108 names of Shiva

In Hindu mythology, the God Shiva has 108 names. The following is a list of the names.

List of names

क्रमांक Names (संस्कृत) मन्त्र (देवनागरी) Mantra (IAST) Meaning / भावार्थ
1 शिव ॐ शिवाय नमः। Om Shivāya Namaḥ जो अत्यन्त मङ्गलकर हैं
2 महेश्वर ॐ महेश्वराय नमः। Om Maheśvarāya Namaḥ जो देवों के देव हैं
3 शम्भु ॐ शम्भवे नमः। Om Śambhave Namaḥ जो सुख-सम्पत्ति प्रदान करने वाले हैं
4 पिनाकी ॐ पिनाकिने नमः। Om Pinākine Namaḥ जो पिनाक नामक धनुष धारण करने वाले हैं
5 शशिशेखर ॐ शशिशेखराय नमः। Om Śaśiśekharāya Namaḥ जो शीश पर चन्द्रमा धारण करने वाले हैं
6 वामदेव ॐ वामदेवाय नमः। Om Vāmadevāya Namaḥ जो समस्त प्रकार से शुभ एवं सुन्दर हैं
7 विरूपाक्ष ॐ विरूपाक्षाय नमः। Om Virūpākṣāya Namaḥ जिनके माथे पर विलक्षण नेत्र है
8 कपर्दी ॐ कपर्दिने नमः। Om Kapardine Namaḥ जो जटा धारण करने वाले हैं
9 नीललोहित ॐ नीललोहिताय नमः। Om Nīlalohitāya Namaḥ जो नीले तथा लाल वर्ण वाले हैं
10 शङ्कर ॐ शङ्कराय नमः। Om Śaṅkarāya Namaḥ जो सुख-सम्पदा प्रदान करने वाले हैं
11 शूलपाणी ॐ शूलपाणिने नमः। Om Śūlapaṇine Namaḥ जो त्रिशूल धारण करने वाले हैं
12 खट्वाङ्गी ॐ खट्वाङ्गिने नमः। Om Khaṭvāṅgine Namaḥ जो खट्वाङ्ग नामक आयुध धारण करने वाले हैं
13 विष्णुवल्लभ ॐ विष्णुवल्लभाय नमः। Om Viṣṇuvallabhāya Namaḥ जो भगवान विष्णु को अतिप्रिय हैं
14 शिपिविष्ट ॐ शिपिविष्टाय नमः। Om Śipiviṣṭhāya Namaḥ जो अपने स्वरूप से विशिष्ट किरणें उत्सर्जित करते हैं
15 अम्बिकानाथ ॐ अम्बिकानाथाय नमः। Om Ambikānāthāya Namaḥ जो देवी अम्बिका अर्थात् पार्वती के पति हैं
16 श्रीकण्ठ ॐ श्रीकण्ठाय नमः। Om Śrīkaṇṭhāya Namaḥ जो सुन्दर कण्ठ वाले हैं
17 भक्तवत्सल ॐ भक्तवत्सलाय नमः। Om Bhaktavatsalāya Namaḥ जो अपने भक्तों से अगाध प्रेम करने वाले हैं
18 भव ॐ भवाय नमः। Om Bhavāya Namaḥ जो स्वयं सृष्टि के रूप में प्रकट होने वाले हैं
19 शर्व ॐ शर्वाय नमः। Om Śarvāya Namaḥ जो समस्त कष्टों एवं पापों को नष्ट करने वाले हैं
20 त्रिलोकेश ॐ त्रिलोकेशाय नमः। Om Trilokeśāya Namaḥ जो तीनों लोकों के स्वामी हैं
21 शितिकण्ठ ॐ शितिकण्ठाय नमः। Om Śitikhaṇṭhāya Namaḥ जो श्वेत कण्ठ वाले हैं
22 शिवाप्रिय ॐ शिवाप्रियाय नमः। Om Śivāpriyāya Namaḥ जो देवी पार्वती को अत्यन्त प्रिय हैं
23 उग्र ॐ उग्राय नमः। Om Ugrāya Namaḥ जो अत्यन्त उग्र प्रकृति वाले हैं
24 कापाली ॐ कपालिने नमः। Om Kāpāline Namaḥ जो गले में कपाल की माला धारण करने वाले हैं
25 कामारि ॐ कामारये नमः। Om Kāmāraye Namaḥ जो कामदेव के परम शत्रु हैं
26 अन्धकासुरसूदन ॐ अन्धकासुरसूदनाय नमः। Om Andhakāsurasūdanāya Namaḥ जो अन्धकासुर का वध करने वाले हैं
27 गङ्गाधर ॐ गङ्गाधराय नमः। Om Gaṅgādharāya Namaḥ जो जटाओं में देवी गङ्गा को धारण करने वाले हैं
28 ललाटाक्ष ॐ ललाटाक्षाय नमः। Om Lalāṭākṣāya Namaḥ जो अपने ललाट पर नेत्र धारण करते हैं
29 कालकाल ॐ कालकालाय नमः। Om Kālākālāya Namaḥ जो काल अर्थात् यम के भी काल हैं
30 कृपानिधि ॐ कृपानिधये नमः। Om Kṛpānidhaye Namaḥ जो कृपा के सागर हैं
31 भीम ॐ भीमाय नमः। Om Bhīmāya Namaḥ जो भीम के समान बलवान हैं
32 परशुहस्त ॐ परशुहस्ताय नमः। Om Paraśuhastāya Namaḥ जो परशु अर्थात् फरसा नामक अस्त्र धारण करने वाले हैं
33 मृगपाणि ॐ मृगपाणये नमः। Om Mṛgapāṇaye Namaḥ जो भक्तों के मनरूपी मृग को धारण करने वाले हैं
34 जटाधर ॐ जटाधराय नमः। Om Jaṭādharāya Namaḥ जो जटा धारण करने वाले हैं
35 कैलासवासी ॐ कैलासवासिने नमः। Om Kailāsavāsine Namaḥ जो कैलाश पर्वत पर निवास करने वाले हैं
36 कवची ॐ कवचिने नमः। Om Kavachine Namaḥ जो कवच धारण करने वाले हैं
37 कठोर ॐ कठोराय नमः। Om Kaṭhorāya Namaḥ जो अत्यन्त सुदृढ़ एवं अति बलशाली हैं
38 त्रिपुरान्तक ॐ त्रिपुरान्तकाय नमः। Om Tripurāntakāya Namaḥ जो त्रिपुरासुर का अन्त करने वाले हैं
39 वृषाङ्क ॐ वृषाङ्काय नमः। Om Vṛṣāṅkāya Namaḥ जिनके ध्वज पर नन्दी का चिन्ह अङ्कित है
40 वृषभारूढ ॐ वृषभारूढाय नमः। Om Vṛṣabhārūḍhāya Namaḥ जो नन्दी पर सवार हैं
41 भस्मोद्धूलितविग्रह ॐ भस्मोद्धूलितविग्रहाय नमः। Om Bhasmoddhūlitavigrahāya Namaḥ जो सम्पूर्ण शरीर पर भस्म धारण करने वाले हैं
42 सामप्रिय ॐ सामप्रियाय नमः। Om Sāmapriyāya Namaḥ जिन्हें सामवेद अत्यन्त प्रिय है
43 स्वरमय ॐ स्वरमयाय नमः। Om Svaramayāya Namaḥ जो सातों स्वरों में निवास करने वाले हैं
44 त्रयीमूर्ति ॐ त्रयीमूर्तये नमः। Om Trayīmūrtaye Namaḥ जो ऋग्वेद, यजुर्वेद एवं सामवेद के रूप में स्थित हैं
45 अनीश्वर ॐ अनीश्वराय नमः। Om Anīśvarāya Namaḥ जो स्वयं ही सबके स्वामी हैं
46 सर्वज्ञ ॐ सर्वज्ञाय नमः। Om Sarvajñāya Namaḥ जो सर्वज्ञ हैं
47 परमात्मा ॐ परमात्मने नमः। Om Paramātmané Namaḥ जो परम पिता परमेश्वर हैं
48 सोमसूर्याग्निलोचन ॐ सोमसूर्याग्निलोचनाय नमः। Om Somasūryāgnilocanāya Namaḥ जो चन्द्र, सूर्य एवं अग्नि को अपने तीन नेत्रों के रूप में धारण करने वाले हैं
49 हविस् ॐ हविषे नमः। Om Haviṣe Namaḥ जो हवि अर्थात् आहुति के साक्षात् स्वरूप हैं
50 यज्ञमय ॐ यज्ञमयाय नमः। Om Yajñamayāya Namaḥ जो स्वयं यज्ञ स्वरूप हैं
51 सोम ॐ सोमाय नमः। Om Somāya Namaḥ जो चन्द्रमा के समान शीतल एवं निर्मल हैं
52 पञ्चवक्त्र ॐ पञ्चवक्त्राय नमः। Om Pañcavaktrāya Namaḥ जो पाँच मुख वाले हैं
53 सदाशिव ॐ सदाशिवाय नमः। Om Sadāśivāya Namaḥ जो सदैव शुभ हैं
54 विश्वेश्वर ॐ विश्वेश्वराय नमः। Om Viśveśvarāya Namaḥ जो सम्पूर्ण सृष्टि के स्वामी हैं
55 वीरभद्र ॐ वीरभद्राय नमः। Om Vīrabhadrāya Namaḥ जो अत्यन्त उग्र स्वभाव वाले हैं
56 गणनाथ ॐ गणनाथाय नमः। Om Gaṇanāthāya Namaḥ जो समस्त गणों के स्वामी हैं
57 प्रजापति ॐ प्रजापतये नमः। Om Prajāpataye Namaḥ जो समस्त प्राणियों के स्वामी हैं
58 हिरण्यरेता ॐ हिरण्यरेतसे नमः। Om Hiraṇyaretase Namaḥ जो सहस्र सूर्यों के समान तेज धारण करने वाले हैं
59 दुर्धर्ष ॐ दुर्धर्षाय नमः। Om Durdharṣāya Namaḥ जिन्हें पराजित नहीं किया जा सकता
60 गिरीश ॐ गिरीशाय नमः। Om Giriśāya Namaḥ जो पर्वतों के स्वामी हैं
61 गिरिश ॐ गिरिशाय नमः। Om Giriśāya Namaḥ जो कैलाश पर्वत पर शयन करने वाले हैं
62 अनघ ॐ अनघाय नमः। Om Anaghāya Namaḥ जो पापों से रहित हैं
63 भुजङ्गभूषण ॐ भुजङ्गभूषणाय नमः। Om Bhujangabhūṣaṇāya Namaḥ जो सर्पों को आभूषण के रूप में धारण करने वाले हैं
64 भर्ग ॐ भर्गाय नमः। Om Bhargāya Namaḥ जो समस्त पापों को नष्ट करने वाले हैं
65 गिरिधन्वा ॐ गिरिधन्विने नमः। Om Giridhanviné Namaḥ जो मेरु पर्वत को अपने धनुष के रूप में धारण करने वाले हैं
66 गिरिप्रिय ॐ गिरिप्रियाय नमः। Om Giripriyāya Namaḥ जिन्हें पर्वत अति प्रिय हैं
67 कृत्तिवासा ॐ कृत्तिवाससे नमः। Om Kṛttivāsse Namaḥ जो गजचर्म धारण करने वाले हैं
68 पुराराति ॐ पुरारातये नमः। Om Purārātaye Namaḥ जो त्रिपुरासुर एवं उसके तीनों लोकों का संहार करने वाले हैं
69 भगवान् ॐ भगवते नमः। Om Bhagavate Namaḥ जो परम पिता परमेश्वर हैं
70 प्रमथाधिप ॐ प्रमथाधिपाय नमः। Om Pramathādhipāya Namaḥ जो प्रमथगणों अर्थात् शिवगणों के अधिपति हैं
71 मृत्युञ्जय ॐ मृत्युञ्जयाय नमः। Om Mṛtyuñjayāya Namaḥ जो मृत्यु पर विजय प्राप्त करने वाले हैं
72 सूक्ष्मतनु ॐ सूक्ष्मतनवे नमः। Om Sūkṣmatanave Namaḥ जो सूक्ष्म देह धारण करने वाले हैं
73 जगद्व्यापी ॐ जगद्व्यापिने नमः। Om Jagadvyāpine Namaḥ जो सम्पूर्ण सृष्टि में विद्यमान रहने वाले हैं
74 जगद्गुरु ॐ जगद्गुरवे नमः। Om Jagadgurave Namaḥ जो समस्त लोकों के गुरु हैं
75 व्योमकेश ॐ व्योमकेशाय नमः। Om Vyomakeśāya Namaḥ जिनके केश सम्पूर्ण आकाश में व्याप्त हैं
76 महासेनजनक ॐ महासेनजनकाय नमः। Om Mahāsenajanakāya Namaḥ जो भगवान कार्तिकेय के पिता हैं
77 चारुविक्रम ॐ चारुविक्रमाय नमः। Om Cāruvikramāya Namaḥ जो सौन्दर्य को जीतने वाले हैं
78 रुद्र ॐ रुद्राय नमः। Om Rudrāya Namaḥ जो भयंकर स्वरूप वाले हैं
79 भूतपति ॐ भूतपतये नमः। Om Bhūtapатaye Namaḥ जो भूतप्रेत एवं पञ्च महाभूतों के स्वामी हैं
80 स्थाणु ॐ स्थाणवे नमः। Om Sthāṇave Namaḥ जो अचल और शाश्वत प्रभु हैं
81 अहिर्बुध्न्य ॐ अहिर्बुध्न्याय नमः। Om Ahirbudhnyāya Namaḥ जो कुण्डलिनी धारण करने वाले हैं
82 दिगम्बर ॐ दिगम्बराय नमः। Om Digambarāya Namaḥ जो दिशाओं को वस्त्र के रूप में धारण करने वाले हैं
83 अष्टमूर्ति ॐ अष्टमूर्तये नमः। Om Aṣṭamūrtaye Namaḥ जो आठ रूपों वाले हैं
84 अनेकात्मा ॐ अनेकात्मने नमः। Om Anekātmané Namaḥ जो अनेक रूप धारण करने वाले हैं
85 सात्त्विक ॐ सात्त्विकाय नमः। Om Sāttvikāya Namaḥ जो परम सात्विक हैं
86 शुद्धविग्रह ॐ शुद्धविग्रहाय नमः। Om Śuddhavigrahāya Namaḥ जो पूर्ण रूप से शुद्ध एवं निर्मल हैं
87 शाश्वत ॐ शाश्वताय नमः। Om Śāśvatāya Namaḥ जो अनन्त एवं अविनाशी हैं
88 खण्डपरशु ॐ खण्डपरशवे नमः। Om Khaṇḍaparśave Namaḥ जो खण्डित परशु धारण करने वाले हैं
89 अज ॐ अजाय नमः। Om Ajāya Namaḥ जो अजन्मा अर्थात् शाश्वत हैं
90 पाशविमोचक ॐ पाशविमोचकाय नमः। Om Pāśavimochakāya Namaḥ जो समस्त सांसरिक बन्धनों से मुक्त करने वाले हैं
91 मृड ॐ मृडाय नमः। Om Mṛḍāya Namaḥ जो सुख प्रदान करने वाले हैं
92 पशुपति ॐ पशुपतये नमः। Om Paśupataye Namaḥ जो समस्त जीवों के स्वामी हैं
93 अग्निहोत्र ॐ अग्निहोत्राय नमः। Om Agnihotráya Namaḥ जो अग्निहोत्र यज्ञ रूप हैं
94 शिवशक्ति ॐ शिवशक्तये नमः। Om Śivaśaktaye Namaḥ जो शिव और शक्ति के संयोग रूप हैं
95 भस्मेश्वर ॐ भस्मेश्वराय नमः। Om Bhasmeśvarāya Namaḥ जो भस्म रूप धारण करने वाले हैं
96 शिरोमणि ॐ शिरोमणये नमः। Om Śiromaṇaye Namaḥ जो प्रमुख एवं श्रेष्ठ हैं
97 क्षिप्रदर्शी ॐ क्षिप्रदर्शिने नमः। Om Kṣipradarśine Namaḥ जो शीघ्र दर्शन देने वाले हैं
98 व्याल ॐ व्यालाय नमः। Om Vyālāya Namaḥ जो सर्प रूप धारण करने वाले हैं
99 धूम्र ॐ धूम्राय नमः। Om Dhūmrāya Namaḥ जो धूम्र वेश में हैं
100 भुवनेश्वर ॐ भुवनेश्वराय नमः। Om Bhuvaneśvarāya Namaḥ जो सम्पूर्ण ब्रह्माण्ड के स्वामी हैं
101 त्रिनेत्र ॐ त्रिनेत्राय नमः। Om Trinetraje Namaḥ जो तीन नेत्रों वाले हैं
102 नटराज ॐ नटराजाय नमः। Om Naṭarājāya Namaḥ जो नृत्य के स्वामी हैं
103 भैरव ॐ भैरवाय नमः। Om Bhairavāya Namaḥ जो उग्र भैरव रूप वाले हैं
104 शूलिनी ॐ शूलिन्याय नमः। Om Śūlinyāya Namaḥ जो शूल धारण करने वाले हैं
105 वज्रदंष्ट्र ॐ वज्रदंष्ट्राय नमः। Om Vajradaṁṣṭrāya Namaḥ जो वज्र दाँत वाले हैं
106 विश्वनाथ ॐ विश्वनाथाय नमः। Om Viśvanāthāya Namaḥ जो सम्पूर्ण लोकों के स्वामी हैं
107 रुद्रनाथ ॐ रुद्रनाथाय नमः। Om Rudranāthāya Namaḥ जो रुद्र के प्रधान हैं
108 शिवाय ॐ शिवाय नमः। Om Shivāya Namaḥ परम शिव स्वरूप

[1][2][3][4][5]

References

  1. ^ LLP, Adarsh Mobile Applications. "108 Names of Lord Shiva | Ashtottara Shatanamavali of Lord Shiva". Drikpanchang. Retrieved 2025-10-20.
  2. ^ "108 Names of Lord Shiva: Chant these names on Maha Shivratri for prosperity". The Times of India. 2024-03-04. ISSN 0971-8257. Retrieved 2025-10-20.
  3. ^ "On Maha Shivratri, A Look At 108 Names Of Lord Shiva And Their Meanings". NDTV.com. Archived from the original on 2020-11-09. Retrieved 2025-10-20.
  4. ^ Temples, Trip To. "108 Names of Lord Shiva With Their Meanings in English & Hindi". Trip To Temples. Retrieved 2025-10-20.
  5. ^ "भगवान शिव के इन 108 नाम का जाप मिलेगा मनवांछित फल". punjabkesari. 2018-02-13. Retrieved 2025-10-20.