما او تک بود". jamejamonline (in Persian). 19 August 2014. Archived from the original on 18 September 2022. اصالتا آذری هستیم. سمت تبریز و میانه.
  374. ^ a b c d e f g h i j k "پيشنهاد ايسنا به فدراسيون فوتبال/ برگزاري ديدار خيريه براي كمك به زلزله‌زدگان آذربايجان". isna.ir (in Persian). 12 August 2012. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  375. ^ "استیلی: قهرمانان و پهلوانان اصلی ما شهدا هستند". mashreghnews.ir (in Persian). 14 July 2018. Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022. بارها در مصاحبه‌هایم گفته‌ام که پدر و مادرم آذری هستند و به اصل و ریشه خودم افتخار می‌کنم و نسبت به روستای استیلی در شهرستان سراب احترام خاصی قائلم.
  376. ^ "سانسور کامل مصاحبه علی دایی علیه میزبانی تبریز در صداوسیما". perspolisnews (in Persian). 19 September 2010. Archived from the original on 17 September 2022.
  377. ^ "دايي: اصالت آذربايجاني ما كوچك شدني نيست". irna (in Persian). 28 November 2013. Archived from the original on 18 September 2022.
  378. ^ "آقا سیروس خوش استیل، مثل دوران جوانی" (in Persian). 5 January 2022. Retrieved 24 October 2022.
  379. ^ "شانس با ما یار نبود/ مستحق پیروزی بودیم". farsnews.ir (in Persian). Fars News Agency. 5 January 2018. Archived from the original (Interview) on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022. من تمام زندگی ام در این روزها را وقف تراکتورسازی کرده و صبح و عصر برای موفقیت این تیم تلاش می‌کنم و هیچ کم کاری صورت نگرفته است و من اصالتا آذربایجانی هستم و تلاش می‌کنم این تیم به موفقیت برسد
  380. ^ "ساکت: مربیان ایرانی نیاز به اعتماد دارند". newspaper.hamshahrionline.ir (in Persian). 26 October 2019. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من خودم ترک هستم و هدفی جز کمک به تراکتور ندارم.
  381. ^ "تارتار: اینجا ایران است برخورد کنید!". varzesh3.com (in Persian). 13 October 2017. Retrieved 23 October 2022.
  382. ^ "گپ و گفتی با ستار همدانی، پیشكسوت فوتبال". .radiovarzesh.net (in Persian). 24 February 2018. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022. اصالتاً آذری هستم
  383. ^ "رضا جباری، پیشکسوت پرسپولیس: چون آقای زنوزی پول دارد فکر می‌کند هر چه دلش می‌خواهد می‌تواند بگوید؟". tarafdari.com (in Persian). 15 March 2021. Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022. من خودم اصالتا ترک هستم و برای مردم آذربایجان و هواداران تراکتور ارزش قائل هستم...
  384. ^ "حمایت هواداران برگ برنده من است". jamejamonline (in Persian). 4 December 2014. Archived from the original on 18 September 2022. وقتی قرار شد من هدایت این تیم [ تراکتورسازی] را برعهده بگیرم، هواداران به حمایت از من که یک آذری زبان بودم پرداختند تا بگویند فوتبال آذربایجان هم مربیانی دارد که بتوانند این تیم را در اوج نگه دارند
  385. ^ "اسدی: آرزویم مربیگری در تراکتور است" (in Persian). 22 April 2020. Retrieved 24 October 2022.
  386. ^ "سوژه روز: محرم به زادگاهش برمی‌گردد؟" (in Persian). 5 October 2015. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  387. ^ "تسلیت مهدی رحمتی به همشهریانش". khabaronline.ir (in Persian). 12 August 2012. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022.
  388. ^ "اکرامی: می‌ دانم آقا فراز از من چه می‌خواهد". varzesh3.com (in Persian). 29 December 2014. Retrieved 22 October 2022. اصالتا آذری هستم ...
  389. ^ "آذری زبان‌های سرخابی در کنارهم (عکس)". varzesh3.com (in Persian). 9 February 2017. Retrieved 24 October 2022.
  390. ^ "گفتگوی ایندیپندنت با کتـایون خسـرویار – از بهروز افراخان". javanan (in Persian). 6 June 2019. Archived from the original on 18 September 2022. Retrieved 18 September 2022.
  391. ^ "گفت‌وگو با سه تفنگدار تبریزی ها/با هواداران و تفکرات خطیبی قهرمان می‌شویم". khabaronline.ir (in Persian). 15 October 2014. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. ... از فجرسپاسي هم پيشنهاد داشتم اما گفتم چون خودم هم آذري هستم، بايد فقط براي سربلندي همزبانانم بازي كنم، اين شد كه به تراكتورسازي آمدم.
  392. ^ "فرشته کریمی: فوتبال‌ من را بزرگ‌ کرد". jamejamonline (in Persian). 3 November 2015. Archived from the original on 18 September 2022.
  393. ^ "انصاری‌فرد: در ایران فقط قهوه‌خانه و سفره‌خانه می‌بینیم". hamshahrionline.ir (in Persian). 30 June 2016. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من اصالتا آذری هستم و...
  394. ^ "IRANIAN STRIKER GHORBANI SWITCHES NATIONALITY TO AZERBAIJAN". persianleague.com. 2 October 2022. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022.
  395. ^ "نریمان جهان: به آذری بودنم افتخار می‌کنم/ هدف من حضور در تیم ملی است". yjc.news (in Persian). 11 August 2015. Archived from the original on 19 October 2022. Retrieved 19 October 2022. من چون آذری هستم حضور در تراکتور برایم افتخار است و به آذری بودن خود می‌بالم.
  396. ^ "احمدزاده: بازیکن گدانسک به من گفت "یاشاسین آذربایجان"/ دلم برای پرسپولیس و هوادارانش تنگ شده است". perspolisnews (in Persian). 28 July 2018. Archived from the original on 18 September 2022. او [ فلاویو لوپز] می‌دانست که من ترک هستم و وقتی من را دید به شوخی به من می‌گفت یاشاسین آذربایجان!
  397. ^ "رمضانی: هواداران تراکتور انگیزه ام را دوچندان می کنند/ خوشحالم در تیم شهرم بازی می کنم". footballi.net (in Persian). 25 June 2016. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022.
  398. ^ "متخصص جوان لیگ". kayhanvarzeshi.ir (in Persian). 18 August 2018. Archived from the original on 22 October 2022. Retrieved 22 October 2022. اصالتا آذری هستم.
  399. ^ "تيم واليبال ايران، به خصوص نوجوانان". bbc.com (in Persian). 8 June 2005. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
  400. ^ "معروف: نمی‌دانم چرا به من لقب ریش جادویی را دادند". khabaronline.ir (in Persian). 8 February 2022. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022. پدر و مادرم ترک ایرانی هستند...
  401. ^ "تلاش آرش كشاورزی برای بازگشت به تیم ملی". radiovarzesh.ir (in Persian). 18 July 2017. Archived from the original on 26 October 2022. Retrieved 26 October 2022. بزرگ شده تهران و اصالتاً آذربایجانی هستم
  402. ^ "میانه ای ها اصلا" ما را تحویل نمی گیرند". vom.ir (in Persian). 15 September 2012. Retrieved 24 October 2022.
  403. ^ "بازی‌های سوپر لیگ والیبال غیرمتمرکز برگزار شود". tasnimnews.com (in Persian). 18 November 2014. Archived from the original on 23 October 2022. Retrieved 23 October 2022. متولد 22 دی ماه 71 در تهران اما اصالتا ترک هستم و پدر پدربزرگم اهل هشترود تبریز بود، اما من و پدرم متولد تهران هستیم و من در تهران بزرگ شده ام.
  404. ^ "ایران ۳_۰ بلغارستان؛ آلکنو و ایران ترکیب برنده لیگ ملت‌ها". divannews.ir/ (in Persian). 6 June 2021. Archived from the original on 1 March 2023. Retrieved 1 March 2023. بردیا سعادت پدیده نوظهور وجوانان ۱۹ ساله ای که اصالتاً آذری واهل ارومیه است
  405. ^ Stengers, Lauriane (2011-08-30). Pierres non seulement: Conversations avec Sakineh (Not Only Stones: Conversations with Sakineh). BoD France. p. 2011. ISBN 9782810621552. Archived from the original on 2016-01-31. Retrieved 2015-04-10.
  406. ^ "قاتل آتنا: نه به آتنا تجاوز کردم و نه او را کشتم +عکس". mashreghnews.ir (in Persian). 23 August 2017. Archived from the original on 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022. با اینکه تأکید داریم که کلماتش را به زبان فارسی بگوید ولی وقتی احساساتی می‌شود و اشک‌هایش از نوک بینی‌اش می‌چکد و صدایش می‌لرزد، ناخودآگاه کلماتش آذری می‌شود و جمله‌های یکی در میان فارسی و ترکی؛ نامفهوم...

Bibliography

  • Safvat, Muhammad Ali (1940). Dāstān-i dūstān : taz̲kirah-ʼi shuʻarāʻ va udabāʻ-i Āz̲arbayjān داستان دوستان یا تذکرۀ ادبا و شعرای آذربایجان [The story of friends, or the biography of Azerbaijani writers and poets] (in Persian) (first ed.). Qom: Chapkhaneh-ye Qom.
  • Arif, Muhammad (1958). Adabiyat-i Āzarbāyeǰān ادبیات آذربایجان [Literature of Azerbaijan people] (in Persian) (first ed.). Baku: Azərnəşr.
  • Tarbiat, Muhammad Ali (1976). Dānishmandān-i Āzarbāyeǰān دانشمندان آذربایجان [The Scholars of Azerbaijan] (in Persian) (second ed.). Tabriz: Bonyad-e Ketabkhaneh-ye Ferdowsi.
  • Akbari Hamed, Mehdi (1978). Āzarbejānān-e Āz̲arbayjān آذربجانان آذربایجان (in Persian) (second ed.). Tehran: Talash.
  • Morvarid, Yunus (1982). Marāghah : Afrāzahʹrūd az naẓar-i awz̤āʻ-i, ṭabīʻī, ijtimāʻī, iqtiṣādī, tārīkhī مراغه، افرازه رود؛ از نظر اوضاع طبیعی، اجتماعی، اقتصادی، تاریخی [Maragheh, Afrazeh Rud; Natural, social, economic, historical conditions] (in Persian) (first ed.). Tehran: self-published. p. 494.
  • Dayhim, Muhammad (1988). Taz̲kirah-ʼi shuʻarā-yi Āz̲arbāyjān : tārīkh-i zindagī va ās̲ār تذکرۀ شعرای آذربایجان؛ تاریخ، زندگی و آثار [Poets of Azerbaijan : their biographies and works] (in Persian) (first ed.). Tabriz: Āḏarābādigān.
  • Sardari Niya, Samad (1991). Mashāhīr-i Āz̲arbāyajān مشاهير آذربايجان [The Famous People of Azarbayjan] (in Persian) (first ed.). Tabriz: Zouwqi.
  • Ahmadi Zanjani, Zayn al-ʻAbidin (1995). ʻUlamā-ʼi nāmdār-i Zanjān dar qarn-i chahārdahum (H.Q.), bi-z̤amīmah-ʼi farzānagān-i muʻāṣir علمای نامدار زنجان در قرن چهاردهم هجری قمری؛ به ضمیمۀ فرزانگان معاصر [The famous Ulema of Zanjan in the 14th century AH; In addition to the contemporaries] (in Persian) (first ed.). Qom, Iran: Dar al-Nashr-i Islam. p. 100.
  • Aqiqi Bakhshayishi, Abd al-Rahim (1996). Mafākhir-i Āz̲arbāyjān مفاخر آذربایجان [The Honours of Azarbayjan] (in Persian) (first ed.). Tabriz: Nashr-e Azerbaijan.
  • Atabaki, Touraj (1997). Āz̲arbāyjān dar Īrān-i muʻāṣir آذربایجان در ایران معاصر [Azerbaijan in contemporary Iran] (in Persian) (first ed.). Tehran: Tus.
  • Omid, Jamal (1998). Farhang-i sīnimā-yi Īrān فرهنگ سینمای ایران [Dictionary of Iranian cinema] (in Persian) (second ed.). Tehran: Negah. ISBN 9646174892.
  • Vafa'i, Zuhrah (1999). Nāmʹāvarān-i Āz̲arbāyjān نام آوران آذربايجان [The noted personalities of Azarbayjan] (in Persian) (first ed.). Tabriz: Nashr-e Zaynab. ISBN 9649243100.